 |
| Trại nuôi cá tầm của ông Hồ Thanh Phương (Hồng Kim, A Lưới) |
Nhiều tiềm năng
Theo kết quả nghiên cứu từ Viện nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản I cho thấy, cá tầm Siberi nuôi thuần hóa tại Việt Nam có thể sống trong điều kiện nhiệt độ cao. Vì thế, có thể nuôi cá tầm thương phẩm ở các thủy vực, nguồn nước mát không vượt quá 300C. Tại TP. Huế, cá tầm đã được TTKN đưa vào nuôi thử nghiệm lần đầu tại huyện A Lưới các năm 2019 - 2020. Qua hai năm thực hiện mô hình cho thấy, giống cá này sinh trưởng và phát triển tốt, thích nghi với điều kiện khí hậu nguồn nước của địa bàn A Lưới.
TTKN tiếp tục khảo sát ở một số thác, suối có nhiệt độ nước quanh năm luôn dưới 26 độ C ở các địa phương khác như Phú Lộc, Phong Điền để triển khai nhân rộng mô hình. Tuy nhiên, để mô hình này phát triển vững, cần có DA để đánh giá về tiềm năng phát triển và hoàn thiện quy trình kỹ thuật ươm nuôi.
Do đó, năm 2023, TTKN thực hiện DA “Ứng dụng khoa học và công nghệ xây dựng mô hình ươm, nuôi cá tầm theo chuỗi giá trị tại các xã vùng núi TP. Huế”, với mục tiêu ứng dụng thành công tiến bộ khoa học công nghệ trong phát triển ươm, nuôi cá tầm phù hợp với điều kiện tự nhiên theo chuỗi giá trị và góp phần nâng cao thu nhập cho cộng đồng dân cư các xã vùng núi TP. Huế. DA được triển khai với 2 điểm tại huyện A Lưới và 1 điểm tại huyện Nam Đông (nay là huyện Phú Lộc) với quy mô ươm là 150m2/3 điểm và quy mô nuôi là 1.500m2/3 điểm.
Sau thời gian hơn 3 tháng thực hiện mô hình ươm cá tầm, tỉ lệ sống của cá đạt 63,3%, trọng lượng trung bình 53,6g/con, số lượng giống thu được 19.000 con giống. Tỷ lệ cá sống ở hộ anh Hồ Thanh Phương (xã Hồng Kim, A Lưới) và Đồn Biên phòng Hương Nguyên đều đạt 70%, đạt yêu cầu của DA đề ra. Mô hình ươm cũng đã được nghiệm thu kết quả thực hiện vào tháng 4/2024. Hiện, các hộ đang tiếp tục nuôi và chăm sóc cho đến khi kết thúc mô hình nuôi cá tầm thương phẩm trong tháng 5 này.
Anh Hồ Thanh Phương cho biết, gia đình anh thả 10.000 con cá tầm, tỷ lệ sống khi ươm giống đạt 70% và đến hiện tại thì mỗi con đạt 2kg. Đây là mô hình mới, mang lại hiệu quả kinh tế khá cao, đồng thời tạo được công ăn việc làm cho lao động địa phương. Để mở rộng quy mô nuôi, anh Phương cho rằng, cần phải có thị trường đầu ra ổn định, đồng thời, phải đầu tư thêm kỹ thuật, đặc biệt là các giải pháp nuôi an toàn trong mùa mưa bão.
Nâng “tầm” cá tầm
Ông Hồ Văn Minh, Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Kim cho rằng, với việc triển khai mô hình nuôi cá tầm của TTKN đã mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế địa phương và góp phần nâng cao thu nhập, tạo công ăn việc làm cho người dân. Hiện, xã Hồng Kim còn nhiều dư địa để phát triển nuôi cá tầm, khi có hệ thống sông suối trong lành, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân nhân giống, nuôi thử nghiệm. Song song, chính quyền địa phương sẽ tiếp tục phối hợp với ngành chức năng mở các lớp tập huấn về khoa học kỹ thuật, tạo điều kiện cho bà con tiếp cận kiến thức, kỹ thuật, từ đó phát triển mô hình theo hướng chuỗi giá trị, tạo ra sản phẩm có thương hiệu.
Ông Châu Ngọc Phi, Giám đốc TTKN TP. Huế khẳng định, cùng với việc triển khai mô hình ươm nuôi, thông qua DA, TTKN đã khảo sát về điều kiện tự nhiên, nhu cầu, khả năng đầu tư phát triển ươm, nuôi, và thị trường tiêu thụ cá tầm nhằm đánh giá khả năng, định hướng phát triển ươm nuôi trong thời gian tới. Trung tâm cũng đã tiếp nhận quy trình kỹ thuật ươm cá tầm và quy trình kỹ thuật nuôi cá tầm thương phẩm từ Trung tâm Nghiên cứu Thủy sản nước lạnh - Viện Nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản 1. Hiện, trung tâm đang hoàn thiện quy trình ươm, nuôi, đồng thời, phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Thủy sản nước lạnh để tổ chức lớp đào tạo kỹ thuật viên về ươm, nuôi, chẩn đoán, phát hiện, phòng và trị bệnh cho cá.
TTKN cũng tổ chức các lớp tập huấn về kỹ thuật ươm cá tầm cho nông dân các xã thuộc huyện A Lưới và Phú Lộc. Hỗ trợ xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc cho cá tầm A Lưới tại hộ ông Nguyễn Thanh Phương ở xã Hồng Kim. Bên cạnh đó, DA đã xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc theo chuỗi giá trị cho sản phẩm cá tầm bằng việc cấp mã QR-code cho sản phẩm, giúp người tiêu dùng có thể kiểm tra truy xuất thông tin; hỗ trợ thiết kế nhãn mác và hỗ trợ cho các điểm thực hiện mô hình trong việc liên kết và tiêu thụ sản phẩm cá tầm từ DA. Ngoài ra, DA còn hỗ trợ thêm các loại máy móc thiết bị theo dõi khu vực nuôi và đo đạc chỉ số môi trường…
Theo ông Châu Ngọc Phi, trong quá trình triển khai thực hiện DA, TTKN đã chú trọng đến công tác khảo sát giống và phối hợp với đơn vị chuyển giao để cung ứng các vật tư từ con giống, thức ăn, đặc biệt là quá trình chuyển giao kỹ thuật, giúp người dân dễ dàng nắm bắt, chủ động sản xuất về lâu dài. Thời gian tới, TTKN sẽ phối hợp với các điểm triển khai thực hiện mô hình để hoàn thành các hoạt động còn lại trong khuôn khổ của DA để tiến hành nghiệm thu, đánh giá kết quả...