Mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào vốn và lao động giá rẻ đang dần bộc lộ giới hạn, trong khi khoa học - công nghệ, AI, bán dẫn, blockchain (cơ sở dữ liệu số phi tập trung) và tài sản số đang mở ra những dư địa tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để biến những tiềm năng này thành nguồn lực thực tế, tư duy thể chế cần chuyển từ bị động quản lý khi vấn đề phát sinh sang chủ động kiến tạo không gian phát triển.

Ngày 13/9, tại thủ đô New Delhi, Ấn Độ, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự Phiên thảo luận Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 với chủ đề "Tự cường, đổi mới sáng tạo, hợp tác và phát triển bền vững: Định hình tương lai tăng trưởng bao trùm toàn cầu", dưới sự chủ trì của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch BRICS năm 2026.

Trong bối cảnh phát triển mới, di sản không chỉ là đối tượng cần gìn giữ mà còn là nguồn vốn văn hóa, là tài sản chiến lược có khả năng tạo ra giá trị gia tăng, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế.

Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị xác định phát triển khoa học, công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính phát triển kinh tế - xã hội. Nghị quyết số 05-NQ/TU ngày 1/4/2026 của Thành ủy Huế đã cụ thể hóa định hướng này, hướng đến nâng cao chất lượng tăng trưởng và xây dựng Huế trở thành trung tâm KHCN, ĐMST và CĐS của miền Trung và cả nước.

Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định 5 quan điểm đột phá, tạo định hướng mới cho phát triển du lịch Việt Nam, trong đó trọng tâm là chuyển mạnh từ tăng trưởng dựa vào số lượng sang chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh; đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, động lực tăng trưởng mới trong kỷ nguyên mới.

Việt Nam đang từng bước hình thành không gian dữ liệu thống nhất, mở rộng khả năng kết nối, chia sẻ và đưa dữ liệu vào lưu thông. Cùng với việc hoàn thiện kiến trúc, nền tảng dùng chung và khuôn khổ cho thị trường dữ liệu, yêu cầu đặt ra là làm sao khai thác nguồn lực này an toàn, hiệu quả, tạo giá trị cho quản trị, sản xuất, kinh doanh và đổi mới sáng tạo.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số và hai mục tiêu 100 năm, Việt Nam nhận thức rõ yêu cầu kiên định giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, chủ động thích ứng với các cú sốc bên ngoài, coi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và hạ tầng tài chính hiện đại là các động lực tăng trưởng quan trọng.

Nghị quyết số 68-NQ/TW (NQ 68) ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân mở ra bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển. Kinh tế tư nhân được xác định là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế, là lực lượng tiên phong về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 khu vực này tăng trưởng bình quân khoảng 10 - 12%/năm, đóng góp khoảng 55 - 58% GDP và hình thành đội ngũ doanh nghiệp (DN) đủ năng lực tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Với thành phố Huế, đây là yêu cầu trực tiếp để tạo động lực tăng trưởng mới cho một đô thị di sản đang chuyển mình.

Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang được đưa ra lấy ý kiến trong bối cảnh văn hóa ngày càng được nhìn nhận không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội, mà còn là nguồn lực nội sinh, động lực tăng trưởng và sức mạnh mềm quốc gia. Nhìn từ Huế - vùng đất mà di sản đã trở thành căn cước đô thị, Festival đã thành thương hiệu và sáng tạo ngày càng gắn với du lịch, công nghệ, thiết kế - có thể thấy rõ điều một đạo luật mới cần làm: tạo cơ chế để những giá trị được tích tụ qua nhiều thế hệ tiếp tục sống trong đời sống đương đại, hình thành sản phẩm, tài sản trí tuệ và thị trường mà vẫn giữ được bản sắc riêng của văn hóa Huế.

Phát biểu kết luận tại Phiên họp Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 30/7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu chuyển căn bản từ mô hình phát triển dựa vào lao động giản đơn sang lao động sáng tạo, trong đó nguồn nhân lực chất lượng cao phải trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng.