“Thay áo mới” cho di tích để thu hút du lịch

Thợ thủ công vẽ quạt lá sen ngay tại khu di sản

Sản phẩm độc quyền

Trước đây, tại nhiều điểm di tích, du khách dễ dàng bắt gặp các mặt hàng lưu niệm trôi nổi, thiếu bản sắc, kể cả hàng nhập khẩu đại trà. Không ít gian hàng bày bán sản phẩm giống với các khu chợ du lịch bình dân ở nhiều nơi khác, khiến trải nghiệm di sản giảm chất lượng và giá trị.

Hiện nay, tại các điểm tham quan thuộc Quần thể di tích Cố đô Huế, những món quà lưu niệm mang màu sắc cung đình được đặt trong không gian bài trí đồng bộ, chỉn chu. Các sản phẩm như hộp trang sức, khay, bình hoa bằng gỗ, sơn mài, khảm trai hay các món quà thủ công tinh xảo, nón sen, hàng thêu tay, đồ gốm, vật dụng mây tre đan, đồ chơi cho giới trẻ… đều được thiết kế riêng, có logo nhận diện của Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô (BTDTCĐ) Huế.

Theo ông Lê Công Sơn - Phó Giám đốc Trung tâm BTDTCĐ Huế, định hướng của đơn vị là rút bỏ toàn bộ các sản phẩm thiếu bản sắc Huế ra khỏi khu di sản, thay bằng các sản phẩm mang tính độc quyền, gắn với văn hóa cung đình.

“Làm được điều này cần thời gian vì chúng tôi và các đối tác đều phải thay đổi tư duy từ mẫu mã, quy trình sản xuất đến cách tổ chức không gian dịch vụ. Nhưng khi đi đúng hướng thì hiệu quả thấy rất rõ, chất lượng dịch vụ được du khách đánh giá cao, doanh thu tăng trưởng tốt”, ông Sơn nói.

Một trong những mô hình được xem là bước thử nghiệm thành công là không gian trải nghiệm trang phục cung đình tại nhà Hữu Vu - Đại Nội. Trung tâm “bắt tay” với nhà thiết kế áo dài tên tuổi để nâng cấp toàn bộ dịch vụ, từ chất lượng trang phục đến cách tổ chức không gian.

Nếu trước đây khu vực này khá lộn xộn vì khách ra vào tự do, thì nay được thiết kế theo phong cách cung đình, kiểm soát số lượng khách bằng vé trải nghiệm. Không gian sạch đẹp, có chiều sâu văn hóa hơn, chất lượng trang phục cũng được nâng lên tương xứng.

Theo lãnh đạo Trung tâm, mô hình này sẽ tiếp tục được mở rộng sang các điểm di tích khác, với nguyên tắc mỗi điểm phải có sản phẩm riêng, tránh trùng lặp và tạo được dấu ấn khác biệt.

Bán... trải nghiệm

Trung tâm BTDTCĐ Huế cũng đang hướng đến một cách làm mới: Bán trải nghiệm văn hóa di sản. Nhiều du khách quốc tế hiện tìm đến các dịch vụ cá nhân hóa, riêng tư và có chiều sâu trải nghiệm. Từ thưởng trà sáng trong Đại Nội, thưởng trà chiều ở vườn Thiệu Phương, cocktail nhẹ ở điện Kiến Trung đến tiệc cung đình ở nhà hát Duyệt Thị Đường hay tham quan di tích theo khung giờ riêng, tất cả đều được xây dựng theo hướng cao cấp.

“Có những du khách tàu biển chỉ dành khoảng 20 phút ngồi uống cocktail ở hiên điện Kiến Trung nhưng sẵn sàng chi trả hàng chục triệu đồng cho trải nghiệm riêng tư ấy. Hay có nhóm khách muốn tham quan Đại Nội vào sáng sớm khi chưa mở cửa đại trà, sau đó thưởng trà cung đình và các món bánh Huế ở vườn Thiệu Phương với mức chi phí lên đến vài chục triệu đồng”. Nhóm khách này thường đặt dịch vụ trước cả năm và Trung tâm hiện kết nối với nhiều đối tác quốc tế để đưa dòng khách cao cấp đến Huế, ông Lê Công Sơn thông tin.

“Điều chúng tôi hướng đến là bên cạnh việc tăng nguồn thu cho Trung tâm, còn tạo hiệu ứng lan tỏa cho kinh tế địa phương. Khi du khách ở lại Huế lâu hơn, sử dụng thêm các dịch vụ khác thì toàn bộ hệ sinh thái du lịch đều hưởng lợi”, ông Sơn khẳng định.

Định hướng của Trung tâm là phát triển các sản phẩm “không thể tìm thấy ở nơi khác”. Tức là đến Huế mới có thể xem show diễn đó, mua sản phẩm đó hay trải nghiệm không gian văn hóa đó.

Giấc mơ kinh tế đêm

Dịp lễ 30/4 và 1/5 vừa qua, chương trình nghệ thuật “Hoàng cung huyền ảo” tại Đại Nội Huế thu hút lượng khách lớn, góp phần tạo nên không khí sôi động cho kinh tế đêm di sản.

Tuy nhiên, theo Giám đốc Trung tâm BTDTCĐ Huế Hoàng Việt Trung, đây mới chỉ là bước khởi đầu cho quá trình thử nghiệm.

“Chúng tôi chưa đặt nặng doanh thu ở giai đoạn đầu mà muốn giới thiệu điểm đến, thăm dò phản ứng thị trường để tiếp tục hoàn thiện sản phẩm”, ông Trung chia sẻ.

Điều mà Trung tâm theo đuổi là xây dựng các sản phẩm đêm mang bản sắc Huế rõ rệt, vừa có chiều sâu văn hóa vừa đạt chất lượng cao cấp.

Dù sở hữu nhà hát Duyệt Thị Đường - được xem là một trong những nhà hát cổ sang trọng nhưng người phụ trách mảng dịch vụ của đơn vị, ông Lê Công Sơn thừa nhận, hiệu quả khai thác hiện vẫn chưa như kỳ vọng. Điểm yếu lớn nhất là các chương trình biểu diễn chưa tạo được sự khác biệt đủ mạnh để trở thành “điểm phải đến” khi du khách ghé Huế.

Hiện, song song với đổi mới sản phẩm, Trung tâm BTDTCĐ Huế cũng đang triển khai nhiều đề án dịch vụ mới như trải nghiệm in tranh mộc bản, làm bánh Huế, ẩm thực cung đình tại Phủ Nội Vụ; mở thêm điểm kinh doanh tại cung Thiên Định - lăng vua Khải Định; nâng cấp dịch vụ chụp ảnh cung đình ở Đại Nội…

Các kế hoạch này được triển khai theo nghị quyết đổi mới hoạt động khai thác dịch vụ năm 2025 của Trung tâm BTDTCĐ Huế, với định hướng phát triển kinh tế di sản theo hướng chuyên nghiệp, chất lượng cao và gắn với giá trị văn hóa bản địa.