 |
| Khi màn đêm buông xuống, hàng trăm chiếc xe máy được để lại bên vệ đường để người dân vào rừng bắt ve sầu lột xác |
Nhộn nhịp “nghề đêm” giữa rừng tràm
Theo ghi nhận, khoảng 18-19 giờ hàng ngày, người dân tại các địa phương bắt đầu đổ vào rừng. Ánh đèn pin lập lòe khắp các triền đồi, ven suối, tạo nên một “mạng lưới ánh sáng” kéo dài suốt đêm.
Người dân cho biết, ve sầu thường bò lên cây vào ban đêm, dễ bắt hơn so với ban ngày. Chỉ cần quan sát kỹ và nhanh tay, mỗi người có thể thu được từ 1-2kg ve mỗi đêm.
Anh Hồ Văn Rin (trú xã Long Quảng) cho hay: “Trước đây thu nhập chủ yếu từ làm rẫy, nhưng bấp bênh. Từ khi có người thu mua ve sầu, tối nào tôi cũng tranh thủ đi bắt. Trung bình mỗi đêm được 1-2kg, bán ra khoảng 400.000 -500.000 đồng, có hôm được nhiều hơn”.
 |
| Một nhóm 5 thiếu niên vào khu rừng ở xã Nam Đông săn ve |
Không chỉ lao động chính, nhiều phụ nữ, người lớn tuổi cũng tham gia, góp phần tăng thêm thu nhập cho gia đình. Ban đầu, ve sầu được thương lái thu mua với giá 150.000-160.000 đồng/kg. Những ngày gần đây, giá tăng lên 250.000-270.000 đồng/kg, khiến hoạt động này càng trở nên sôi động.
Với mức giá trên, mỗi người bắt trung bình 1-2kg/đêm có thể thu về từ 250.000-500.000 đồng. Đặc biệt, một số người có kinh nghiệm, dùng thuyền đi sâu vào khu vực lòng hồ Tả Trạch, có thể bắt được 10-20kg mỗi đêm, tương đương thu nhập từ 4-5 triệu đồng.
Anh Hồ Văn Sơn (thôn Phú Mậu, xã Khe Tre) chia sẻ: “Đi bắt ve cũng phải quen địa hình, biết chỗ nhiều. Có nhiều hôm tôi bắt được hơn 10kg, bán ngay trong đêm, kiếm vài triệu đồng. So với làm rẫy thì thu nhập cao hơn nhiều”.
Thương lái thu mua số lượng lớn
 |
| Mẹ con chị Hồ Thị Soa (xã Nam Đông) trong khoảng 30 phút đã bắt được khoảng 1kg ve |
Hoạt động thu mua ve sầu diễn ra ngay trong đêm tại các điểm tập kết ven đường ở địa phương. Nhiều thương lái túc trực để gom hàng từ người dân.
Chị Nhi (trú xã Khe Tre), một thương lái chuyên thu mua ve sầu, cho biết mỗi đêm thu mua từ 5-6 tạ. “Người dân mang về bao nhiêu là tôi mua hết bấy nhiêu. Ve sau khi thu mua sẽ được luộc sơ rồi cấp đông để bảo quản, sau đó có người đến gom chuyển đi nơi khác,” chị Nhi nói.
Theo các thương lái, nhu cầu thị trường lớn nên lượng ve thu mua không bị tồn đọng. Tuy nhiên, khi được hỏi về mục đích sử dụng cuối cùng, hầu hết chỉ cho biết “có mối đặt hàng”, chưa rõ cụ thể dùng vào việc gì.
Theo chính quyền địa phương, trung bình mỗi đêm, người dân tại ba xã Long Quảng, Khe Tre và Nam Đông bắt được từ 1,5-2 tấn ve sầu.
Với giá thu mua khoảng 250.000 đồng/kg, tổng giá trị thu được mỗi đêm ước tính 375- 500 triệu đồng. Nếu tính trong khoảng một tháng trở lại đây, tổng số tiền người dân thu được từ hoạt động này vào khoảng 12-15 tỷ đồng - một con số đáng kể đối với khu vực miền núi Nam Đông.
Tín hiệu tích cực nhưng tiềm ẩn rủi ro
 |
| Cảnh mua bán nhộn nhịp trong đêm |
Bí thư Đảng ủy xã Long Quảng Hồ Sỹ Minh đánh giá, việc người dân có thêm nguồn thu nhập là tín hiệu tích cực, góp phần cải thiện đời sống, nhất là trong điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn. Tuy nhiên, chính quyền cũng cảnh báo những rủi ro khi người dân vào rừng ban đêm như để xe máy ở bìa rừng sẽ tạo cơ hội cho kẻ xấu, lạc đường, tai nạn hoặc bị côn trùng, rắn độc tấn công.
Thực tế, mới đây đã xảy ra một vụ việc đáng lo ngại. Một người dân tại xã Nam Đông trong lúc đi bắt ve ban đêm đã bị rắn hổ mang cắn, hiện đang trong tình trạng nguy kịch và được điều trị tại Bệnh viện Trung ương Huế.
“Người dân cần nâng cao ý thức an toàn, đi theo nhóm, trang bị đèn chiếu sáng và dụng cụ cần thiết, tránh vào khu vực nguy hiểm,” ông Hồ Sỹ Minh khuyến cáo.
 |
| Một số thương lái thu mua hàng tạ ve sầu mỗi đêm |
Theo tìm hiểu, vỏ ve sầu từ lâu được sử dụng trong một số bài thuốc Đông y, nhưng hiện thương lái chỉ thu mua ve sầu lột xác, không mua vỏ ve. Ông Ngô Văn Minh, Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm khu vực Nam Đông cho biết: Việc người dân khai thác ve sầu hiện nay chủ yếu mang tính thời vụ, chưa ghi nhận tác động đáng kể đến môi trường rừng nếu không khai thác tận diệt. Tuy nhiên, cơ quan chức năng vẫn khuyến cáo người dân cần khai thác hợp lý, tránh ảnh hưởng đến hệ sinh thái tự nhiên.
Dù mang lại nguồn thu nhập đáng kể, hoạt động khai thác ve sầu tự nhiên cũng đặt ra nhiều vấn đề về tính bền vững và tác động đến hệ sinh thái. Trong khi đó, đầu ra và mục đích sử dụng ve sầu vẫn chưa được làm rõ, tiềm ẩn những rủi ro về thị trường trong tương lai.
Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, với nhiều người dân vùng cao Nam Đông, những đêm vào rừng bắt ve vẫn đang là cơ hội hiếm có để cải thiện thu nhập, góp phần ổn định cuộc sống.