Giảm rào cản, tăng động lực cho doanh nghiệp phát triển

Công nhân Công ty cổ phần Kim Long Motor Huế vận hành các thiết bị

Những áp lực hiện hữu

Hiện thành phố có 8 DN có vốn nhà nước, gồm 5 công ty TNHH một thành viên 100% vốn nhà nước và 3 công ty cổ phần có vốn nhà nước. Việc 100% DN bảo toàn vốn là tín hiệu tích cực, cho thấy nền tảng tài chính được duy trì ổn định trong bối cảnh nhiều biến động.

Tuy nhiên, tại cuộc họp giữa UBND thành phố với các DN nhà nước ngày 14/4 vừa qua, nhiều khó khăn, vướng mắc tiếp tục được chỉ ra. Những “nút thắt” quen thuộc vẫn hiện hữu như thủ tục hành chính còn phức tạp, giải phóng mặt bằng chậm, khó tiếp cận đất đai và nguồn vốn, trong khi yêu cầu chuyển đổi số ngày càng cấp thiết.

Không chỉ riêng khu vực DN nhà nước, cộng đồng DN nói chung cũng đang đối mặt với những rào cản tương tự. Theo đồng chí Nguyễn Hải Nam - Ủy viên là ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế - Tài chính của Quốc hội, nền kinh tế hiện dựa trên ba khu vực chính: Nhà nước, FDI và tư nhân. Trong đó, khu vực nhà nước và FDI đều bộc lộ những giới hạn nhất định, đặc biệt là sự phụ thuộc vào vốn, công nghệ và thị trường quốc tế. Điều này đặt ra yêu cầu phải phát huy mạnh mẽ hơn vai trò của khu vực kinh tế tư nhân.

Với hơn 9.000 DN đang hoạt động, trên 90% là DN nhỏ và siêu nhỏ, Huế có lực lượng DN đông đảo nhưng quy mô và năng lực cạnh tranh còn hạn chế. Việc chưa thu hút được nhiều tập đoàn lớn không phải do thiếu tiềm năng, mà chủ yếu do những điểm nghẽn về thủ tục, đất đai và vốn.

Từ thực tế DN, ông Trần Văn Mỹ, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP. Huế cho rằng, thủ tục đầu tư, đặc biệt trong lĩnh vực đất đai vẫn là rào cản lớn. Cùng với đó, DN nhỏ và vừa gặp khó khi tiếp cận tín dụng do yêu cầu tài sản thế chấp và lịch sử tín dụng, trong khi các ngân hàng còn thận trọng với các phương án kinh doanh mới.

Tăng lực đẩy từ chính sách

Trước những điểm nghẽn này, thành phố đang từng bước hoàn thiện hệ thống chính sách theo hướng thiết thực hơn. Tại cuộc họp nêu trên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Văn Tuấn nhấn mạnh, khu vực DN, đặc biệt là DN nhà nước, cần đóng vai trò nòng cốt, dẫn dắt trong các ngành, lĩnh vực then chốt. Điều này đòi hỏi DN phải chủ động xây dựng chiến lược dài hạn, nâng cao năng lực quản trị, đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng xanh, bền vững và đẩy mạnh chuyển đổi số.

Một trong những chính sách đáng chú ý là Quyết định số 25/2026/QĐ-UBND ngày 13/4/2026 của UBND TP. Huế về ưu đãi tiền thuê nhà đối với các đối tượng ưu tiên trên địa bàn, giúp giảm chi phí đầu vào cho DN. Theo đó, DN nhỏ và vừa, DN công nghiệp hỗ trợ, DN đổi mới sáng tạo được giảm 50% tiền thuê đất trong cơ cấu tiền thuê nhà, với thời gian hỗ trợ tối đa 3 năm.

Song song đó, chương trình hỗ trợ DN nhỏ và vừa tập trung vào các nhu cầu thiết thực như đào tạo quản trị, hỗ trợ chuyển đổi số, tư vấn sở hữu trí tuệ và tham gia chuỗi giá trị. DN còn được hỗ trợ chi phí cho các giải pháp công nghệ như chữ ký số, hóa đơn điện tử và thiết bị kết nối với cơ quan thuế.

Ngoài ra, thành phố cũng thúc đẩy các chính sách mang tính đột phá như hỗ trợ chuyển đổi hộ kinh doanh thành DN, hỗ trợ chi phí công nghệ, bố trí quỹ đất cho DN công nghệ cao và khởi nghiệp sáng tạo. Đây không chỉ là hỗ trợ về tài chính mà còn là cam kết về môi trường phát triển dài hạn.

Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân đặt mục tiêu đến năm 2030 cả nước có 2 triệu DN, khu vực kinh tế tư nhân đóng góp từ 55 - 58% GDP. Để hiện thực hóa mục tiêu này, nhiều cải cách được đề ra như chuyển mạnh sang hậu kiểm, giảm thanh tra chồng chéo, mở rộng kênh tiếp cận vốn và xây dựng hệ sinh thái số cho DN.

Với một địa phương có hơn 90% DN quy mô nhỏ như Huế, những định hướng này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Tuy nhiên, vấn đề cốt lõi vẫn nằm ở khâu cụ thể hóa và tổ chức thực hiện.

Theo lãnh đạo thành phố, chiến lược phát triển của Huế là cách tiếp cận theo hệ sinh thái: DN nhà nước giữ vai trò nòng cốt trong các lĩnh vực thiết yếu; DN nhỏ và vừa tạo sự lan tỏa; hợp tác xã đóng góp cho kinh tế cộng đồng; trong khi các dự án động lực như Kim Long Motor Huế được kỳ vọng đóng vai trò “đầu tàu”, kéo theo chuỗi giá trị phát triển.