Đầu tư xanh cho vùng đầm phá Tam Giang

Đại biểu chia sẻ tại hội thảo

Phát triển thuận thiên

Phát biểu khai mạc hội thảo, TUV, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Hữu Thùy Giang đánh giá, Tam Giang - Cầu Hai là hệ đầm phá nước lợ lớn nhất Đông Nam Á, giữ vai trò đặc biệt quan trọng về môi trường, đa dạng sinh học và là nền tảng sinh kế bền vững của hàng trăm nghìn hộ dân.

Để khai thác và phát huy giá trị của khu vực này, Bộ Chính trị cũng đã ban hành Nghị quyết về xây dựng và phát triển tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP. Huế) đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Thủ tướng Chính phủ cũng đã phê duyệt Đề án phát triển kinh tế - xã hội vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai. Đây chính là cơ sở pháp lý và động lực chiến lược để thành phố tiếp tục thực hiện các mục tiêu phát triển trong giai đoạn mới.

“Tam Giang - Cầu Hai không chỉ là không gian phát triển kinh tế chiến lược mà còn là hạ tầng chống chịu tự nhiên đặc biệt quan trọng của thành phố. Chính quyền cam kết thúc đẩy mô hình phát triển thuận thiên và huy động các nguồn lực đầu tư xanh nhằm bảo vệ và phát huy giá trị hệ sinh thái đầm phá trong dài hạn”, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Hữu Thùy Giang nhấn mạnh.

Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận định hướng phát triển vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai theo hướng thuận thiên, tăng cường khả năng chống chịu khí hậu và huy động các nguồn lực đầu tư xanh cho phát triển dài hạn. Các phiên trao đổi nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải chuyển đổi từ mô hình phát triển đơn ngành sang cách tiếp cận tích hợp giữa bảo tồn hệ sinh thái, sinh kế cộng đồng và phát triển kinh tế biển bền vững.

Hệ đầm phá cần các giải pháp thuận thiên để phát triển bền vững

Với diện tích khoảng 22.000 ha và là hệ đầm phá nước lợ lớn nhất Đông Nam Á, Tam Giang - Cầu Hai đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế của thành phố. Tuy nhiên, khu vực này đang đối mặt với nhiều áp lực ngày càng gia tăng từ biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn, ô nhiễm môi trường, phát triển hạ tầng ven biển và khai thác tài nguyên thiếu bền vững. Các đại biểu cũng thống nhất quan điểm phát triển thuận thiên và các giải pháp dựa vào thiên nhiên không còn chỉ là lựa chọn về môi trường, mà đang trở thành yêu cầu chiến lược để giảm thiểu rủi ro đầu tư, nâng cao khả năng chống chịu và mở ra các cơ hội tăng trưởng xanh mới.

Ông Lê Minh Hoan - nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) khẳng định, việc tìm kiếm các giải pháp thuận thiên để phát triển bền vững là hướng đi đúng đắn. Thuận thiên cần trở thành tư duy chiến lược trong quản lý và phát triển. Phát triển vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai cần bảo đảm cách tiếp cận liên ngành, quản lý tổng hợp vùng bờ và tích hợp các giải pháp thuận thiên nhằm tăng cường khả năng chống chịu khí hậu.

Đầu tư xanh

Trong khuôn khổ hội thảo, buổi đối thoại về huy động đầu tư xanh cho phát triển thuận thiên vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai đã thu hút sự tham gia của đại diện Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các tổ chức quốc tế, ngân hàng thương mại, quỹ đầu tư, doanh nghiệp và các đối tác phát triển.

Trồng rừng ngập mặn tạo sinh kế bền vững vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai

Ông Robert De Waha, Đại diện LuxDev chia sẻ, LuxDev đã đồng hành cùng thành phố trong nhiều giai đoạn phát triển và nhiều lĩnh vực từ du lịch bền vững, phát triển nông nghiệp thông minh, đào tạo nghề đến các chương trình thích ứng khí hậu và thúc đẩy tài chính toàn diện, tài chính xanh. Hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai có đầy đủ điều kiện để trở thành mô hình tiêu biểu về phát triển thuận thiên và huy động đầu tư xanh của Việt Nam. Điều cần thiết hiện nay là xây dựng một tầm nhìn dài hạn, tăng cường hợp tác giữa Nhà nước, cộng đồng, khu vực tư nhân và các đối tác phát triển để từng bước chuyển các tiềm năng của vùng đầm phá thành các cơ hội đầu tư thực sự.

Ông Văn Ngọc Thịnh, Tổng Giám đốc của WWF Việt Nam khẳng định, trong bối cảnh biến đổi khí hậu hiện nay, các khoản đầu tư được quy hoạch bài bản vào các vùng đất ngập nước ven biển sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao khả năng chống chịu của hệ sinh thái, đồng thời bảo tồn đa dạng sinh học và sinh kế cộng đồng ven biển. Đại diện WWF Việt Nam cũng nhấn mạnh, cần lồng ghép các ưu tiên sinh thái vào quy hoạch phát triển địa phương, đồng thời thúc đẩy sự tham gia thực chất của cộng đồng, khu vực tư nhân và các nguồn tài chính xanh.

Theo các đại biểu, thị trường hiện nay không thiếu nguồn vốn dành cho các dự án xanh và khí hậu. Tuy nhiên, điều còn thiếu là các dự án có mô hình tài chính phù hợp và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về môi trường và khả năng chống chịu dài hạn. Tam Giang - Cầu Hai có tiềm năng trở thành một “không gian đầu tư khí hậu” của khu vực miền Trung nếu có thể xây dựng được danh mục dự án xanh rõ ràng, cơ chế điều phối liên ngành hiệu quả và nền tảng dữ liệu phục vụ đầu tư minh bạch. Hội thảo nhằm đặt nền móng cho việc xây dựng khung hỗ trợ kỹ thuật và danh mục dự án ưu tiên nhằm hỗ trợ thành phố tiếp cận các nguồn tài chính xanh và đầu tư bền vững thời gian tới.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Hữu Thùy Giang cho biết, thành phố nhận thức rõ ngân sách Nhà nước không thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu đầu tư thích ứng khí hậu. Vì vậy, việc huy động các nguồn lực xã hội và nguồn vốn xanh dài hạn là hết sức cần thiết. Để thu hút hiệu quả nguồn lực này, thành phố cam kết sẽ tập trung hoàn thiện công tác quy hoạch, xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành hiệu quả, đồng thời chuẩn bị danh mục các dự án xanh có chất lượng và tầm nhìn dài hạn để kêu gọi đầu tư.

Tại hội thảo, WWF Việt Nam đã chính thức công bố và trao danh hiệu “Thành phố Xanh Quốc gia 2026” cho thành phố Huế trong khuôn khổ Chương trình Thành phố Xanh Quốc tế của WWF. Danh hiệu “Thành phố Xanh Quốc gia 2026” là động lực để Huế tiếp tục theo đuổi định hướng phát triển đô thị di sản theo hướng xanh và bền vững. Thời gian tới, thành phố sẽ đẩy mạnh chuyển đổi xanh, ứng dụng khoa học công nghệ và nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng tới xây dựng thành phố Huế trực thuộc Trung ương mang bản sắc riêng về văn hóa, sinh thái và nâng chất lượng sống cho người dân.