Sau những đợt mưa lũ dồn dập cuối tháng 10, đầu tháng 11/2025, để kịp khung lịch thời vụ, bà con nông dân cùng cấp ủy, chính quyền địa phương và các hợp tác xã (HTX) nông nghiệp đã và đang nỗ lực cố gắng khắc phục khó khăn, gia cố đê bao, tiêu úng, quyết tâm đưa cây lúa xuống đồng đúng thời vụ.
 |
| Người dân tích cực ra đồng làm đất, gieo sạ lúa |
Còn đó nỗi lo
Tại các cánh đồng lúa phường Hóa Châu, Quảng Điền… những thửa ruộng bàu vốn được xem là “chân ruộng vàng” của vùng thấp trũng đã bắt đầu mọc lên những chồi non. Tuy nhiên, xen lẫn niềm hy vọng về một vụ lúa thắng lợi, người dân vẫn canh cánh một nỗi lo mưa lụt.
Ông Hoàng Thành, trú tại TDP 1, phường Hóa Châu chia sẻ: “Vụ đông xuân năm nay gia đình tôi gieo trồng 6 sào lúa 4B. Giống lúa này rất phù hợp với vùng thấp trũng, chịu được thời tiết bất lợi, năng suất cao. Tuy nhiên, điều bà con lo nhất vẫn là mưa lớn, triều cường dâng cao làm nước tràn vào ruộng”.
Nỗi lo của ông Thành cũng là nỗi lo chung của hàng trăm hộ dân trồng lúa ở những chân ruộng bàu nơi đây. Theo người dân địa phương, các đợt mưa lũ liên tiếp vừa qua kết hợp với triều cường đã làm sạt lở hơn 300m tuyến đê bao Bàu Mới - tuyến đê có vai trò then chốt trong việc ngăn triều cường, bảo vệ diện tích lúa vùng hạ lưu phường Hóa Châu và các địa phương lân cận.
Mặc dù đoạn đê bị sạt lở đã được gia cố tạm thời bằng bao cát và đất, song theo đánh giá của người dân, nguy cơ tái vỡ đê bao này vẫn hiện hữu, nhất là khi thời tiết tiếp tục diễn biến phức tạp. “Chúng tôi mong chính quyền sớm có phương án kiên cố bờ đê lâu dài để bà con yên tâm sản xuất”, ông Thành bày tỏ.
Theo tính toán của người dân, canh tác trên chân ruộng bàu mang lại giá trị kinh tế cao hơn hẳn nhờ năng suất và chất lượng lúa ổn định. Thế nhưng, để phát huy hiệu quả lợi thế này, hệ thống đê bao giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Người dân mong muốn tuyến đê Bàu Mới sớm được bê tông hóa, vừa đảm bảo an toàn sản xuất, vừa tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại, chăm sóc ruộng đồng của bà con nông dân.
Để đảm bảo an toàn cho diện tích lúa vụ đông xuân năm nay, HTX Nông nghiệp Phú Thanh đã chủ động đầu tư kinh phí, huy động nhân lực, vật tư để nâng cấp, sửa chữa những đoạn đê bao bị hư hỏng do mưa lũ. Cùng với việc đắp cao mặt đê, HTX còn gia cố thêm hàng nghìn bao cát nhằm hạn chế dòng nước chảy xiết khi triều cường dâng cao. Mặc dù vậy, theo lãnh đạo HTX, đây chỉ là giải pháp tình thế, chưa thể đảm bảo an toàn lâu dài.
Ông Phan Thanh Đông, Giám đốc HTX Nông nghiệp Phú Thanh cho biết: “Đê bao Bàu Mới phục vụ nguồn nước tưới, tiêu cho 350ha lúa 4B của HTX. Thời gian tới, nếu mưa lớn kéo dài kết hợp với triều cường, tuyến đê Bàu Mới rất khó trụ vững, nguy cơ tái vỡ đê rất cao. Chúng tôi mong cấp trên quan tâm, hỗ trợ thêm kinh phí để xây dựng tuyến đê kiên cố hơn, vừa ngăn nước xâm nhập đồng ruộng, vừa kết hợp làm đường phục vụ sản xuất cho bà con”.
Theo thống kê của HTX Nông nghiệp Phú Thanh, các đợt mưa lũ vừa qua đã làm hư hỏng khoảng 2,5km đê bao toàn tuyến và gần 1,5km kênh mương nội đồng. Mực nước triều cường dâng cao khiến tiến độ khắc phục gặp không ít khó khăn. Dù vậy, các HTX Nông nghiệp Phú Thanh và Kim Thành vẫn đảm bảo đưa lúa vào gieo cấy đúng khung lịch thời vụ.
 |
| Hệ thống kênh mương nội đồng phục vụ sản xuất lúa vùng thấp trũng ở Hóa Châu, Quảng Điền |
Giải pháp căn cơ, lâu dài
Không riêng phường Hóa Châu, nhiều tuyến đê bao vùng thôn An Xuân, xã Quảng Điền, bờ bao, bờ vùng ở các khu vực thấp trũng khác cũng xuống cấp nghiêm trọng sau mưa lũ. Các đơn vị liên quan đã phối hợp gia cố tạm thời, quyết tâm không để nước tràn vào đồng ruộng, ảnh hưởng đến sản xuất vụ đông xuân.
Ông Trương Minh Hoàng, Trạm trưởng Trạm Thủy lợi Tây Hưng thông tin: “Qua kiểm tra thực tế, nhiều tuyến đê bao xung yếu ở các địa phương thấp trũng đã xuống cấp. Chúng tôi rất mong các cấp, các ngành quan tâm hỗ trợ nâng cấp, kiên cố hóa để về lâu dài vừa đảm bảo an toàn sản xuất, vừa tạo điều kiện đi lại thuận lợi cho người dân”.
Ở góc độ quản lý, ông Dương Đức Hoài Khánh, Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác Thủy lợi TP. Huế cho biết, trong các đợt mưa lũ kéo dài vừa qua, hệ thống đê bao, kênh mương nội đồng trên địa bàn, nhất là ở vùng thấp trũng bị ảnh hưởng không nhỏ. Tuy nhiên, với tinh thần chủ động, quyết liệt, đơn vị đã phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các HTX nông nghiệp khẩn trương khắc phục, đảm bảo gieo sạ vụ lúa đông xuân kịp khung lịch thời vụ.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, việc đầu tư nâng cấp, kiên cố hóa hệ thống đê bao, kênh mương nội đồng ở các vùng thấp trũng không chỉ là yêu cầu trước mắt, mà còn là giải pháp căn cơ, lâu dài để bảo vệ sản xuất nông nghiệp, ổn định sinh kế cho người dân.
Vụ đông xuân 2025 - 2026 đã bắt đầu với nhiều thách thức, nhưng với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành và tinh thần chủ động, bền bỉ của nông dân, niềm tin về một vụ mùa thắng lợi vẫn đang được vun đắp trên từng thửa ruộng vùng thấp trũng Quảng Điền, Hóa Châu...