Một mỏ đá ở Hương Thọ (TX. Hương Trà) vi phạm các quy định về khai thác khoáng sản
Nhiều sai phạm
Tại mỏ đá A Râng (xã Sơn Thủy, huyện A Lưới) thuộc Công ty TNHH Tuấn Vũ (trụ sở phường Kim Long, TP. Huế), vào thời điểm thanh tra, giám đốc điều hành (GĐĐH) mỏ được doanh nghiệp này bổ nhiệm không có bằng đại học bảo đảm chuyên môn theo quy định. Doanh nghiệp lập bản đồ hiện trạng khai thác mỏ, bản vẽ mặt cắt hiện trạng khai thác các năm 2014, 2015 và thực hiện thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản, tuy nhiên, lại không bảo đảm đầy đủ thông tin (bản vẽ mặt cắt không thể hiện thân khoáng sản) theo quy định.
Về nghĩa vụ tài chính, từ năm 2014- 2016, Công ty TNHH Tuấn Vũ phải nộp hơn 1,4 tỷ đồng tiền cấp quyền khai thác. Vậy nhưng thông báo của Chi cục Thuế TP. Huế vào cuối năm 2016 cho thấy, doanh nghiệp mới nộp 600 triệu đồng. Tổng số tiền mà công ty phải ký quỹ phục hồi môi trường là hơn 373,5 triệu đồng, thực hiện qua 16 lần. Tại thời điểm thanh tra, doanh nghiệp ký quỹ 3 lần, với số tiền là 114,565 triệu đồng. Doanh nghiệp này cũng chậm thực hiện việc kiểm tra, xác định tọa độ tại thực địa cùng với Sở TN&MT và chính quyền địa phương.
Tại mỏ đá Sơn Thủy thuộc quản lý của DNTN Thanh Bình An (thị trấn A Lưới, huyện A Lưới), tại thời điểm thanh tra, doanh nghiệp đã bổ nhiệm một người là cử nhân Luật làm GĐĐH mỏ (theo quy định bắt buộc phải có bằng đại học hoặc tương đương thuộc chuyên ngành kỹ thuật mỏ, xây dựng mỏ, kỹ thuật địa chất), nhưng chưa thông báo bằng văn bản về trình độ chuyên môn, năng lực của giám đốc điều hành mỏ cho cơ quan có thẩm quyền. Doanh nghiệp đã cắm mốc các điểm góc ranh giới khu mỏ, nhưng chưa kiểm tra xác định toạ độ tại thực địa cùng cơ quan chức năng theo quy định; chưa thực hiện thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản; chưa nộp đủ tiền cấp quyền khai thác khoáng sản theo quy định…
Cũng trong đợt thanh tra vừa qua, đoàn công tác thuộc Sở TN&MT còn phát hiện tại mỏ đá Khe Phèn thuộc Cty TNHH Coxano Hương Thọ (xã Hương Thọ, TX. Hương Trà), doanh nghiệp này khai thác khoáng sản vượt phạm vi cấp phép khoảng 4,6%. Doanh nghiệp chưa nộp đủ tiền ký quỹ cải tạo, phục hồi môi trường tính đến thời điểm thanh tra; bổ nhiệm GĐĐH mỏ không đúng tiêu chuẩn theo quy định. Tại mỏ đá Ga Lôi (xã Hương Thọ, TX. Hương Trà) của Công ty cổ phần khai thác đá Thừa Thiên Huế cũng chưa phối hợp với Sở TN&MT, chính quyền địa phương để xác định ranh giới khu vực khai thác ngoài thực địa; chưa nộp đủ tiền cấp quyền khai thác khoáng sản và tiền ký quỹ cải tạo, phục hồi môi trường; bổ nhiệm GĐĐH mỏ chưa đúng trình độ, chuyên môn.
Yêu cầu chấm dứt ngay sai phạm
Thanh tra Sở TN&MT kiến nghị các công ty phải thống kê khối lượng khoáng sản đã khai thác ngoài phạm vi, chấm dứt ngay việc khai thác ngoài phạm vi đã được cấp phép. Việc hạ độ cao kết hợp khai thác để đảm bảo an toàn tại vị trí giữa 2 khu vực được cấp phép phải có văn bản xin phép UBND tỉnh trước khi san gạt, đảm bảo an toàn khu vực đã khai thác ngoài phạm vi cấp phép. Phải bổ sung lý lịch GĐĐH mỏ và nộp cho cơ quan quản lý nhà nước theo quy định; mặt khác, nộp tiền cấp quyền khai thác và tiền ký quỹ cải tạo phục hồi môi trường đối với số tiền còn nợ vào ngân sách nhà nước; kiểm tra, đối chiếu lại trữ lượng đã khai thác qua các năm, nếu cần đo đạc tính toán khối lượng khai thác thực tế; nộp tiền ký quỹ cải tạo phục hồi môi trường theo quy định.
Đối với các trường hợp sai phạm khác, Sở TN&MT yêu cầu hủy bỏ quyết định bổ nhiệm GĐĐH mỏ, đồng thời tuyển dụng và bổ nhiệm GĐĐH mỏ có văn bằng đào tạo theo quy định. Tổ chức thực hiện việc kiểm tra xác định tọa độ mốc các điểm khép góc tại thực địa cùng với Sở TN&MT, chính quyền địa phương. Nộp đầy đủ, đúng hạn tiền cấp quyền khai thác khoáng sản theo quy định. Thực hiện việc lập bản vẽ mặt cắt hiện trạng khu vực khai thác và thực hiện thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản đảm bảo đầy đủ thông tin theo quy định pháp luật. Thực hiện cắm lại mốc khu vực khai thác đã bị mất và tổ chức, phối hợp cùng với Sở TN&MT, chính quyền địa phương kiểm tra xác định tọa độ tại thực địa.
Ông Phan Văn Thông, Giám đốc Sở TN&MT cho biết, sau thanh tra, đơn vị đã yêu cầu các công ty, doanh nghiệp, hợp tác xã trong quá trình hoạt động phải thực hiện nghiêm túc các quy định của pháp luật về khoáng sản, khai thác đúng khu vực được cấp phép, công suất và độ sâu khai thác; thực hiện lập bản đồ hiện trạng, bản vẽ mặt cắt theo quy định. Đồng thời, thực hiện chế độ báo cáo định kỳ, thống kê, kiểm kê trữ lượng chính xác, trung thực; khai thác tối đa khoáng sản chính, khoáng sản đi kèm; bảo vệ tài nguyên khoáng sản; thực hiện an toàn vệ sinh lao động và các biện pháp bảo vệ môi trường; thực hiện đúng hạn và đầy đủ các nghĩa vụ tài chính theo quy định.
Bài, ảnh: Thái Sơn