Tôi sinh ra và lớn lên ở Huế, vùng đất nổi tiếng với đền đài lăng tẩm, phủ chúa cung vua, và cũng nổi tiếng vì được ông trời ưu ái hành cho “cơn lụt mỗi năm”. Lúc nhỏ, nghe lụt là sướng, vì được nghỉ học, được kéo nhau đi lội lụt. Sau này lớn lên chút, nghe lụt là ngán, bởi phải cùng ba kê kích, dọn dẹp đến ọ kèn.

Một bận hữu duyên đến với Kuala Lumpur (Malaysia), tôi cùng mấy người bạn háo hức khi đến giờ trải nghiệm với “Dòng sông Ánh sáng” (River of Life - RoL). Nghe hướng dẫn viên giới thiệu chào mời hết sức hấp dẫn, rằng đây là trải nghiệm sông nước nổi tiếng và thu hút du khách nhất tại Kuala Lumpur, nhưng khi đến thực tế, thấy cũng… chẳng có gì ghê gớm. Chẳng qua từ điểm giao giữa sông Klang và sông Gombak, người Mã đã cải tạo thành không gian nghệ thuật ngoài trời để du khách có nơi đi dạo ven sông, chiêm ngắm những công trình cổ kính hòa lẫn hiện đại, check-in cùng cảnh sương mù kết hợp hiệu ứng ánh sáng nhân tạo… Vậy mà khách nhiều tấp nập. Không phải ganh tị, nhưng tôi thực lòng mà nghĩ mấy khúc sông này thì cũng như sông Đông Ba của Huế thôi. Nếu đầu tư chỉnh trang, tổ chức sắp đặt lại thì khả năng Huế cũng đâu thua kém.

5 giờ 30 sáng, khi những vạt rừng tràm vùng cát còn đẫm sương, chị Nguyễn Thị Bé (xã Phú Vinh) cùng con trai mang theo nón, giỏ, rá và bao ni lông lên đường tìm nấm. Hai mẹ con chia về hai hướng, người sang xã Phú Vang, người ngược ra hướng biển, nơi có vùng rừng tràm rộng lớn của xã Phú Vinh. Mỗi người một vùng rừng, ai nấy đều tranh thủ từ sớm, bởi nấm cát chỉ xuất hiện theo mùa, mang lại thêm một khoản thu nhập cho gia đình.

Kết quả của nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, vấn đề bảo tồn rừng ngày càng trở nên cấp thiết. Bởi rừng được công nhận là cơ sở hạ tầng quan trọng cho việc ổn định khí hậu, ổn định hệ thống lương thực, an ninh nguồn nước và sinh kế nông thôn. Tuy nhiên, báo cáo Tình trạng Rừng Thế giới năm 2026 của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) đã chỉ ra một mâu thuẫn: thay vì có những hành động cụ thể để chứng minh khả năng phục hồi sinh thái bền vững, phần lớn các nỗ lực hiện nay vẫn chỉ dừng ở những cam kết.

Sáng Chủ nhật, dưới chân núi Hòn Vượn, từng nhóm người tất bật chuẩn bị giày, gậy, áo chạy địa hình có túi nước trước khi bước vào những cung đường dốc đá còn đẫm sương. Không phải đường phố bằng phẳng quen thuộc, họ chọn núi rừng làm nơi thử thách bản thân. Chạy trail (chạy địa hình) đang trở thành bộ môn thu hút ngày càng nhiều người ở Huế, từ người trẻ đến những người ngoài 60 tuổi.

Trong màn sương sớm đầu hạ, khi tiết trời vẫn còn phảng phất chút gió lạnh, nhiều người ngang qua hồ Tịnh Tâm bên trong Kinh thành Huế như “lạc vào một không gian lành” nào đó, với người ủ trà, người thưởng trà, người hái sen nhè nhẹ và nữa là những người dân/du khách tranh thủ chụp ảnh cùng sen… Tịnh Tâm vốn là một thắng cảnh nổi tiếng, được Vua Thiệu Trị xếp vào “thần kinh nhị thập cảnh”. Và góp phần làm nên tên tuổi cho danh thắng này chính là loài sen trắng, hay còn được gọi với danh thơm sen “ngự”.

Có dòng sông chảy qua thương nhớ, mang theo những ngày cũ lặng lẽ trôi về phía xa xăm. Con nước ấy, ngược dòng là miền ký ức sâu thẳm, xuôi dòng là điệu hò “mái nhì mái đẩy”, là phù sa đỏ nặng đôi bờ. Người ta nói rằng, Huế sinh ra từ dòng Hương, như đứa trẻ lớn lên từ nhịp tim dịu dàng của mẹ. Và đôi khi, vào những buổi chiều bảng lảng sương, tôi có cảm giác dòng sông ấy cũng biết trở dạ…

Khi màn sương sớm còn giăng mờ trên mặt đầm phá, những người làm nghề hái rong câu ở thôn Kế Sung, xã Phú Vinh đã lặng lẽ rời nhà. Hơn 4 giờ sáng, những chiếc thuyền nhỏ lại tiếp tục rẽ nước ra khơi, bắt đầu một ngày mưu sinh quen thuộc.

Mỗi độ hè về, khi tiếng ve bắt đầu râm ran cũng là lúc lá sương sâm phát triển tốt nhất. Len lỏi trong những rú cát chằng chịt ven biển, những người làm nghề hái lá sương sâm lại tất bật vào vụ thu hoạch để cho ra đời những mẻ sương sâm mát lành.

“Mùa xuân vẫn còn tràn trề ngày tháng”, tôi nghĩ thế khi đi dạo trong vườn mai trước Đại Nội. Bây giờ đã là cuối tháng Giêng, không còn hoa trên cành nhưng cái màu xanh non nẻo, ngọc ngà của lá mai trong sương sớm vẫn tiếp tục gửi một thông điệp của đất trời, rằng xuân vẫn còn đây, tháng Giêng - mùa xuân vẫn chưa cạn ngày.