 |
| Đồng chí Nguyễn Đình Trung, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy thăm Công ty cổ phần Cấp nước Huế |
Từ những thành tựu bước đầu trong phát triển KHCN, ĐMST & CĐS và những hạn chế cần khắc phục
Những năm qua, quán triệt sâu sắc các chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước, nhất là Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Thành ủy, HĐND, UBND thành phố Huế đã ban hành nhiều nghị quyết, chương trình, kế hoạch quan trọng nhằm đưa KHCN, ĐMST & CĐS trở thành động lực then chốt cho phát triển kinh tế - xã hội.
Hoạt động nghiên cứu và ứng dụng khoa học - công nghệ trên địa bàn thành phố có nhiều chuyển biến tích cực. Nhiều nhiệm vụ khoa học - công nghệ cấp quốc gia và cấp tỉnh được triển khai, với tỷ lệ kết quả nghiên cứu được ứng dụng vào thực tiễn ngày càng tăng. Các lĩnh vực nông nghiệp, y dược, khoa học xã hội và nhân văn, công nghệ bảo tồn di sản, kỹ thuật - công nghệ đã có những sản phẩm, mô hình mang lại giá trị thiết thực cho phát triển kinh tế - xã hội và đời sống Nhân dân.
Song song với đó, thành phố Huế chú trọng xây dựng và phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp. Thông qua Đề án “Cố đô khởi nghiệp”, nhiều cơ chế hỗ trợ, kết nối đã được hình thành; tinh thần khởi nghiệp đổi mới sáng tạo ngày càng lan tỏa trong cộng đồng, nhất là trong giới trẻ, sinh viên, đội ngũ trí thức. Thành phố Huế từng bước khẳng định vị thế trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương.
Chuyển đổi số là điểm sáng nổi bật trong tiến trình phát triển của thành phố. Chính quyền số được đẩy mạnh, dịch vụ công trực tuyến được cung cấp đồng bộ, hạ tầng số không ngừng được mở rộng. Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh và nền tảng Hue-S đã trở thành công cụ quan trọng trong quản lý đô thị, phục vụ người dân và doanh nghiệp, từng bước hình thành thói quen sử dụng dịch vụ số trong xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, phát triển KHCN, ĐMST & CĐS của thành phố Huế vẫn còn không ít khó khăn, hạn chế. Nguồn lực đầu tư cho khoa học - công nghệ chưa tương xứng với yêu cầu phát triển; việc huy động nguồn lực xã hội, nhất là từ khu vực doanh nghiệp tư nhân, còn hạn chế. Liên kết giữa nghiên cứu - ứng dụng - thương mại hóa chưa thật sự chặt chẽ; cơ chế đặt hàng nghiên cứu từ thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội còn thiếu đồng bộ. Nguồn nhân lực khoa học - công nghệ chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ mới, công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học còn thiếu. Hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo chưa thu hút được nhiều quỹ đầu tư mạo hiểm; số doanh nghiệp khởi nghiệp công nghệ có khả năng tăng trưởng nhanh còn ít. Chuyển đổi số tuy đạt nhiều kết quả nhưng chưa thực sự chuyển hóa mạnh mẽ thành tăng trưởng kinh tế số và nâng cao năng suất lao động.
|
| Trung tâm Giám sát và điều hành đô thị thông minh là công cụ đắc lực phục vụ quản lý đô thị |
Đột phá phát triển KHCN, ĐMST & CĐS - nền tảng cho phát triển xanh, thông minh, giàu bản sắc
Quán triệt sâu sắc Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, thành phố Huế xác định đây là động lực mới mang tính nền tảng và xuyên suốt, góp phần đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế, hướng tới mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững.
Thành phố Huế định hướng phát triển đô thị theo hướng đô thị xanh, thông minh, thích ứng và giàu bản sắc, trong đó khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giữ vai trò then chốt.
Thông qua việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số, thành phố giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa bảo tồn và phát triển, giữa gìn giữ giá trị di sản Cố đô, một đô thị di sản đặc trưng, với yêu cầu phát triển của đô thị hiện đại; đồng thời nâng cao chất lượng sống của người dân, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Phát triển Trung tâm khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo - Trụ cột chiến lược cho tăng trưởng bền vững gắn với phát triển trung tâm giáo dục và đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao; Trung tâm y tế chuyên sâu và Trung tâm Văn hóa - Du lịch đặc sắc của cả nước…
Trên cơ sở lợi thế so sánh và định hướng của Nghị quyết 57, thành phố Huế không phát triển công nghệ theo chiều rộng, mà tập trung vào các lĩnh vực có lợi thế so sánh, gắn với bản sắc văn hóa và yêu cầu phát triển bền vững của đô thị di sản; tập trung xây dựng và phát triển 4 trung tâm lớn, coi đây là nền tảng hình thành động lực tăng trưởng dài hạn. Xây dựng Trung tâm khoa học công nghệ lớn của cả nước.
|
| Ghép tim, kỹ thuật chuyên sâu nâng cao vị thế của y tế Huế |
Được xây dựng thông qua hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp sáng tạo; thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, đặc biệt là công nghệ số, công nghệ xanh và công nghệ phục vụ bảo tồn di sản, phát triển đô thị bền vững. Thúc đẩy các ngành kinh tế động lực trên nền tảng khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thành phố Huế đẩy mạnh phát triển kinh tế công nghiệp theo hướng hiện đại, ưu tiên các ngành công nghiệp sạch, công nghệ cao, công nghiệp sáng tạo. Từng bước hình thành các chuỗi giá trị mới dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thông qua chuyển đổi số và đổi mới mô hình kinh doanh, Huế mở rộng không gian phát triển, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và gìn giữ bản sắc văn hóa.
Với quan điểm phát triển đột phá về KHCN, ĐMST và CĐS không thể tách rời với Đại học Huế - Trung tâm đào tạo nguồn nhân lực và Bệnh viện Trung ương Huế - Trung tâm y tế chuyên sâu, đồng thời khai thác tiềm năng tài nguyên bản địa để phát triển, nhất là tài nguyên di sản, văn hóa truyền thống.
Phát triển trung tâm giáo dục - đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao: Với Đại học Huế là hạt nhân, gắn đào tạo với nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ các ngành kinh tế tri thức và kinh tế số.
Phát triển Trung tâm y tế chuyên sâu: Tập trung phát triển y học công nghệ cao, y học chuyên ngành, y học cổ truyền kết hợp y học hiện đại; đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong khám, chữa bệnh, nghiên cứu y sinh và quản lý y tế.
Phát triển Trung tâm văn hóa - du lịch đặc sắc: Được phát triển trên nền tảng ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong bảo tồn, số hóa và phát huy giá trị di sản; phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch thông minh, du lịch xanh; nâng cao giá trị kinh tế từ văn hóa và du lịch.
|
| Nuôi cá tầm Siberi ở A Lưới 1 - hiệu quả từ dự án về khoa học và công nghệ |
Từ định hướng đến giải pháp đột phá phát triển KHCN, ĐMST & CĐS
Để khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành đột phá chiến lược, thành phố Huế tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nền tảng, trong đó nhấn mạnh các đột phá sau:
Một là, đột phá về thể chế: Thành phố Huế xác định đột phá về thể chế là khâu then chốt để thúc đẩy phát triển KHCN, ĐMST & CĐS. Cần đổi mới mạnh mẽ cơ chế quản lý, tài chính cho hoạt động khoa học - công nghệ; hoàn thiện cơ chế, chính sách theo hướng mở, linh hoạt; tháo gỡ rào cản, điểm nghẽn; gắn phát triển KHCN, ĐMST & CĐS với Nghị quyết về phát triển kinh tế tư nhân, tạo điều kiện để doanh nghiệp thực sự trở thành trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các mô hình, sản phẩm, dịch vụ mới trong lĩnh vực công nghệ số, công nghiệp sáng tạo, du lịch thông minh và y tế công nghệ cao; tăng cường liên kết giữa nhà nước - nhà khoa học - nhà trường - doanh nghiệp.
Hai là, đột phá về hạ tầng kỹ thuật: Thành phố tập trung nguồn lực xây dựng và hoàn thiện các thiết chế khoa học - công nghệ hiện đại, đồng bộ; từng bước hình thành khu công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, trung tâm đổi mới sáng tạo, các cụm đổi mới sáng tạo theo lĩnh vực chuyên sâu như y sinh - dược liệu, công nghệ bảo tồn di sản, công nghệ du lịch, công nghệ môi trường. Đầu tư phát triển hạ tầng dữ liệu, trung tâm dữ liệu dùng chung, nền tảng tích hợp - chia sẻ dữ liệu, hạ tầng viễn thông, Internet băng rộng, 5G.
Ba là, đột phá về nguồn nhân lực: Tập trung đào tạo, bồi dưỡng, thu hút và trọng dụng nhân tài trong lĩnh vực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo môi trường thuận lợi để đội ngũ trí thức, nhà khoa học cống hiến và sáng tạo trong đó phát huy vai trò nòng cốt của Đại học Huế; nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và cộng đồng doanh nghiệp, thực hiện hiệu quả phong trào “Bình dân học vụ số”.
Thứ tư là, đột phá về hợp tác quốc tế: Chủ động mở rộng và nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế trong nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thu hút nguồn lực tri thức, công nghệ, chuyên gia và vốn đầu tư từ các đối tác quốc tế; thúc đẩy các chương trình nghiên cứu chung, đào tạo liên kết, phòng thí nghiệm hợp tác; tiếp thu có chọn lọc các mô hình quản trị tiên tiến, phù hợp với điều kiện và bản sắc của Huế.
Với quyết tâm chính trị cao, sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và Nhân dân, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số sẽ tiếp tục là động lực quan trọng, đưa thành phố Huế phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.