ClockThứ Ba, 24/02/2026 18:58

Từ di sản đến dữ liệu: Chuyển động mới của du lịch Huế

HNN - Di sản vẫn là nền tảng của du lịch Huế, nhưng không còn là yếu tố duy nhất định hình điểm đến. Bên cạnh các giá trị văn hóa - lịch sử, dữ liệu và các nền tảng số đang xuất hiện ngày càng rõ, tác động vào cách tổ chức, quản lý và trải nghiệm du lịch.

Số hóa di sảnKhai thác dữ liệu đặc thù di sản

 Hệ thống bảng chỉ dẫn, sơ đồ số hóa tại các điểm tham quan trong Đại Nội giúp du khách tiếp cận thông tin thuận lợi. Ảnh: Xuân Đạt

Dữ liệu thành tài nguyên

Trong nhiều năm, du lịch Huế phát triển dựa trên lợi thế di sản, lễ hội và cảnh quan đặc thù. Mô hình này từng phát huy hiệu quả, song khi quy mô khách tăng nhanh, những giới hạn lộ rõ: Quá tải cục bộ tại các điểm di sản, khó phân luồng khách, thiếu thông tin thời gian thực và đặc biệt là thiếu dữ liệu để điều chỉnh chính sách dựa trên hoạt động thực tế của du khách.

Thực tiễn đó cho thấy, bài toán du lịch không còn ở mệnh đề “có gì để tham quan”, mà ở “điểm đến được vận hành như thế nào”. Một khi du lịch vận hành chủ yếu dựa vào kinh nghiệm quản lý và phản ứng sau sự việc thì khả năng kiểm soát chất lượng trải nghiệm và phát triển bền vững sẽ luôn bị động.

Trong bối cảnh đó, Huế đã từng bước đầu tư hạ tầng số để hình thành nền tảng vận hành mới cho du lịch. Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh tích hợp dữ liệu đa ngành; nền tảng tích hợp và chia sẻ dữ liệu LGSP (Local Government Service Platform); hệ thống camera, bản đồ GIS, dữ liệu giao thông, thời tiết… không chỉ phục vụ quản lý đô thị, mà trực tiếp hỗ trợ hoạt động du lịch theo thời gian thực.

Trên nền tảng hạ tầng đó, các sản phẩm du lịch số được triển khai theo hướng “đi vào vận hành”. Bản đồ du lịch số tích hợp thông tin lưu trú, ẩm thực, vui chơi, di tích lịch sử cho phép định vị, tìm đường và gợi ý dịch vụ tức thời. Đến nay, hơn 4.000 địa điểm du lịch đã được số hóa, gần 250.000 tài khoản thường xuyên sử dụng, với hơn 500.000 lượt tiếp cận các chức năng du lịch trên nền tảng Hue-S. Những con số này cho thấy, du lịch Huế đã tích lũy được một nguồn lực mới, tài nguyên dữ liệu du lịch đủ lớn để chuyển từ giai đoạn “có công nghệ” sang giai đoạn vận hành dựa trên dữ liệu.

Công nghệ định hình trải nghiệm điểm đến

Khi dữ liệu trở thành tài nguyên, câu chuyện tiếp theo không phải là thêm ứng dụng, mà là tái cấu trúc mô hình phát triển du lịch. Trục xuyên suốt của mô hình mới là xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh, lấy dữ liệu làm trung tâm để phục vụ quản lý, dự báo và cá thể hóa trải nghiệm du khách.

Trong logic đó, các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, thực tế ảo, thực tế tăng cường và bản sao số không chỉ nhằm tạo sản phẩm mới, mà đồng thời phục vụ bảo tồn di sản. Di sản không còn đứng yên để trưng bày, mà được “kích hoạt” trong các không gian trải nghiệm số, gắn với giáo dục, sáng tạo và công nghiệp văn hóa.

Một trụ cột quan trọng khác là phát triển tài sản trí tuệ và thương hiệu du lịch. Các nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý như “Huế - Kinh đô ẩm thực”, “Áo dài Huế”, “Nhà rường”, “Nón lá Huế”, “Sen Huế”, “Thanh trà Huế”, “Du lịch A Lưới”… từng bước được bảo hộ và khai thác, góp phần hình thành chuỗi giá trị du lịch gắn với bản sắc và công nghiệp văn hóa.

Trong tổng thể đó, việc nghiên cứu triển khai trợ lý ảo du lịch là bước đi mang tính hội tụ. Trợ lý ảo không chỉ hỗ trợ du khách đa ngôn ngữ, tư vấn lịch trình cá thể hóa, kết nối các dịch vụ lưu trú, ẩm thực, mua sắm và di chuyển, mà còn tiếp nhận phản hồi theo thời gian thực. Dòng dữ liệu phản hồi này trở thành đầu vào quan trọng cho công tác dự báo dòng khách, điều tiết điểm đến và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Du lịch Huế trên hành trình trải qua một bước chuyển quan trọng. Khi di sản là lợi thế, cách vận hành dựa trên dữ liệu, KH&CN sẽ quyết định khả năng đi xa của điểm đến. Việc chuyển từ làm du lịch bằng kinh nghiệm sang vận hành bằng dữ liệu không ồn ào, nhưng đủ sâu để định hình tương lai của một đô thị di sản đang tìm kiếm con đường phát triển chất lượng và bền vững hơn.

Đinh Văn
ĐÁNH GIÁ
Hãy trở thành người đầu tiên đánh giá cho bài viết này!
  Nội dung góp ý

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Đưa di sản trở thành nguồn lực sáng tạo

Di sản văn hóa Huế chứa đựng nhiều chất liệu, hoa văn, kỹ thuật và tri thức có thể khai thác trong thiết kế đương đại. Việc nghiên cứu, đưa những giá trị này vào sản phẩm và đời sống mở thêm hướng phát triển mỹ thuật ứng dụng, góp phần phát huy bản sắc văn hóa địa phương.

Đưa di sản trở thành nguồn lực sáng tạo
Khai thác hiệu quả các công trình văn hóa, di sản

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh yêu cầu khẩn trương rà soát, hoàn thiện hồ sơ, tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế quản lý, khai thác các công trình di sản, văn hóa, thể thao; bảo đảm phát huy công năng, giá trị tài sản công, tạo thêm nguồn lực cho bảo tồn di sản và phát triển công nghiệp văn hóa.

Khai thác hiệu quả các công trình văn hóa, di sản
PGS.TS Đặng Văn Bài: Trao cơ chế để Huế khai mở giá trị di sản

Huế có thể tạo thêm nguồn lực từ di sản đồng thời vừa giữ gìn không gian văn hóa, vừa mang lại sinh kế cho người dân. Từ kinh nghiệm quản lý di sản và tham chiếu các mô hình quốc tế, PGS.TS Đặng Văn Bài, Phó Chủ tịch Hội đồng Di sản văn hóa quốc gia, nguyên Cục trưởng Cục Di sản văn hóa đề xuất những cơ chế để Huế chuyển từ tư duy bảo tồn đơn thuần sang kiến tạo kinh tế di sản… Huế ngày nay Online đã có cuộc trao đổi với ông.

PGS TS Đặng Văn Bài Trao cơ chế để Huế khai mở giá trị di sản
Những góc nhìn về di sản văn hóa Huế

Cuốn sách “Nhận diện di sản văn hóa vùng đất Huế” do Hội Khoa học Lịch sử thành phố Huế tổ chức biên soạn, TS Phan Tiến Dũng chủ biên và được Nhà xuất bản Thuận Hóa ấn hành. Sách dày gần 700 trang, với 32 bài nghiên cứu về lịch sử, văn hóa và công tác bảo tồn di sản Huế.

Những góc nhìn về di sản văn hóa Huế
Chạm vào di sản, kết nối lịch sử

Những trang giấy nhuốm màu thời gian, lưu giữ dấu tích của quá khứ đã và đang được bảo quản, tu bổ và phục chế để tiếp tục tồn tại qua nhiều thế hệ. Thông qua các buổi tham quan, trải nghiệm được tổ chức thường xuyên, Trung tâm Lưu trữ quốc gia I (Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước) muốn mở ra cơ hội để công chúng hiểu rõ một phần di sản được lưu trữ, tu bổ và phục chế như thế nào, qua đó nâng cao nhận thức của xã hội về giá trị của di sản tư liệu và ý nghĩa của công tác lưu trữ.

Chạm vào di sản, kết nối lịch sử

TIN MỚI

Return to top