Nếu 5 năm qua là giai đoạn xây dựng "hồ chứa dữ liệu", thì 5 năm tới sẽ là thời kỳ hình thành "nhà máy điện dữ liệu", nơi dữ liệu không chỉ được lưu trữ mà còn được khai thác để tạo ra những giá trị mới. Điều đó cũng đặt ra yêu cầu các cơ quan quản lý phải chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy khai thác và phát huy giá trị dữ liệu, qua đó vừa đưa di sản đến gần hơn với công chúng, vừa mở ra các cơ hội phát triển kinh tế từ di sản.

Ngày 13/7 vừa qua, phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp thứ 2 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ rõ một trong “bốn khoảng trống” lớn nổi lên từ thực tiễn, đó là về năng lực chuyển hóa di sản văn hóa thành nguồn lực dữ liệu, tri thức số, tài sản trí tuệ và sức sáng tạo quốc gia. Thực tế, Việt Nam không thiếu những di sảni đặc sắc kết tinh chiều sâu văn hóa, lịch sử và trí tuệ dân tộc, nhưng nếu chỉ dừng ở bảo tồn hay khai thác theo phương thức truyền thống, thì những giá trị từ di sản sẽ khó trở thành sức mạnh cạnh tranh trong nền kinh tế sáng tạo.

Gần 20 năm qua, anh Ngô Quý Đức (quê Hà Nội, hiện sinh sống tại Huế) dành nhiều thời gian rong ruổi khắp các làng nghề truyền thống, gặp gỡ nghệ nhân, sưu tầm tư liệu và tìm cách lưu giữ những giá trị văn hóa đang dần mai một. Xuất thân từ ngành công nghệ thông tin, anh lại chọn gắn bó với hành trình bảo tồn di sản và kết nối các giá trị làng nghề với đời sống đương đại. Với Huế ngày nay, anh chia sẻ về những câu chuyện đáng nhớ và những dự định sắp tới.

Trung tâm Văn hóa Phật giáo Liễu Quán những ngày Phật đản Phật lịch 2570 thu hút sự quan tâm của đông đảo người dân và du khách với việc trưng bày hàng trăm tư liệu quý về Phật giáo Huế tại Triển lãm “Dấu ấn di sản Phật giáo Huế”. Đó là những bản dập từ mộc bản, những bức tranh thêu, những thư tịch cổ... giúp người xem hiểu hơn lịch sử hàng trăm năm của văn hóa Phật giáo Huế.

Thay vì xem di sản là những giá trị “kén người tiếp cận”, nhiều bạn trẻ đang biến chất liệu văn hóa địa phương thành sản phẩm sáng tạo và mô hình khởi nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm.

Tại TP. Huế, vừa qua, trong khuôn khổ Hội thảo “Đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển Khoa học Công nghệ, Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi số (KHCN, ĐMST, CĐS) quốc gia trong phát triển bền vững các ngành kinh tế – xã hội thành phố Huế”, ông Nguyễn Văn Khoa - Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT đã đề xuất xây dựng mô hình kinh tế dữ liệu 4 lớp, lấy AI bản địa làm trọng tâm để đánh thức tiềm năng di sản, du lịch và y tế của TP. Huế.

Với chủ đề “Thanh âm của sách - dư âm của di sản”, cuộc thi tìm hiểu về Tủ sách Huế do Sở Văn hóa và Thể thao TP. Huế phối hợp Viện Nghiên cứu Phát triển TP. Huế, Viện Chuyển đổi số và Học liệu (Đại học Huế) tổ chức diễn ra từ 22/4 đến 25/5.

Di sản vẫn là nền tảng của du lịch Huế, nhưng không còn là yếu tố duy nhất định hình điểm đến. Bên cạnh các giá trị văn hóa - lịch sử, dữ liệu và các nền tảng số đang xuất hiện ngày càng rõ, tác động vào cách tổ chức, quản lý và trải nghiệm du lịch.

TP. Huế vừa triển khai số hóa cây xanh đô thị. Từ vị trí, chủng loại đến tình trạng sức khỏe của từng cây đều được cập nhật thành dữ liệu, mở ra cách quản lý khoa học, chủ động và an toàn hơn cho đô thị di sản.

Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đang từng bước xây dựng kho dữ liệu di sản đồ sộ - nền tảng cho một mô hình quản trị di sản thông minh, vừa bảo tồn, vừa tạo ra giá trị mới cho phát triển kinh tế - văn hóa.