 |
| Đô thị Huế ở bờ nam sông Hương. Ảnh: Minh Ngọc |
Thành phố “đáng đến”
Huế là thành phố di sản, văn hóa, là Kinh đô cuối cùng của chế độ quân chủ ở Việt Nam với 8 di sản được UNESCO công nhận và từng được vinh danh với nhiều danh hiệu cao quý như: Thành phố môi trường bền vững ASEAN, Thành phố du lịch sạch ASEAN, Thành phố Festival của Việt Nam… Huế còn là vùng đất có ẩm thực đa dạng, phong phú; có lối sống thanh tao, trầm mặc; có cảnh quan thiên nhiên đẹp, hòa quyện với kiến trúc độc đáo như nhà trong vườn, vườn trong phố; có hệ thống phủ đệ, thành quách, đền đài, lăng tẩm dày đặc. Huế lại nằm ở trung độ của đất nước, có thể tiếp cận dễ dàng bằng đường bộ, đường sắt, đường không, đường biển. Vì vậy, từ lâu Huế được định vị là đô thị du lịch trọng điểm của Việt Nam, hàng năm thu hút nhiều du khách đến tham quan.
Thành phố cũng đã tập trung đầu tư hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, bảo tồn, phát triển các khu sinh thái, các nhà vườn truyền thống, các khu phố cũ, tôn tạo cảnh quan, môi trường, tạo điều kiện cho con người sống gần gũi với thiên nhiên. Nhịp sống chậm rãi, ít khói bụi, ít tiếng ồn, không khí trong lành, nhiều bãi biển đẹp, ẩm thực đa dạng, ngon, rẻ… là những lợi thế khiến Huế thu hút nhiều người đến tham quan, thưởng lãm.
Mặt khác, là trung tâm giáo dục, đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực, chất lượng cao, cùng với tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững, Huế là nơi lựa chọn top đầu của rất nhiều sinh viên, học viên cả nước về học tại các trường đại học, cao đẳng mỗi năm. Đại học Huế hiện có hơn 150 ngành đào tạo đại học, 90 ngành thạc sĩ, 55 ngành tiến sĩ và 80 chuyên ngành đào tạo bác sĩ chuyên khoa, hiện đang đào tạo cho hơn 60.000 sinh viên, 5.000 học viên cao học và 650 nghiên cứu sinh. Trong 5 năm (2020 - 2025), Đại học Huế đã đào tạo gần 112.000 sinh viên, hơn 9.000 thạc sĩ, 3.290 bác sĩ chuyên khoa I & II, 467 bác sĩ nội trú và 302 tiến sĩ. Năm 2025, hơn 15.000 sinh viên đến Huế nhập học.
Hơn nữa, Huế còn là một trung tâm y tế chuyên sâu của cả nước và khu vực, nòng cốt là Bệnh viện Trung ương Huế với hơn 3.000 cán bộ, nhân viên. Huế còn có bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế và hệ thống các bệnh viện chuyên khoa… cung cấp hầu hết các dịch vụ y tế từ đơn giản đến phức tạp, chất lượng cao cho người bệnh nên hàng năm đã thu hút người dân, bệnh nhân ở khắp nơi đến khám và điều trị bệnh, đem lại nguồn thu lớn cho địa phương.
Trong quá khứ, Huế được nhiều người nhìn nhận là một thành phố “đáng đến” hơn là “đáng sống”. Người ta đến Huế chủ yếu để du lịch, thưởng lãm vẻ đẹp cổ kính của vùng đất Cố đô nhiều di sản, để học tập, chữa bệnh… trong khi số người nơi khác, số sinh viên ngoại tỉnh sau khi tốt nghiệp đại học chọn Huế làm nơi lập nghiệp hay an cư lâu dài vẫn chưa nhiều. Ngay cả người Huế cũng một thời đến các nơi khác để mưu sinh, cao điểm là các đợt đi kinh tế mới trước đây. Số liệu thống kê từ năm 2015 đến năm 2024 cho thấy, có đến 7 trong 10 năm, số người Huế di cư đến các địa phương khác lớn hơn số người ngoài địa phương nhập cư vào Huế, chỉ có 3 năm số người nhập cư vào Huế lớn hơn số xuất cư là các năm 2021, 2022 và 2023. Lý do thường được nhắc đến là kinh tế phát triển chậm, cơ hội việc làm hạn chế, thu nhập của người lao động không cao và nhịp sống chậm rãi, tĩnh lặng.
 |
| Người dân thể dục mỗi ngày. Ảnh: Minh Trí |
Xây dựng “thành phố đáng sống”
Để xây dựng Huế thành nơi “đáng sống”, trong nhiều năm liền, Đảng bộ, chính quyền các cấp của tỉnh trước đây, thành phố Huế hiện nay đã đặc biệt quan tâm đến công tác an sinh xã hội, từng bước tạo lập cuộc sống ngày càng an toàn, hạnh phúc hơn cho người dân. Đời sống của các đối tượng yếu thế, người nghèo, cận nghèo, gia đình có công với nước đã không ngừng được cải thiện. Nhiều năm liền, địa phương đã tập trung nguồn lực để đưa hàng chục nghìn hộ dân vạn đò đời sống lênh đênh trên sông nước lên bờ tái định cư ổn định. Con em họ được khai sinh, học hành, khám, chữa bệnh và bớt đi nỗi lo toan khi mỗi mùa mưa bão đến. Tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh, đến cuối năm 2025 chỉ còn 1,15%, phấn đấu đến năm 2030 cơ bản không còn hộ nghèo.
Kinh tế thành phố ngày càng phát triển, GRDP giai đoạn 2021 - 2025 tăng bình quân 7,54%/năm; quy mô kinh tế năm 2025 gấp 1,7 lần năm 2020; GRDP bình quân đầu người đạt khoảng 3.200 USD. Nhiệm kỳ vừa qua, thành phố đã thu hút được 177 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký 120.000 tỷ đồng, tạo việc làm cho khoảng 40.000 lao động…
Thành phố cũng đang tập trung nguồn lực đầu tư mạnh vào hạ tầng giao thông, hạ tầng đô thị, cảnh quan, môi trường, không gian văn hóa hai bên bờ sông Hương, cải tạo các khu dân cư cũ… để đảm bảo tiện nghi sống của người dân ngày một tốt hơn. Ở khu vực ngoại vi, các xã miền núi và đầm phá, ven biển, kết cấu hạ tầng điện, đường, trường, trạm, chợ… cũng được đầu tư đồng bộ, khang trang, sạch đẹp hơn. Các tuyến đường rợp bóng cây xanh, hệ thống chiếu sáng hiện đại, không gian công cộng như công viên, quảng trường, bờ sông, ao hồ… được cải tạo, nâng cấp, phục vụ tốt hơn đời sống của người dân. Huế cũng đang phát triển theo mô hình đô thị xanh, không rác thải, không/ít tệ nạn xã hội, an ninh, an toàn… được người dân đồng tình, ủng hộ nên đã đem lại hiệu quả tích cực. Thành phố đã ngày càng xanh - sạch - sáng - đẹp hơn, an ninh, an toàn, “đáng sống” hơn.
Một trong những tiêu chí quan trọng của thành phố “đáng sống” là môi trường sống. Huế có lợi thế về mật độ cây xanh cao, hệ sinh thái tự nhiên sông, núi, biển, đồng bằng, đầm phá đa dạng. Các khu vực cảnh quan như đồi Vọng Cảnh, sông Hương, phá Tam Giang, các bãi biển, ruộng vườn, làng mạc… luôn được gìn giữ, bảo tồn, tạo ra không gian, môi trường sống lý tưởng cho người dân.
Các dịch vụ giáo dục, y tế của thành phố đang phát triển theo hướng số hóa, thông minh giúp cho người dân ngày càng được tiếp cận với các dịch vụ chất lượng cao, thuận tiện và minh bạch hơn. Huế cũng đã xây dựng và đưa vào hoạt động hiệu quả tiện ích điều hành đô thị thông minh (IOC) trên nền tảng Hue-S giúp người dân phản ánh những bất cập trong cuộc sống bằng hình thức trực tuyến đến các cấp chính quyền. Nhờ đó, nhiều vấn đề bất cập của thành phố đã được xử lý một cách nhanh chóng nhất có thể, đáp ứng mong muốn của nhiều người.
Huế còn là nơi có văn hóa sống khá đặc biệt. Người Huế sống chậm, sống sâu, sống có nghĩa tình. Những giá trị như lễ nghĩa, tôn trọng truyền thống, gắn bó cộng đồng vẫn được gìn giữ trong đời sống thường nhật. Vì thế, hiện nay, nhiều người chọn sống ở Huế không phải vì thu nhập cao mà vì được sống trong ngôi nhà có vườn, ăn những món ăn dân dã, có thời gian chăm sóc gia đình, thăm hỏi hàng xóm, hít thở không khí trong lành. Đó là những giá trị sống mà không phải đô thị nào cũng có thể mang lại.
Huế đã, đang và sẽ tiếp tục chuyển mình thành một thành phố “đáng sống” - nơi người dân không chỉ đến để tham quan, mà còn để sống, làm việc, yêu thương và gắn bó lâu dài. Hành trình này không dễ dàng, nhưng với sự đồng lòng của chính quyền, người dân và cộng đồng doanh nghiệp, Huế - đô thị di sản hoàn toàn có thể trở thành đô thị xanh, thông minh, hạnh phúc, giàu bản sắc - thành phố “đáng sống” cho mọi người.