Huế là vùng đất mang dấu ấn của thời di dân mở nước cách đây hơn 700 năm của cư dân Thuận Hóa xưa. Rất ít tài liệu cho biết về thời điểm di dân và việc tổ chức hình thành các làng xã của người Việt nơi đây. Song trong quá trình điền dã, tôi đã tiếp cận được một số tài liệu Hán Nôm cổ ghi chép về sự kiện di dân, mở đất, hình thành làng, xã. Đặc biệt là tờ địa bạ niên hiệu Đại Hòa thứ 9 (1451) thời vua Lê Nhân Tông, được lập cách đây vừa tròn 575 năm.

Mới đây, cuốn sách “Sắc phong Triều Nguyễn tại một số di tích trên địa bàn TP. Huế” (NXB Thuận Hóa) do Bảo tàng Lịch sử TP. Huế thực hiện và công bố đã giúp bạn đọc yêu văn hóa hiểu hơn giá trị di sản tư liệu Hán Nôm của người dân vùng Huế.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, song song với việc khai thác sẽ phát huy hiệu quả các tài liệu Hán - Nôm đã được sưu tầm; ngoài ra, hướng đến phục vụ nhu cầu nghiên cứu của bạn đọc, học giả và giới chuyên môn trong các lĩnh vực lịch sử, văn hóa, xã hội, kinh tế, chính trị.

Mỗi năm có hàng chục ngàn trang tư liệu Hán – Nôm nằm rải rác ở nhiều nơi trên địa bàn TP. Huế được số hóa. Ít ai biết rằng những trang tư liệu ấy trải qua hàng trăm năm tồn tại và từng đứng trước mối nguy hư hoại bởi nhiều lý do khác nhau trước khi được tiếp cận.

Hàng trăm ngàn tư liệu Hán Nôm được Thư viện Tổng hợp Thừa Thiên Huế sưu tầm, số hóa trong hơn chục năm qua không chỉ đồ sộ về mặt số lượng, mà còn được đánh giá cao về giá trị di sản của vùng đất Cố đô. Thế nhưng, theo các chuyên gia việc để lan tỏa và phát huy những tài liệu ấy vẫn còn nhiều chuyện phải bàn và cần có chiến lược dài hơi.

Từ ngày 18 - 27/12, Thư viện Tổng hợp tỉnh tổ chức tập huấn cho cán bộ, nhân viên thư viện trên địa bàn tỉnh về bảo quản, tu bổ, phục chế tài liệu Hán Nôm.

130 tư liệu Hán - Nôm quý hiếm là các sắc phong, chế phong, bằng cấp và các văn bản khác được số hóa, phục chế vừa được Thư viện Tổng hợp Thừa Thiên Huế triển lãm, trưng bày đến công chúng sáng 15/12 tại không gian thư viện (29A Lê Quý Đôn, TP. Huế).