 |
| Những tòa nhà bị phá hủy sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN) |
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bắt đầu các cuộc thảo luận nội bộ nhằm xây dựng khuôn khổ đàm phán với Iran, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông bước sang tuần thứ tư.
Các cuộc thảo luận ban đầu tập trung vào việc chuẩn bị nền tảng cho đối thoại, dù giao tranh được dự báo vẫn tiếp diễn trong vài tuần tới.
Các đặc phái viên Mỹ, gồm ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner, đang tham gia xây dựng các điều khoản ban đầu cho một thỏa thuận tiềm năng.
Theo các nguồn tin, bất kỳ thỏa thuận nào cũng sẽ gắn với các điều kiện then chốt như mở lại eo biển Hormuz, kiểm soát chương trình hạt nhân và tên lửa của Iran, cũng như hạn chế hỗ trợ cho các lực lượng đồng minh trong khu vực.
Phía Mỹ được cho là đưa ra một số yêu cầu, gồm dừng chương trình tên lửa trong 5 năm, không làm giàu uranium, dỡ bỏ các cơ sở hạt nhân và chấp nhận cơ chế giám sát quốc tế chặt chẽ.
Trong khi đó, Iran đưa ra các điều kiện như ngừng bắn, bảo đảm không tái diễn tấn công và bồi thường thiệt hại.
Tuy nhiên, Tổng thống Trump đã bác bỏ yêu cầu bồi thường, dù một số quan chức Mỹ cho rằng có thể điều chỉnh cách tiếp cận, như thông qua việc giải phóng tài sản bị đóng băng của Iran.
Hiện, hai bên chưa tiến hành tiếp xúc trực tiếp, song Ai Cập, Qatar và Anh đang đóng vai trò trung gian truyền đạt thông điệp.
Song song với các nỗ lực ngoại giao, Tổng thống Trump đã đưa ra tối hậu thư 48 giờ yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz, nếu không sẽ đối mặt với các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở năng lượng.
Giới quan sát nhận định việc Mỹ vừa thúc đẩy kênh đàm phán vừa gia tăng sức ép quân sự cho thấy Washington đang theo đuổi chiến lược “vừa đánh vừa đàm” nhằm đạt được các mục tiêu chiến lược trong xung đột hiện nay.
Liên quan tình hình chiến sự, Iran ngày 22/3 cho biết lực lượng phòng không nước này đã phóng tên lửa nhằm vào một máy bay chiến đấu F-15 của “đối phương” tại khu vực gần eo biển Hormuz.
Bộ Tư lệnh phòng không Iran xác nhận đã phát hiện và khai hỏa tên lửa đất đối không nhằm vào máy bay trên khi máy bay hoạt động tại khu vực ven biển phía Nam nước này, gần đảo Hormuz. Cơ quan quan hệ công chúng quân đội Iran đang tiến hành điều tra vụ việc.
Hiện, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) và quân đội Israel chưa phản hồi về thông tin trên.
Trong khi đó, Quân đội Israel cùng ngày cho biết Iran đã bắn hơn 400 tên lửa đạn đạo vào Israel từ khi xung đột ở Trung Đông bùng phát, trong đó khoảng 92% đã bị đánh chặn. Tên lửa của Iran đã tấn công 2 thị trấn ở miền nam Israel hôm 21/3 khiến khoảng 175 người bị thương.
Liên quan chiến sự tại Liban, Israel ngày 22/3 cảnh báo sẽ tiến hành không kích thêm một cây cầu trên sông Litani ở miền nam Liban, nhằm ngăn chặn hoạt động của lực lượng Hezbollah. Mục tiêu là cầu Qasmiya trên tuyến đường ven biển, được cho là được sử dụng để vận chuyển lực lượng và vũ khí của Hezbollah xuống khu vực phía nam Liban dưới vỏ bọc dân sự.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz cho biết ông cùng Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã chỉ đạo quân đội “ngay lập tức phá hủy tất cả các cây cầu trên sông Litani” bị cho là phục vụ hoạt động của Hezbollah, nhằm ngăn chặn việc di chuyển lực lượng và vũ khí.
Ông Katz cũng yêu cầu đẩy nhanh việc phá hủy các công trình tại các làng ở khu vực giáp ranh, với mục tiêu giảm thiểu các mối đe dọa an ninh đối với Israel.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh xung đột khu vực tiếp tục leo thang, với việc Israel gia tăng các hoạt động quân sự nhằm vào các mục tiêu liên quan Hezbollah tại Liban.