Những ngày nắng ráo đẹp trời, cửa Thuận An xanh biếc nhấp nhô mấy con sóng trắng như đang nô đùa cùng mây gió. Những ngày mưa gió cửa Thuận An mịt mùng một màu xám xịt. Có những buổi chiều mùa đông lạnh giá, cửa Thuận An có màu tím ngắt nhìn như màu cổ tích xa xăm…
Tôi lại nhớ lần đầu được đi Huế chơi, đò qua cửa Thuận An, bác lái đò nói thiệt to: “Đò sắp qua cửa nghe, mấy đứa con nít không được thò đầu ra ngoài nghe chưa!”. Lời khuyến cáo của bác lái đò lại làm kích thích sự tò mò của thằng bé nhà quê lần đầu đi xa nhà như tôi. Tôi thò đầu ra cửa nhìn về phía biển, thấy những con sóng trắng nhấp nhô đang đuổi nhau. Bất ngờ đò chao mạnh và nước hất mạnh vào khoang. Tôi giật mình vì sợ, nhưng nhìn quanh khách đi đò, thấy ai cũng bình thản.
Con đường thủy nối các làng quê bên kia phá Tam Giang đã tồn tại cũng chừng mấy chục năm với biết bao nhiêu chuyến đò. Có những ngày mưa to gió lớn, sóng nước ngang dọc...
Những năm 1980 trở về trước, khi những cơn gió Lào thổi rát bỏng quét qua Huế và nắng nóng kéo dài, nước sông Hương, sông Ô Lâu xuống thấp thì nước biển từ cửa Thuận An lan qua phá Tam Giang đi vào các nhánh sông. Nước mặn ảnh hưởng đến nguồn nước máy sinh hoạt của người dân thành phố Huế lúc đó; còn vùng Ngũ Điền quê tôi, những cánh đồng lúa khô hạn nhưng không thể lấy nước sông để tưới, vì nước mặn đã xâm nhập lên sông. Dân quê tôi hay gọi là “nước mặn ăn đồng”. Những công trình thủy lợi đập Thảo Long và đập Cửa Lác đã được xây dựng. Chuyện nước mặn đã trở thành chuyện quá khứ trong ký ức của những người có tuổi.
Phá Tam Giang là vùng nước lợ độc đáo, nơi có những loài cá ngon trứ danh, là môi trường để con cá rò sinh ra từ biển bơi qua cửa Thuận An rồi lớn dần thành cá kình, là nơi con chình hoa trôi từ suối cao về với phá Tam Giang ngấm mùi nước lợ của phá mới trở thành đặc sản…
Cầu vượt cửa biển Thuận An là cây cầu vượt cửa biển dài nhất miền Trung với chiều dài hơn 2,3km. Trí tuệ và sức mạnh của con người đã bắc cầu vượt biển nối lại làng Thai Dương vốn đã bị cửa biển Thuận An chia cắt cách đây hơn một thế kỷ. Cầu vượt biển Thuận An còn nối liền một dải các phường, xã ven biển của thành phố Huế thành một trục giao thông liên hoàn từ phường Phong Phú phía bắc đến xã Chân Mây - Lăng Cô phía nam…
Còn tôi, cậu bé từng nhoài đầu ra ngắm sóng biển từ cửa Thuận An năm xưa bây giờ đang có một niềm mong ước nhỏ nhoi là được đi trên chuyến đò dọc phá Tam Giang và ngắm cầu vượt cửa biển Thuận An như một cánh tay khổng lồ đang vươn ra mạnh mẽ nối nhịp bờ vui.