Những ngày này, khi những thửa ruộng ở vùng thấp trũng bắt đầu ngả vàng, cũng là lúc nông dân ở nhiều địa phương thuộc TP. Huế “chạy đua với thời tiết” để đưa lúa về nhà nhằm tránh mưa lũ, hạn chế thấp nhất thiệt hại.

Trên những bờ ruộng ở xã Hưng Lộc, hình ảnh chai lọ, bao bì thuốc bảo vệ thực vật nằm lẫn trong cỏ hay ven mương nước đã giảm dần. Sau nhiều đợt phát động bảo vệ môi trường và triển khai mô hình “Nói không với chai lọ, bao bì thuốc bảo vệ thực vật đã qua sử dụng”, người dân không chỉ thay đổi thói quen mà còn nhắc nhau giữ gìn đồng ruộng sạch hơn từ những hành động nhỏ.

Từ sáng sớm hay lúc chiều muộn, trên những cánh đồng lúa hè thu ở thành phố Huế đã xuất hiện người nông dân bám ruộng. Giữa tiết trời nắng nóng gay gắt, bà con tranh thủ từng khoảng thời gian mát hơn để kiểm tra đồng, phát hiện sâu bệnh và phun thuốc phòng trừ để bảo vệ lúa.

Đường về Phong Quảng thẳng tắp, xe chạy thênh thang trong mùi thơm của ruộng đồng vừa xong mùa gặt. Gió từ biển thổi vào mang theo hơi muối, rin rít trong tóc.

Nếu không sớm được đầu tư xây dựng kè và gia cố nền đường, gần 500m tuyến đường dân sinh kết hợp kè bảo vệ đồng ruộng của người dân tại bờ sông Bồ đoạn qua tổ dân phố (TDP) Phú Lương A, phường Hóa Châu (TP. Huế) có nguy cơ bị cuốn trôi, đất sản xuất bị xâm thực là điều hoàn toàn có thể xảy ra khi có những đợt mưa lớn.

Sau khi Huế ngày nay số ra ngày 15/6 có bài: “Lo cho hạt lúa nảy mầm” phản ánh tình trạng lúa mới gieo sạ tại tổ dân phố Thuận Hòa, phường Hóa Châu bị chết không rõ nguyên nhân, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp với chính quyền địa phương tiến hành kiểm tra thực địa và triển khai các giải pháp xử lý bước đầu.

Giữa những ngày hè, không ít gia đình ở Huế chọn đưa con về quê. Những chuyến đi ngắn ấy mở ra cho trẻ một thế giới khác, nơi có đồng ruộng, cánh diều và những trải nghiệm đang dần trở nên hiếm hoi trong nhịp sống hiện đại.

Ba lần xuống giống, cả ba lần đều thất bại. Những hạt giống được người dân Thuận Hòa, phường Hóa Châu (TP. Huế) gửi gắm bao hy vọng vẫn không thể bén rễ, bật mầm. Trên nhiều chân ruộng lúa hè thu, thay vì những hàng lúa non xanh đầy hy vọng, chỉ còn lại những cánh đồng trơ bùn đất, cùng với sự trĩu nặng trong lòng người nông dân.

Những ngày sau vụ gặt, trên nhiều cánh đồng ở phường Hương Trà, thay vì khói trắng mịt mù từ cảnh đốt rơm rạ như trước đây, từng cuộn rơm lớn được máy thu gom ngay tại ruộng rồi vận chuyển về xưởng. Sự thay đổi ấy không chỉ giúp đồng ruộng sạch hơn, hạn chế ô nhiễm môi trường mà còn tăng thêm nguồn thu nhập cho người dân. Đằng sau sự chuyển biến đó là hành trình khởi nghiệp từ rơm của một thanh niên trẻ sinh năm 2001 Trần Đặng Đức Lợi.

Tháng năm, những cánh đồng như một bức tranh với hai gam vàng - xanh đan xen. Ô ruộng này là màu vàng óng ả của lúa chín, ô ruộng kia là màu lúa xanh chưa già. Buổi sáng, từng vòng xe của chúng tôi đi qua miên man những cánh đồng như thế. Hương lúa thơm tinh khiết là một nguồn dưỡng chất mà thiên nhiên ban tặng con người nào đâu phải dưỡng chất chỉ có trong hình dáng của rau, củ, quả.

Đốt rơm rạ trên đồng ruộng sau thu hoạch tác động xấu đến môi trường, gây ra nhiều hiểm hoạ khôn lường cho con người. Mặc dù được thường xuyên chỉ đạo quyết liệt, các ban ngành cũng đã triển khai nhiều biện pháp tuyên truyền nâng cao nhận thức, nhưng nạn đốt rơm rạ sau mỗi vụ thu hoạch vẫn diễn ra phổ biến.