 |
| Tuấn, cựu sinh viên ngành công tác xã hội đang làm công việc mình yêu thích |
Khoảng không mang tên “trưởng thành”
Hương Giang, một tân cử nhân ngành báo chí vừa tốt nghiệp Đại học Khoa học Huế kể rằng, em từng nghĩ chỉ cần ra trường là có việc làm ngay. Nhưng sau hơn một tháng gửi hồ sơ xin việc, đi phỏng vấn, em mới hiểu con đường phía trước không dễ dàng.
“Mình từng kỳ vọng nhiều, nhưng rồi học được cách chấp nhận rằng ai cũng phải bắt đầu từ con số 0”, Hương Giang chia sẻ. Sự bỡ ngỡ ấy không chỉ của riêng Hương Giang. Nhiều bạn trẻ chọn về quê, tạm làm việc trái ngành; có người mạo hiểm đến các thành phố lớn tìm kiếm cơ hội việc làm, mang theo những lo toan về tiền trọ, chi phí sinh hoạt và cả khát vọng ước mơ được sống đúng với nghề mình học. Với nhiều bạn trẻ, cầm tấm bằng trên tay là niềm vui, nhưng cũng chính là lúc hiện thực cơm áo gạo tiền bắt đầu.
Tuy nhiên, vẫn có không ít bạn chấp nhận khó khăn ban đầu, thay vì “than thân trách phận” đã chấp nhận làm những công việc để mưu sinh trước mắt, từng bước vượt khó và vươn lên. Trường hợp của Tuấn là một ví dụ. Là cựu sinh viên ngành công tác xã hội, sau tốt nghiệp Tuấn đã chọn ở lại Huế làm việc cho một tổ chức phi lợi nhuận. “Lương không cao, nhưng mình được làm điều có ý nghĩa. Mình tin rằng, dù bắt đầu từ đâu, miễn là còn học hỏi, thì đó vẫn là thành công”, anh nói.
Nếu thời sinh viên, mỗi tháng chỉ cần chờ tiền gửi từ ba mẹ, thì sau khi ra trường, cuộc sống như bước sang một chương khác. Không ít bạn phải làm cùng lúc hai, ba công việc để tự lo cho bản thân. Có người làm thêm ngoài giờ, có người bán hàng online hay học thêm kỹ năng mới để thích nghi... Ở Huế, cơ hội việc làm cho sinh viên mới ra trường chưa thật dồi dào, đặc biệt trong các lĩnh vực như truyền thông, báo chí, hay thiết kế.
Để sinh viên có việc làm thuận lợi sau khi ra trường, Đại học Huế chủ động đào tạo theo nhu cầu thị trường; cập nhật chương trình giảng dạy thường xuyên, phù hợp với xu hướng và yêu cầu của các doanh nghiệp; mở các ngành đào tạo phù hợp với nhu cầu thị trường và doanh nghiệp và mở rộng đào tạo các ngành bằng tiếng Anh để phù hợp với xu thế hội nhập. Tổ chức các ngày hội việc làm, chủ động hợp tác với các doanh nghiệp để người học có nơi thực tập tốt, xây dựng cổng tuyển dụng trực tuyến... là cách mà Đại học Huế đang triển khai để giúp sinh viên có việc làm thuận lợi hơn sau khi ra trường.
Tuy nhiên, theo thống kê của Trung tâm Hỗ trợ sinh viên và Việc làm - Đại học Huế, trong năm 2024, chỉ khoảng 62% sinh viên tìm được việc làm đúng chuyên ngành trong vòng 6 tháng sau tốt nghiệp. Số còn lại phải làm trái ngành hoặc tạm thời chưa có việc. Những con số ấy phản ánh phần nào thực tế, giữa tấm bằng đại học và công việc ổn định là cả một hành trình dài.
Sẵn sàng cuộc sống “hậu sinh viên”
Anh Danh - một cựu sinh viên của Trường Đại học Khoa học Huế, ra trường hơn 10 năm nay, đối với anh là cả một hành trình vượt khó với hàng tá những công việc trải qua, từ chạy bàn, làm shipper… đến làm việc công ty, từ Huế vào đến TP. Hồ Chí Minh. Hơn ba năm nay, sau bao khó nhọc, giờ anh đã có được một công việc ổn định gắn với ngành học của mình là công nghệ thông tin.
Anh Danh tâm sự, anh đã có chuẩn bị từ rất sớm cho công việc thời “hậu sinh viên” bằng việc rèn kỹ năng mềm qua các khóa học miễn phí hoặc ngoại khóa, học thêm ngoại ngữ, chứng chỉ nghề để tăng cạnh tranh, đặc biệt bắt đầu từ việc bán thời gian ngay từ lúc còn đi học để làm quen với áp lực của môi trường, luôn rèn luyện tinh thần, kỹ năng vượt khó và tìm thấy niềm vui trong công việc.
Hiện nay, các CLB, đội, nhóm, học tập kinh nghiệm hay tương tác với các cộng đồng trên mạng xã hội là môi trường rất tốt để các sinh viên sau khi tốt nghiệp khai thác những yếu tố dẫn đến thành công của người đi trước và áp dụng cho mình. Nhiều đơn vị trường học cũng mở ra các hoạt động đào tạo kỹ năng miễn phí. Vấn đề quan trọng là sinh viên cần không ngừng trau dồi kỹ năng cho mình để đáp ứng được các yêu cầu công việc tốt hơn.