Thoạt đầu, tôi gần như không để ý và chưa hiểu vì sao lại có sự bối rối ấy, vì mải ngắm nghía con đường, hàng cây và trò chuyện với các đồng nghiệp từ xa đến về những tác phẩm của họa sư ở phía bên ngoài. Đó đích thực là một không gian khác, không chỉ đẹp mà còn quá sang trọng nhưng cũng lại rất gần gũi với người thưởng ngoạn. Bạn bè của tôi cũng bước rất chậm để ngắm nghía mọi thứ và không ngớt xuýt xoa về những gì vừa được chiêm ngưỡng. “Huế có quá nhiều điều khác biệt” là những nhận xét sau những phút đầu tiên…
Khi vào trong tòa nhà triển lãm, giữa những bước chân chầm chậm, giữa những lời thuyết minh vừa đủ nghe từ các nhân viên phục vụ, vọng vào chúng tôi là tiếng hát, tiếng nhạc khá rõ của một dàn karaoke. Có một chút gì như sự lạc điệu lơ lửng, không biết bao giờ sẽ dừng. Một sự yên tĩnh cần thiết vừa bị ai đó lấy mất. Cho đến khi đó, tôi mới nhận ra điều mà Trịnh Thị Huệ - cô quản lý phát triển của Không gian này đã nói. Cả sự áy náy trên gương mặt cô khi cảm thấy khách chừng như có điều gì khựng lại.
Nói với Huệ là chúng tôi cũng rất thông cảm về điều này. Cả tôi nữa, cũng đã phải quen với những buổi người ta thuê nhà hàng ngay bên hông nhà để hát cho nhau nghe dài lê thê vào những tối muộn; hay những trưa mất ngủ và chọn cách đi làm sớm để tránh tiếng ồn vì dàn nhạc và những giọng ca đám cưới… Có lẽ việc chưa có một định chế đủ mạnh cả về khung thời gian và độ ồn mà mới chỉ dừng lại ở việc vận động, nhắc nhở, trong khi việc sắm một dàn karaoke để hát cho nhau nghe lại quá dễ, nên đây vẫn là điều khá nan giải trong xử lý mặc dù UBND tỉnh đã có Chỉ thị 05/CT-UBND và mới đây nhất là Công văn 6048/UBND-VH về tăng cường tuyên truyền, kiểm tra, xử lý tình trạng gây ô nhiễm tiếng ồn trong khu vực dân cư, đô thị…
Đây cũng là điều mà chúng tôi vẫn thường nhận được phản ánh từ người dân trong các khu dân cư và không chỉ ở khu vực thành phố. Tình trạng này cũng đã dẫn đến không ít bất hòa, sứt mẻ tình cảm láng giềng và gây phiền đến cộng đồng xung quanh. Trên thực tế, có rất nhiều điều không ổn, nhưng cũng lại rất khó để có một cách giải quyết hợp lý, hợp tình để hóa giải cho sự bối rối như cách mà Huệ chia sẻ.
Ý thức về một không gian văn hóa ở mỗi người là khác nhau từ những nhận thức khác nhau. Với tiếng ồn từ karaoke trong vùng dân cư, trong các không gian văn hóa, việc “hóa giải” vấn đề mang tính xã hội đó vừa cần đến chế tài, lại vừa cần đến sự thông cảm, chia sẻ và thấu hiểu cả từ nhiều phía nữa.
Tôi không biết đến khi nào Huệ và những đồng sự của cô mới hết bối rối, cũng y như các trường hợp khác, ở những nơi khác. Có lẽ, những cuộc ngồi lại giữa các bên cũng là điều cần thiết để đi tới một sự thống nhất dựa trên tính đồng thuận chung. Ở đây, còn là vai trò của chính quyền trong những tác động hợp lý, vì sự phát triển chung.
Yên Minh