 |
| Mô hình ươm giống cây keo lai phục vụ bà con trồng rừng kinh tế của anh Đặng Quang Chẩn. |
Phát triển nguyên liệu tại chỗ
Sinh ra trong một gia đình thuần nông, anh Đặng Quang Chẩn sớm quen với công việc đồng áng. Sau khi tốt nghiệp THCS vào năm 2006, anh có hai năm theo học ngành cơ khí tàu thủy ở Đà Nẵng, rồi làm việc đúng nghề tại Quảng Ninh. Tuy nhiên, anh quyết định trở về quê, tận dụng hơn 1ha đất của gia đình để trồng sắn, đậu và các loại hoa màu.
Khoảng năm 2020, nhận thấy cây tràm sinh trưởng tốt tại địa phương, anh nghĩ đến việc phát triển nguồn nguyên liệu phục vụ chế biến dầu tràm. Khi ấy, lá tràm chủ yếu được người dân thu hái, bán thô. Nếu tổ chức chế biến tại chỗ, nguồn nguyên liệu sẵn có sẽ được nâng cao giá trị; đồng thời mở thêm hướng sản xuất, kinh doanh.
Năm 2022, Chẩn đầu tư lò tinh chế dầu tràm. Qua những mẻ dầu đầu tiên, anh nhận ra muốn duy trì hoạt động ổn định cần chủ động nguồn nguyên liệu, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào lượng lá thu mua theo mùa vụ. Anh dành khoảng 1ha đất trồng tràm, từng bước hình thành vùng nguyên liệu phục vụ chế biến.
Khi sản xuất đi vào ổn định, anh thành lập Hợp tác xã (HTX) Dược liệu An Phát với 7 hộ nông dân tham gia. Sản phẩm dầu tràm được giới thiệu, tiêu thụ qua các kênh bán lẻ và tại những hội chợ xúc tiến thương mại trong, ngoài địa phương. Dù quy mô còn khiêm tốn, song mô hình đã chuyển từ bán nguyên liệu thô sang chế biến sản phẩm, đồng thời tạo cơ hội liên kết giữa cơ sở sản xuất với các hộ trồng tràm, tạo thương hiệu ở địa phương.
Thông qua HTX Dược liệu An Phát, các thành viên cùng phát triển vùng nguyên liệu tại chỗ lên khoảng 15ha.
Từ năm 2020, nhận thấy nhu cầu cây giống phục vụ trồng rừng kinh tế tại địa phương khá lớn, Chẩn mạnh dạn thành lập thêm vườn ươm cây giống lâm nghiệp, chủ lực là cây keo, tràm gió, với diện tích hơn 1.500m². Bình quân mỗi vụ, vườn ươm này cung ứng hơn 100.000 cây giống tràm dược liệu và khoảng 500.000 cây keo, phục vụ nhu cầu trồng rừng của người dân.
Theo anh Chẩn, vườn ươm không chỉ tạo thêm nguồn thu cho gia đình mà còn giúp người trồng rừng chủ động hơn về cây giống. Vào mùa cao điểm, hoạt động sản xuất, chăm sóc cây giống tạo việc làm cho gần 15 lao động, góp phần tăng thêm thu nhập cho người dân địa phương.
Lấy ngắn nuôi dài
Khi thấy rừng kinh tế có khả năng mang lại nguồn thu dài hạn, Chẩn tiếp tục thuê đất trồng rừng với thời hạn 25 năm, chi phí khoảng 25 triệu đồng/ha. Đến nay, diện tích rừng trồng của gia đình anh đạt hơn 10ha, trong đó một số diện tích rừng có cây trồng hơn 3,5 năm tuổi. Dự kiến, nhiều diện tích rừng trồng của anh sẽ đưa vào khai thác trong năm tới, với doanh thu khoảng 400 triệu đồng.
Đầu tư rừng trồng đòi hỏi vốn và thời gian chăm sóc dài, vì vậy, anh lựa chọn kết hợp nhiều mô hình để hỗ trợ lẫn nhau: Vườn ươm tạo nguồn thu theo vụ, chế biến dầu tràm gắn với vùng nguyên liệu, còn rừng kinh tế là khoản đầu tư lâu dài. Cách làm này được đúc rút từ kinh nghiệm sản xuất, phân bổ nguồn lực hợp lý và hạn chế sự phụ thuộc vào nguồn thu khi sản xuất, kinh doanh ở một lĩnh vực đơn lẻ. Hiện nay, sau khi trừ các khoản chi phí, hoạt động sản xuất, kinh doanh của gia đình anh đạt gần 200 triệu đồng/năm.
Trên cương vị Chi hội trưởng Hội Nông dân TDP Phong Xuân 2, anh Chẩn còn tích cực cùng cán bộ TDP tuyên truyền, vận động người dân tham gia các phong trào cộng đồng. Từ thực tế sản xuất, anh chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi cách làm phù hợp với điều kiện đất đai và hỗ trợ cây, con giống trong khả năng của mình, góp phần giúp bà con có thêm điều kiện phát triển kinh tế.
Theo ông Thân Mạnh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND phường Phong Điền, Đặng Quang Chẩn là hội viên nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi tại địa phương. Bên cạnh phát triển kinh tế gia đình, anh còn tích cực tham gia các hoạt động đoàn thể, góp phần tạo sinh kế và hỗ trợ cộng đồng. Anh Chẩn cũng được UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam và Hội Nông dân thành phố tặng nhiều bằng khen, ghi nhận thành tích trong lao động sản xuất, kinh doanh giỏi và phong trào đoàn kết giúp nhau giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2026.