Theo PwC (PricewaterhouseCoopers - là một trong bốn công ty kiểm toán và tư vấn lớn nhất thế giới, cùng với Deloitte, EY và KPMG), trí tuệ nhân tạo (AI) có thể tạo thêm khoảng 15.700 tỷ USD cho nền kinh tế toàn cầu vào năm 2030, tương đương gần 14% GDP thế giới. Tuy nhiên, đằng sau những mô hình AI tiên tiến, những trung tâm dữ liệu quy mô hay các khoản đầu tư khổng lồ là một cuộc cạnh tranh có tính quyết định hơn: cạnh tranh về con người. Không đứng ngoài xu hướng phát triển mới, Việt Nam đang lựa chọn hướng đi dài hạn là chuẩn bị nguồn nhân lực, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo để từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị AI toàn cầu.

Ngày 13/7 vừa qua, phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp thứ 2 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ rõ một trong “bốn khoảng trống” lớn nổi lên từ thực tiễn, đó là về năng lực chuyển hóa di sản văn hóa thành nguồn lực dữ liệu, tri thức số, tài sản trí tuệ và sức sáng tạo quốc gia. Thực tế, Việt Nam không thiếu những di sảni đặc sắc kết tinh chiều sâu văn hóa, lịch sử và trí tuệ dân tộc, nhưng nếu chỉ dừng ở bảo tồn hay khai thác theo phương thức truyền thống, thì những giá trị từ di sản sẽ khó trở thành sức mạnh cạnh tranh trong nền kinh tế sáng tạo.

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng gia tăng, ASEAN và Hàn Quốc cần tiếp tục tăng cường liên kết kinh tế thực chất, phát huy tính bổ trợ giữa các nền kinh tế và mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực chiến lược mới như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, năng lượng sạch, kinh tế số.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg về Danh mục công nghệ chiến lược và Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược, tạo cơ sở tập trung nguồn lực phát triển lĩnh vực công nghệ lõi, công nghệ nền tảng và các sản phẩm có tác động lớn đến tăng trưởng kinh tế, năng lực cạnh tranh và bảo đảm an ninh quốc gia.

Khi xung đột ở Trung Đông nổ ra và ngày càng căng thẳng, các quốc gia trên thế giới buộc phải triển khai phương án thay thế để tránh hứng chịu nhiều ảnh hưởng liên quan. Hơn một tháng căng thẳng ở vùng Vịnh, các nước mua dầu lớn nhất châu Á tưởng chừng như đã có thể dựa vào các giải pháp phù hợp, không chỉ bảo vệ nền kinh tế của chính mình mà còn cả nền kinh tế của các nước láng giềng đang cạnh tranh để giành giật nguồn cung, thì đến nay “vận may này đang sắp cạn kiệt”.

Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới (26/4) là dịp để tôn vinh vai trò của sáng tạo, đổi mới và hệ thống bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trong phát triển kinh tế - xã hội. Năm 2026, trong bối cảnh chuyển đổi số và thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ, sở hữu trí tuệ không chỉ là công cụ pháp lý mà còn trở thành nền tảng quan trọng giúp địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định tên tuổi.

Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng - Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về kinh tế tập thể đã ký Quyết định số 18/QĐ-BCĐQGKTTT ban hành Kế hoạch hoạt động năm 2026 (Kế hoạch) của Ban Chỉ đạo này. Trong đó, một trong những nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 là hỗ trợ hợp tác xã tiếp cận, áp dụng các nền tảng số, công nghệ mới, từng bước nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh.

Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước đã mở ra không gian và tạo động lực mới để thúc đẩy khu vực kinh tế nhà nước thật sự trở thành nền tảng vững chắc, bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường và sức cạnh tranh toàn diện của nền kinh tế.

Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (KHCN, ĐMST & CĐS) đang trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp, giữ vai trò quyết định trong nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của mỗi quốc gia, địa phương trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Đối với Việt Nam, phát triển KHCN, ĐMST & CĐS không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là lựa chọn chiến lược nhằm hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc. Trong bức tranh phát triển chung đó, thành phố Huế xác định con đường phát triển riêng, mang bản sắc đặc thù: Huế tăng trưởng nhanh dựa trên nền tảng kinh tế tri thức và phát triển bền vững trên nền tảng văn hóa. Nếu di sản văn hóa là “hồn cốt” của đô thị Huế thì khoa học công nghệ chính là “chìa khóa” để phát huy, lan tỏa và chuyển hóa các giá trị ấy thành động lực phát triển trong kỷ nguyên mới.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, thị trường trong nước tiếp tục được xác định là “bệ đỡ” quan trọng của tăng trưởng. Thúc đẩy tiêu dùng nội địa, nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng Việt không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là chiến lược dài hạn để xây dựng nền kinh tế tự chủ, bền vững.