Tết đã qua, trên các xã biên giới A Lưới, người dân cũng đã cõng gùi lên nương, rẫy, nhưng trong lòng bà con vẫn đong đầy hương vị ngọt ngào “Xuân Biên phòng - ấm lòng dân bản”, ngày hội với những hội thi làm bánh truyền thống, những trò chơi dân gian hòa tiếng cười rộn rã, những phần quà thảo thơm, và đặc biệt là những tấm lòng ấm như bếp lửa của những “bông hoa” trong bộ quân phục bộ đội biên phòng (BĐBP).

Từ đầu tháng Chạp, những làng quê vốn yên ắng ở xã Vinh Lộc bỗng nhộn nhịp hẳn. Tiếng cười nói, tiếng lách tách của những bếp lửa cùng hương thơm của các loại mứt, bánh khiến Tết như đang đến rất gần. Người dân nơi đây một phần làm bánh, mứt để kiếm thêm thu nhập, nhưng hơn cả là giữ hương vị Tết quê đậm đà cho những người con xa xứ khi thưởng thức món quà quê đặc sản này.

Sớm ngày đông, khi chiếc áo sương mù còn giăng giăng từ làng mạc đến cánh đồng, ba tôi đã thức dậy nhóm bếp. Bếp lửa hồng reo khe khẽ, từng đốm than rực đỏ thắp sáng và sưởi ấm cho cả gian nhà, xua cái lạnh giá tạm thời lùi ra bên ngoài hiên vắng.

Lớn lên bên bếp lửa nhà sàn, giữa lời ru của bà, của mẹ, trong âm vang chiêng trống hội làng, Hồ Pa Cô A Têng sớm thấm đẫm mạch nguồn văn hóa truyền thống dân tộc mình.

Mây ngồi nơi mỏm đá bên con suối Êm Bui, thong dong nhìn nắng lên bên kia núi. Ở khúc này, dòng Êm Bui khi quanh co ôm triền dốc để xuôi về bản làng, trông con nước dịu dàng như tiếng hát của mế 1 mỗi lần đưa nôi trong những đêm bên bếp lửa, khi ngoài trời mưa cứ lách tách.

Ruộng lúa gần hai sào, sắp đến ngày thu hoạch. Thửa ngô năm nay mất mùa, phần bị khỉ về phá, chẳng còn được bao nhiêu. Đêm ở lại trên rẫy canh ruộng, Nam khó ngủ. Cậu thấy bất an trong người. Gió thổi từng đợt len lỏi qua các khe hở, lạnh đến thấu xương. Nam ngồi dậy, nhóm lại bếp lửa sưởi ấm.

Ngày mùa đông thảnh thơi ngồi bên bếp lửa hồng, thong dong ngắm nhìn mưa bay và gió lạnh chầm chậm dừng chân bên thềm nhà. Chỉ có sự an yên tràn trong chái bếp nhỏ. Bữa cơm thanh lành giữa chiều bình dị đầy tiếng chim lích chích trong khu vườn xanh bóng lá. Những bức tranh yên ấm ấy, luôn trở đi trở lại trong tập thơ, tản văn “Tiếng mưa” (NXB Dân Trí, 2023) của Lê Bích Nguyệt như nỗi khát khao về một nhịp sống đầy tự tại bên cây cỏ, hoa lá, để năm tháng cứ thế bình lặng đi qua hết dâu bể cuộc đời.

Từ nhiều năm nay, ở khu quy hoạch đường Tôn Thất Dương Kỵ (TP. Huế), nơi tôi sinh sống, có một xóm nhỏ gồm một số gia đình gắn bó với nhau mới chỉ thời gian gian đây, hằng năm đều tổ chức lễ cúng Âm hồn.