Nép mình dưới chân dãy Trường Sơn hùng vĩ, bản Dỗi (xã Khe Tre) như một thung lũng xanh mướt yên bình. Nơi ấy, có một người con gái Cơ Tu ngày ngày lặng lẽ kể chuyện bản làng mình bằng tất cả niềm tự hào với văn hóa cội nguồn.

Giữa những bức tường lặng yên của Bảo tàng Mỹ thuật Huế, phòng triển lãm “Hình tượng Gia đình trong nghệ thuật tạo hình” được khai mạc trong những ngày đầu tháng Sáu. Phòng tranh như một bản giao hưởng tha thiết, níu bước chân công chúng yêu nghệ thuật dừng lại, để lắng nghe tiếng thì thầm về cội nguồn.

Huế gần đây ra đời nhiều công trình địa chí các cấp. Ví như, ở cấp làng có các công trình tiêu biểu như Địa chí văn hóa làng Mỹ Lợi (Lê Văn Thuyên, Lê Nguyễn Lưu và Huỳnh Đình Kết), Sống ở làng (Lê Bá Kỳ) và các nghiên cứu về làng Hải Cát, Phước Tích (Nguyễn Hữu Thông và cộng sự). Cấp xã có Địa chí văn hóa xã Quảng Thái của bộ ba tác giả Huỳnh Đình Kết, Văn Đình Triền và Trần Đình Tối. Ở cấp huyện, thị có Hương Thủy, Phong Điền, Quảng Điền (chuẩn bị ra mắt). Đặc biệt, tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) cũng đã hoàn thành công trình địa chí dày đến 6 tập.

Trong tập thơ Thần Kinh nhị thập cảnh (20 cảnh đẹp chốn Thần kinh), Vua Thiệu Trị (1807 - 1847) xếp cảnh đẹp sông Hương vào vị trí thứ nhất, đệ nhất cảnh Hương Giang hiểu phiếm. Ngay hai câu mở đầu, nhà vua đã định vị sông Hương: “Nhất phái uyên nguyên hộ đế thành/ Thanh lưu sấn tảo nhạ lương sinh”. Dịch nghĩa: Một dòng nước từ cội nguồn vũ trụ cuộn chảy bảo vệ kinh thành. Sáng sớm đi thuyền trên sông theo dòng nước đón nhận bao sinh khí tốt lành.

Là một trong những lễ hội lớn của cả nước, Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng được tổ chức hàng năm thu hút hàng triệu đồng bào và du khách thập phương về với Đất Tổ cội nguồn. Để góp phần quảng bá, kích cầu du lịch địa phương nhân dịp lễ hội, Hiệp hội Du lịch Phú Thọ đã tích cực phối hợp với ngành du lịch tỉnh và các đơn vị lữ hành triển khai nhiều giải pháp, nhằm giới thiệu, quảng bá các sản phẩm, dịch vụ du lịch chất lượng cao của tỉnh đến với du khách gần xa.

Những bản hòa tấu, những điệu múa mềm mại hay những nhạc cụ thô mộc nhưng tràn đầy sức sống..., tất cả cùng nhau kể lại câu chuyện về cội nguồn, về bản sắc văn hóa và niềm tự hào dân tộc của những con người gắn bó trọn đời với núi rừng Trường Sơn.

Mỗi dịp Tết đến Xuân về, khắp mọi miền đất nước lại rộn ràng trong không khí lễ hội truyền thống. Đây không chỉ là dịp để vui chơi, mà còn là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giúp người dân gắn kết với cội nguồn văn hóa dân tộc.

Mùi bánh hấp chín dậy thơm cả hiên nhà. Mới bước vào đến cổng mà tôi như thấy đang trở về nhà của một thời chưa xa, lúc mạ thường hay gói bánh lá rồi hấp chín chuẩn bị cho ngày kỵ ông bà.

Thừa Thiên Huế là vùng đất mang dấu ấn của thời di dân mở nước hơn 700 năm. Vì thế, cội nguồn văn hóa hình thành từ sự dung hợp bản sắc văn hóa của cư dân bản địa cùng cư dân Việt từ khắp các vùng miền của đất nước. Văn hóa dân gian luôn gắn liền với đời sống tinh thần của cộng đồng người Huế.

Rốt cùng, chiếc lá Thuần Huy cũng tìm về cội nguồn dân tộc, về với làng Thế Chí Đông quê quán của ông bên phá Tam Giang. Về với Huế, với “sen thơm nắng hạ quê mình”.