Chào đón cô bạn học cũ từ xứ cờ hoa về thăm quê, lớp chúng tôi chọn Pine Tree House - một nhà hàng yên tĩnh nằm ngay chân đồi Thiên An để có góc riêng tư mà hàn huyên cho thoải mái. Trong lúc chờ hội đủ quân, khung cảnh làm bạn nhớ về những ngày xưa của mấy chục năm về trước, nơi lớp đã từng nhiều lần picnic, cắm trại. Vài người nổi hứng, bảo bạn hãy tranh thủ chạy vô hồ Thủy Tiên mà check-in một lát rồi ra, vào tiệc cũng chưa muộn. Không cần giục, bạn hào hứng đi liền.

“Chiều trên quê hương tôi” không chỉ là chương trình nghệ thuật tưởng nhớ cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn mà còn là cuộc gặp gỡ những tâm hồn đồng điệu với âm nhạc Trịnh.

Năm 2000, trong một bài viết ngắn “Nhật ký Huế” khi về trong dịp Festival Huế lần đầu, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn viết: “Khi bạn có một xứ sở để trở về hoặc là để thỉnh thoảng trở về thì bạn còn có hạnh phúc nhiều lắm. Ở đó bạn có một dòng sông, một ngọn núi và bạn tìm lại được những đứa bạn một đời tóc xanh nay đã lốm đốm bạc đầu. Bạn sẽ gặp một cô gái Huế bất chợt trên đường và hỏi rằng: Huế bây giờ có gì lạ không em, thì lập tức hoặc tình cờ cô gái ấy sẽ đọc lại hai câu thơ của Bùi Giáng: Dạ thưa xứ Huế bây giờ, vẫn còn núi Ngự bên bờ sông Hương...”.

Cơn mưa hôm qua như trút nước, vần vũ suốt đêm, đến sáng tinh mơ, bình minh ló dạng từ ngọn đồi, len lỏi qua từng tán lá như đang reo. Ánh ban mai tinh nghịch rớt xuống, nhảy nhót trên những chùm nguyệt quế còn đọng sương trước hiên nhà. Cây nguyệt quế của ba tôi lại thêm một mùa rộ bông…

Người ta thường bảo, đường sá chỉ để đi lại, nhưng ở quê tôi, từ khi những con đường được đặt tên, chúng đã trở thành nơi neo giữ ký ức, để quá khứ và hiện tại cùng song hành.

Hè về, quê tôi lại đón gió Lào nóng rát. Gió rít như bão, kèm cái nắng như trút lửa xuống mái nhà, phả hơi nóng vào từng bờ tường, góc sân.

Quê tôi ở làng Trúc Lâm, phường Hương Long, thành phố Huế. Năm 1954, tôi đậu bằng Trung học đệ nhất cấp tại Trường Trung học Khải Định (Quốc học Huế). Sau Hiệp định Geneve, tôi xin ra Bắc để tiếp tục đi học. Tôi học Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng ở Nghệ An. Tốt nghiệp khóa 3 Khoa Ngữ văn Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (1958 - 1961), tôi được phân công về Vụ Báo chí Bộ Ngoại giao.

Quê tôi là một vùng đồng bằng trù phú, nơi lúa gạo xanh rờn trải dài tít tắp, nơi những con kênh nhỏ uốn lượn như những dải lụa mềm ôm ấp từng thửa ruộng. Người dân quê tôi quanh năm gắn bó với đồng ruộng, với đất đai, với cái nắng gay gắt của mùa hè và những cơn mưa rào bất chợt. Nhưng chính từ nơi ấy, bao nhiêu thức quà dân dã, thơm thảo đã nuôi lớn tôi.

Mỗi khi tháng Tư chạm ngõ, trong tôi lại dậy lên nỗi nhớ da diết về những mùa gặt năm xưa. Mùa gặt - mùa của nắng, của mồ hôi, của tiếng cười vang giữa đồng lúa chín, của những bàn tay rám nắng thoăn thoắt gặt lúa, gom rơm. Đó là mùa mà quê tôi đẹp như một bức tranh, đầy ắp âm thanh và màu sắc.

Nhà văn, nhà thơ Thanh Tịnh quê ở vùng ngoại ô Huế. Ông đã sống cuộc đời một thi sĩ và một người lính chân chính. Ông cũng có một đời văn nhiều dấu ấn lớn lao, để lại những áng thơ văn chan chứa tình người; trong đó, tình cảm dành cho xứ Huế luôn tràn dâng như con sóng xô bờ.