Là giây phút lịch sử khi vào ngày 30/11/2024, các đại biểu Quốc hội khóa XV bấm nút để thông qua đề án xây dựng thành phố Huế trực thuộc Trung ương. Tham gia chắp bút cho công trình Lịch sử Đảng bộ Thừa Thiên Huế đương đại, tôi có một cảm giác thật lạ và khó tả khi chép lại sự kiện này. Tôi hiểu, đó không chỉ đơn thuần là từ tỉnh lên thành phố, từ Thừa Thiên Huế chuyển sang gói gọn trong danh xưng chỉ còn lại một từ Huế, mà là đổi thay mang tính cách mạng trong sự phát triển của vùng đất.

Ngày 13/1, tại Trung tâm huyết học - truyền máu (Bệnh viện Trung ương Huế), hơn 120 cán bộ, đoàn viên thanh niên Công an TP. Huế đã tham gia hiến máu tình nguyện nhằm hưởng ứng chương trình “Ngày Chủ nhật Đỏ” lần thứ XVII - năm 2025 do Thành đoàn Huế phát động.

Sáng vào quán kêu tô phở, cô chủ quán mang kèm ra đĩa giá trụng, dù là món khoái khẩu, nhưng tôi chợt thấy… sởn gai ốc, đẩy đĩa giá sang bên. Hôm qua, báo chí rần rần đưa tin một điểm làm giá bẩn trên đường Duy Tân vừa bị phát hiện bắt quả tang. 4 can nhựa chứa dung dịch màu trắng bị bắt quả tang là 6-Benzylaminopurine, chất kích thích tăng trưởng được cơ sở này mua về để làm giá. Đây là hóa chất mà nếu ăn vào có thể gây ngộ độc cấp tính, gây như bỏng da, viêm kết mạc, tổn thương cơ quan hô hấp nếu hít phải... Chẳng rõ đã bao lâu và đã có bao nhiêu tạ, bao nhiêu tấn giá đã được tiêu thụ từ đây. Và bao nhiêu người đã bỏ tiền để trở thành nạn nhân của những cọng giá bụ bẫm do cơ sở kia đưa vào nhà hàng, quán ăn, bữa cơm gia đình?!

Đúng 20 ngày sau khi Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV thông qua Nghị quyết thành lập thành phố Huế trực thuộc Trung ương và 10 ngày trước khi lễ công bố được tổ chức, Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ) tổ chức Tọa đàm khoa học "Cơ hội và thách thức trong quản lý đô thị di sản của thành phố Huế trực thuộc Trung ương". Tôi nghĩ, đó là một việc làm cần thiết khi Huế là thành phố trực thuộc Trung ương đầu tiên của Việt Nam chọn con đường dựa vào nền tảng văn hóa, di sản để phát triển.

2024 là năm có ý nghĩa quan trọng trong tiến trình xây dựng Thừa Thiên Huế trở thành thành phố trực thuộc Trung ương theo NQ 54-NQ/TW của Bộ Chính trị. Vì vậy, thành phố Huế tập trung các nguồn lực, chỉ đạo thực hiện các dự án (DA) trọng điểm về phát triển, mở rộng không gian đô thị, nhằm tạo tính kết nối giữa hai quận Bắc và Nam thành phố.

Sáng 27/12, Ban chấp hành Đảng bộ TP. Huế tổ chức họp báo thông tin về lễ ra mắt và phát hành tập sách Lịch sử Đảng bộ TP. Huế ( 2000-2024) và phong trào đô thị Huế (1954-1975) hồi ức và tư liệu. Tham dự có đại diện lãnh đạo Thành ủy Huế qua các thời kỳ cùng đông đảo phóng viên các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương.

Với sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị và các tầng lớp nhân dân, Huế đã trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sau hành trình gần 30 năm; trong đó 5 năm quyết liệt triển khai Nghị quyết (NQ) số 54 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 với đặc trưng văn hóa, di sản, sinh thái, cảnh quan, thân thiện với môi trường và thông minh.

Ngày 21/12, tại di tích Hải Vân Quan, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao TP. Đà Nẵng tổ chức lễ Công bố hoàn thành dự án bảo tồn, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị Di tích Quốc gia Hải Vân Quan.

Với tính chất là đô thị di sản, trong chiến lược lâu dài, Thừa Thiên Huế sẽ được cấu trúc thành chùm đô thị đa trung tâm. Sự phát triển sẽ dựa trên các điều kiện về sự phân bổ dân số, điều kiện tự nhiên, sông ngòi, đầm phá, biển, khoáng sản…và đặc biệt các thế mạnh của tài nguyên văn hóa. Điều này cũng đặt ra nhiều cơ hội kèm thách thức một khi Huế trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Huế được mệnh danh là “Thành phố vườn” với gần 100 nhà vườn, nhà rường cổ (gọi chung là nhà vườn Huế). Mỗi ngôi nhà vườn như một “Bảo tàng sống” chứa đựng những giá trị về văn hóa và đời sống lễ nghi, hương vị ẩm thực và phong cách ứng xử của người dân. Phát triển du lịch gắn với trùng tu và chống xuống cấp là giải pháp tối ưu nhằm giữ lại nhà vườn, giữ gìn bản sắc văn hóa và phát huy giá trị di sản Cố đô theo tinh thần Nghị quyết 54 của Bộ Chính trị.