Phân hủy chất thải trong chăn nuôi heo bao gồm rất nhiều lợi ích: Ảnh: ADB
Hiện ngành công nghiệp sản xuất thịt heo của Việt Nam đang xếp thứ 6 trên toàn thế giới. Điều này đồng nghĩa số lượng chất thải trong chăn nuôi heo là cực lớn, tạo nên sức ép vô cùng nghiêm trọng đối với môi trường như làm tăng phát thải nhà kính (GHG). Định hướng rõ mục tiêu cần phải quản lý tác động của ngành chăn nuôi heo đối với môi trường, chính phủ Việt Nam đã và đang phối hợp chặt chẽ với nhiều tổ chức quốc tế như tổ chức phi chính phủ SNV (Hà Lan) nhằm quảng bá và nhân rộng mô hình sử dụng thiết bị phân hủy khí sinh học biogas để hút khí metan từ chất thải của heo và sử dụng lượng khí metan sinh ra trong quá trình phân hủy kị khí làm nhiên liệu nấu ăn.
Kể từ khi sáng kiến được đưa vào ứng dụng thực tiễn, ước tính đã có khoảng 250.000 hệ thống thiết bị phân hủy khí sinh học biogas được sử dụng trong cả nước. Nhờ đó hỗ trợ Việt Nam tiến gần hơn với mục tiêu giảm 8% lượng phát thải nhà kính vào năm 2030.
Lợi ích về khí hậu, môi trường, sức khỏe và an ninh lương thực
Các chương trình biogas của Việt Nam, cũng như các quốc gia như Ấn Độ, Trung Quốc và nhiều nước đang phát triển khác là những ví dụ điển hình nhất về hiệu quả của việc phối hợp hành động nhằm giảm thiểu tối đa ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Ngoài việc giảm thiểu phát thải nhà kính, sáng kiến này cũng góp phần đạt được nhiều mục tiêu trong tổng số 17 mục tiêu phát triển bền vững (SDGs).
Về mặt chi phí giảm phát thải, chuyên gia nghiên cứu giảm biến đổi khí hậu Methias Varming giải thích: Với mức chi phí từ 500 – 1000 USD/đơn vị khí, mỗi hệ thống máy biogas quy mô hộ gia đình có thể giảm từ 4 – 8 tấn Carbon dioxit/năm và mỗi máy có thể hoạt động trong 20 năm. Trong trường hợp máy chỉ có thời gian sử dụng trong 10 năm, chi phí giảm phát thải vẫn đạt mức 12.50 USD/tấn, thấp hơn lượng GHG ở châu Âu, vào khoảng 23 USD/tấn.
Ngoài ra, khi các hệ thống bếp truyền thống sử dụng củi làm phát khí độc hại trong gia đình được thay thế bằng bếp khí metan, nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi hoặc các vấn đề về tim mạch của người dân cũng sẽ giảm đi trông thấy.
Trước đặc tính của máy phân hủy biogas sẽ giữ nguyên những giá trị dinh dưỡng của chất thải nhưng giảm thiểu tối đa mầm bệnh, chất thải dùng để làm phân bón sẽ an toàn hơn. Gia đình có sử dụng hệ thống máy này có thể tiêu thụ và bán ra các sản phẩm sạch, có giá trị dinh dưỡng lâu dài, nhờ đó đảm bảo an ninh lương thực và tiềm năng kinh tế.
Trước vấn đề này, tác giả Maizura Ismail cho biết, có thể nói chất thải của heo là một nguồn năng lượng tái tạo khác biệt. Song lợi ích khả quan là điều không thể phủ nhận. Mặc dù mức phí đầu tư máy móc có thể là quá lớn so với khả năng kinh tế của một số nông dân, nhưng hiệu quả lâu dài mà hệ thống này mang lại rất đáng được quan tâm. Không chỉ hỗ trợ đảm bảo sức khỏe và cải thiện sinh kế của từng hộ dân nói riêng mà còn thúc đẩy nỗ lực quốc gia về giảm thiểu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, đảm bảo an ninh lương thực...
Hạnh Nhi
(Lược dịch từ The ASEAN Post)