 |
| Nhiều nhà máy đang tạo việc làm, thu nhập ổn định cho người lao động |
Rời ruộng đồng, tìm sinh kế mới
Trước đây, với nhiều hộ gia đình ở vùng ven và nông thôn thành phố Huế, sản xuất nông nghiệp vẫn là nguồn sống chính. Nhưng đổi lại, thu nhập của hầu hết những người làm nông đều bấp bênh, phụ thuộc thời tiết, dịch bệnh, chi phí đầu vào ngày càng tăng cao. Người làm nông không chỉ vất vả mà còn thiếu các chế độ an sinh như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế...
Chị Nguyễn Thị Huyền Trang ở phường Phong Dinh từng nhiều năm gắn bó với ruộng đồng, chăn nuôi gia súc, nhưng cuộc sống gia đình chỉ đủ sống qua ngày. Chị Trang kể: “Gặp vụ lúa được mùa, đàn lợn đến kỳ xuất chuồng không bị dịch bệnh thì còn đỡ, chứ gặp mưa bão, bệnh hại là coi như trắng tay. Làm quanh năm nhưng tiền không dư dả bao nhiêu”. Khi thấy chị em trong làng đua nhau nộp đơn vào làm công nhân ở Khu Công nghiệp Phong Điền, chị Trang quyết định đổi nghề. Được nhận vào làm ở xưởng may và qua mấy tháng vừa học vừa làm, nay chị đã có tay nghề ổn định, thu nhập đều đặn mỗi tháng từ 8 - 9 triệu đồng, được đóng bảo hiểm đầy đủ.
Không riêng chị Trang, nhiều lao động địa phương đã “thoát ly” nghề nông để gia nhập vào các nhà máy, cơ sở sản xuất ở các khu, cụm công nghiệp gần nhà. Anh Nguyễn Văn Luân ở phường Phong Dinh từng kinh qua đủ nghề, từ chăn nuôi gia cầm, đánh bắt cá... nhưng thu nhập chật vật, nên anh đã xin vào làm việc tại nhà máy chế biến thủy sản gần nhà. Anh Luân chia sẻ: “Làm nông mặc dù tự do nhưng rủi ro lớn, thu nhập thấp. Trong khi đó, làm công ty phải theo giờ giấc, kỷ luật, nhưng có bảo hiểm, chế độ đãi ngộ, có lương hàng tháng ổn định để chăm lo cuộc sống gia đình tốt hơn”.
Mấy năm nay, nhất là từ sau đại dịch COVID-19, không ít người từng chọn rời quê vào các tỉnh, thành phía nam làm việc đã quay về. Như trường hợp của vợ chồng anh Đặng Văn Dũng (ở phường Phong Phú), từng làm công nhân ở Đồng Nai hơn 10 năm cũng chọn hồi hương. Đúng dịp Khu Công nghiệp Phong Điền mở rộng, nhiều nhà máy hình thành, vợ chồng anh Dũng mỗi người cũng đã xin được vào làm việc ổn định ở các nhà máy trên địa bàn. “Thu nhập thấp hơn chút đỉnh so với trong Nam, nhưng bù lại mình có nhà cửa ổn định do ba mẹ để lại, chi phí sinh hoạt, học hành của con cái dễ thở hơn”, anh Dũng nói.
Về các vùng quê Phú Lộc, Chân Mây - Lăng Cô, Phú Bài, Phú Vang..., nhiều nhà máy mọc lên ở các khu công nghiệp Phú Bài, Phú Đa, La Sơn, Khu Kinh tế Chân Mây - Lăng Cô đã giải quyết việc làm tại chỗ cho hàng chục nghìn lao động nông thôn. Nhiều người trẻ, trung niên chọn rời ruộng đồng để vào làm công nhân ở các nhà máy, thậm chí nhiều người lao động không còn phải "ly hương" để mưu sinh mà chọn gắn bó với quê nhà.
Động lực từ các khu công nghiệp
Sự chuyển dịch lao động trên địa bàn trong những năm gần đây không phải ngẫu nhiên mà là kết quả của chiến lược phát triển công nghiệp của thành phố Huế được chú trọng thực hiện. Hiện nay, toàn thành phố có gần 11.800 doanh nghiệp và cơ sở sản xuất công nghiệp, tạo việc làm cho hơn 76.200 lao động. Riêng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp đã duy trì việc làm ổn định cho hơn 43.000 lao động trực tiếp, trở thành khu vực hấp thụ lao động chủ lực, đặc biệt là lao động nông thôn.
Đáng chú ý, trong giai đoạn 2021 - 2025, nhiều dự án công nghiệp quy mô lớn đi vào hoạt động đã tạo thêm từ 7.000 - 9.000 việc làm mới. Các lĩnh vực như dệt may, chế biến, cơ khí - ô tô, năng lượng… không chỉ mở rộng quy mô sản xuất mà còn nâng cao chất lượng việc làm. Tỷ lệ lao động qua đào tạo trong các dự án mới đạt khoảng 65 - 70%, cao hơn mặt bằng chung trước đây. Điều này cho thấy xu hướng chuyển dịch từ lao động giản đơn sang lao động có kỹ năng đang ngày một tăng lên.
Ngành dệt may ở Huế tiếp tục giữ vai trò "xương sống" với công suất khoảng 500 triệu sản phẩm mỗi năm, tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động, đặc biệt là lao động nữ. Ngành chế biến thủy, hải sản với công suất khoảng 9.000 tấn/năm góp phần giải quyết việc làm tại các địa phương ven biển, nâng cao giá trị gia tăng cho nông - thủy sản. Cùng với đó, sự xuất hiện của các dự án lớn như sản xuất găng tay y tế, vật liệu polymer, cơ khí - ô tô hay các nhà máy năng lượng đã tạo việc làm, đồng thời hình thành hệ sinh thái công nghiệp đa ngành.
Song song với đó, các cụm công nghiệp đã đi vào hoạt động như An Hòa, Thủy Phương, Tứ Hạ, Hương Hòa, Hương Phú là "cầu nối" quan trọng, giúp giải quyết việc làm tại chỗ, thúc đẩy chuyển dịch lao động nông thôn sang công nghiệp - dịch vụ.
Theo đánh giá của Trung tâm Dịch vụ việc làm TP. Huế, không chỉ dừng ở số lượng việc làm, các khu công nghiệp còn góp phần nâng cao chất lượng an sinh xã hội. Từ chỗ làm nông manh mún, thu nhập bấp bênh, người lao động giờ được hưởng lương ổn định, tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, từng bước cải thiện đời sống và tích lũy cho tương lai.
Dự báo của Sở Công Thương, đến năm 2030, ngành công nghiệp của thành phố cần khoảng 100.000 - 110.000 lao động và con số này sẽ tăng lên 140.000 - 155.000 lao động vào năm 2035. Đặc biệt, các lĩnh vực công nghệ cao và logistics sẽ có nhu cầu lớn về nhân lực, đòi hỏi trình độ và kỹ năng ngày càng cao. Đây vừa là cơ hội, vừa là thách thức, đặt ra yêu cầu phải nâng cao chất lượng đào tạo và gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường - doanh nghiệp - khu công nghiệp.
Ly nông không ly hương, đi xa để trở về đang là xu hướng rõ nét của thị trường lao động ở Huế. Để nâng cao mức sống và phát triển bền vững, người lao động cũng như nhà đầu tư luôn chọn nơi “đất lành chim đậu”. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp gia tăng cùng với số lao động di cư trở về Huế tăng lên trong những năm qua đã cho thấy, cơ cấu chuyển dịch kinh tế của địa phương có nhiều khởi sắc. Đời sống người dân, nhất là lao động nông thôn từng bước được nâng lên.