 |
| Nhân viên Edufarm Huế chăm sóc và dẫn ngựa dạo trong khu nông trại. Ảnh: Edufarm |
Nhà nghiên cứu văn hóa Huế Nguyễn Xuân Hoa nói rằng, vùng đất Cố đô xưa kia vốn rất gần gũi với ngựa. Ở Sịa từng có xe ngựa đi lại trên những con đường đất. Trong cung đình, kỵ binh, nài ngựa, những bộ yên cương, phục trang Triều Nguyễn vẫn được lưu giữ đến hôm nay.
Huế đang sở hữu những vùng cảnh quan đẹp như tranh vẽ. Đồi Thiên An với rừng thông reo trong nắng, những sườn dốc thoai thoải trải dài như tấm thảm xanh; Bạch Mã - dải núi cao lộng gió hòa vào cỏ cây, mây trời; phá Tam Giang mênh mông... Tất cả đều có thể trở thành những cung đường cưỡi ngựa.
Trong xu hướng du lịch xanh, du lịch chậm, cưỡi ngựa là loại hình không ồn ào, không đại trà, dành cho những tâm hồn muốn hòa nhịp với thiên nhiên. Trong nỗ lực đi tìm hướng mở cho du lịch Huế, cưỡi ngựa như một gợi ý giàu tiềm năng. Nhưng làm thế nào để không rơi vào mô hình vay mượn, để giữ được hồn cốt Huế trong từng bước vó?
Ở Đại Nội, hình ảnh ngựa đã trở lại trong một vài thời điểm với dịch vụ xe ngựa, dù còn nhỏ lẻ nhưng như một nốt nhạc dạo đầu. Còn tại Khu du lịch Nông trại Edufarm Huế nằm ven phố cổ Bao Vinh, mô hình trải nghiệm cưỡi ngựa ngắm thiên nhiên đang vận hành. Đây là nông trại sinh thái thân thiện, nơi du khách có thể cưỡi ngựa dọc lối đất ven đồng, tham gia những trải nghiệm dân dã.
 |
| Các em nhỏ thích thú trải nghiệm chăm sóc ngựa. Ảnh: Edufarm |
Anh Nguyễn Minh Châu (phường An Cựu) kể, lần đầu cưỡi ngựa tại Edufarm khiến anh “như bước ra khỏi mọi hình dung cũ về Huế”. Khi con ngựa dừng bên sườn cỏ rộng, anh “cảm nhận được điều gì đó rất tự nhiên, rất sống động”. Với anh Thìn (quản lý Edufarm), cưỡi ngựa chỉ là một mảnh ghép trong bức tranh trải nghiệm nông nghiệp mà nông trại này muốn tạo dựng. Điều mô hình hướng đến là trẻ em học cách gần gũi với thiên nhiên, hiểu và yêu động vật. “Khi hiểu được con vật, cảm giác cưỡi ngựa sẽ an tâm và thú vị hơn nhiều”, anh Thìn nói.
Nhắc đến du lịch cưỡi ngựa, nhà nghiên cứu Nguyễn Xuân Hoa gợi ý rằng, Huế nên phát triển dựa trên chính giá trị văn hóa của mình, thay vì sao chép Đà Lạt hay các nơi khác. Huế có thể khai thác hình ảnh xe ngựa cổ, tái hiện cưỡi ngựa trong Hoàng thành, hay xây dựng điểm chụp ảnh gắn với chủ đề cung đình. Nhưng để đạt đến tầng “làm thật” thì không dễ. “Cưỡi ngựa không phải thói quen phổ biến, đòi hỏi huấn luyện nghiêm túc, một đàn ngựa lớn, chi phí chăm sóc cao và yêu cầu an toàn rất khắt khe. Một tour cưỡi ngựa đúng nghĩa cho 15 - 20 khách đồng nghĩa cần một đàn ngựa tương ứng, kéo theo bài toán kinh tế nặng ký”, ông Hoa nói.
Ông Hoa phân tích thêm, những không gian như Thiên An, Bạch Mã đẹp là vậy, nhưng điểm then chốt vẫn là có nhà đầu tư nhìn thấy lợi nhuận và dám dấn bước hay không. Chỉ cưỡi ngựa không thôi thì chưa đủ. Huế muốn đi đường dài phải tạo ra hệ sinh thái dịch vụ đi kèm.
Từ góc nhìn quản lý, bà Trần Thị Hoài Trâm, Giám đốc Sở Du lịch TP. Huế chia sẻ, du lịch cưỡi ngựa có tiềm năng nhưng chỉ có thể thành sản phẩm thực thụ khi có doanh nghiệp tham gia với tầm nhìn dài hạn. “Chúng tôi rất mong có thêm những mô hình du lịch mới, khác biệt để kéo dài thời gian lưu trú của du khách. Du lịch cưỡi ngựa hoàn toàn có thể trở thành điểm nhấn, nhưng phải nghiên cứu kỹ và làm chuyên nghiệp”, bà Trâm nói.
 |
| Bạch Mã sở hữu những cung đường lý tưởng cho trải nghiệm cưỡi ngựa. Ảnh: Lê Thọ |
Theo bà Trâm, cưỡi ngựa không chỉ là “mang ngựa phục vụ khách”, mà là cả hệ thống đầu tư, chuồng trại, nhân lực chăm sóc - huấn luyện, chuẩn an toàn, hành trình trải nghiệm gắn với bản sắc Huế và kết nối dịch vụ xung quanh. Huế có lợi thế đồi rừng, nông trại sinh thái, không gian di sản… nhưng triển khai hời hợt thì sản phẩm khó đứng vững.
“Tâm huyết của doanh nghiệp là yếu tố quyết định. Nếu có nhà đầu tư nghiêm túc, Sở Du lịch sẵn sàng hỗ trợ tối đa, từ thủ tục, kết nối các điểm tiềm năng như Thiên An, Bạch Mã, vùng đồi ngoại thành… đến việc đưa sản phẩm vào xúc tiến quảng bá”, bà Trâm nói.
Đến đây, nhìn vào thực tế, tiềm năng không đồng nghĩa với con đường trải hoa khi Huế đang thiếu trại nuôi, thiếu huấn luyện viên, thiếu quy chuẩn an toàn và cả những điều kiện tối thiểu của một loại hình du lịch đòi hỏi sự chuẩn mực cao.
Biết là khó nhưng vẫn hy vọng vào một ngày xuân rất gần, trên triền đồi Thiên An hay con dốc dẫn lên Bạch Mã, tiếng vó ngựa sẽ trở thành âm thanh quen thuộc, gần gũi, mở ra một hướng đi mới, vừa lạ vừa quen như chính vẻ đẹp của mùa xuân đất Cố đô mời gọi du khách phương xa.