Trong bối cảnh rác thải đô thị gia tăng mạnh, nhiều quốc gia chuyển sang mô hình quản lý 3R (Reduce - Reuse - Recycle). Trong đó, Reduce - giảm phát sinh chất thải ngay từ nguồn - giữ vai trò cốt lõi vì giúp giảm tải cho toàn bộ hệ thống tái sử dụng, tái chế và xử lý. Đây cũng là tinh thần của Luật Bảo vệ môi trường 2020. Với Huế, trọng tâm vào Reduce không chỉ phù hợp định hướng phát triển bền vững mà còn là yêu cầu cấp thiết để giải quyết áp lực rác thải ngày càng gia tăng.

Sau mỗi đợt mưa lũ kéo dài, Huế không chỉ đối mặt với nguy cơ ngập úng, sạt lở đường sá mà còn gánh thêm một áp lực lớn là rác thải sinh hoạt dồn ứ nhiều ngày, gây mất vệ sinh, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh dịch bệnh. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải quy hoạch các bãi xử lý rác dự phòng một cách hợp lý, nhằm giữ gìn môi trường đô thị Huế sạch đẹp trong điều kiện thiên tai mưa lũ ngày càng diễn biến phức tạp.

Qua thanh, kiểm tra, nhiều sai sót, tồn tại đã được cơ quan chức năng chỉ ra trong quá trình thi công, nghiệm thu và thanh toán tại Dự án (DA) xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn thành phố tại xã Hương Bình cũ (nay là xã Bình Điền), TP. Huế (gọi tắt là DA bãi rác Hương Bình).

Sau 7 năm triển khai, Dự án xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn thành phố vẫn dang dở, hoang hóa nhiều hạng mục, gây nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng công trình và lãng phí đầu tư.

Trước áp lực ngày càng tăng của khối lượng rác thải sinh hoạt, Huế đứng trước yêu cầu cần đổi mới cách tiếp cận trong quản lý chất thải đô thị. Trong bối cảnh kinh tế tuần hoàn đang là xu hướng tất yếu của các đô thị hiện đại, tái sử dụng không chỉ là một hành động môi trường mà còn là một chiến lược phát triển bền vững.

Nhựa đang hiện diện trong gần như mọi mặt đời sống đô thị, từ hộp đựng thực phẩm, chai nước, bao bì đến vật dụng gia đình. Khi lượng tiêu thụ tăng nhanh, rác thải nhựa trở thành gánh nặng lớn cho môi trường, đòi hỏi các địa phương phải tìm giải pháp xử lý bền vững hơn. Trong xu hướng đó, sản phẩm tái chế từ nhựa đang được xem là một bước đi cần thiết để rác thải có thể “quay trở lại” phục vụ đời sống thay vì nằm mãi trong bãi chôn lấp.

Năm 2026, thành phố phấn đấu có 100% số phường, xã triển khai phân loại rác tại nguồn. Đồng thời, tiếp tục duy trì tỷ lệ rác thải được xử lý bằng phương pháp chôn lấp trực tiếp xuống dưới 20% và tỷ lệ chất thải rắn được thu gom, xử lý đạt 98%.

Trước áp lực ngày càng tăng của ô nhiễm môi trường đô thị và chi phí xử lý rác thải, Huế có thể trở thành một hình mẫu về quản lý chất thải bền vững nếu chúng ta cùng chung tay hành động, bắt đầu từ việc tái sinh nguồn rác hữu cơ đang chiếm tỷ lệ lớn trong tổng lượng rác sinh hoạt của thành phố.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT), hạ tầng xử lý rác thải hiện nay đã đáp ứng nhu cầu trên toàn thành phố với tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn sinh hoạt đạt 96,8%. Trong giai đoạn tiếp theo, khi khối lượng rác thải tăng theo quá trình phát triển, thành phố dự kiến sẽ kêu gọi đầu tư các nhà máy xử lý rác thải tại các khu quy hoạch về xử lý rác thải như Bình Điền, Phong Điền nhằm nâng cao hiệu quả thu gom và xử lý rác thải.

Sau khi nước rút, các công viên ở Huế xơ xác với bùn đất, rác thải. Để trả lại không gian xanh - sạch - an toàn cho người dân và du khách, Trung tâm Công viên cây xanh Huế đã huy động nhân, vật lực để xử lý, dọn dẹp nhiều ngày qua.