Nông dân đối mặt với mùa vụ khó

Nông dân xã A Đớt, huyện A Lưới đắp đập, be bờ tích trữ nguồn nước

Hạn giữa mùa đông

Chưa năm nào ở thời điểm này, huyện vùng cao A Lưới lại rơi vào tình trạng thiếu nước nghiêm trọng. Từ trước đến nay, nguồn nước vốn đã khó khăn ở vùng đất phía Tây Thừa Thiên Huế thì nay càng diễn ra trầm trọng hơn. Giữa mùa mưa nhưng mực nước ở các con sông, khe suối thấp hơn so với thông thường, thậm chí một số con khe không có nước. Ngoài ra, tầng nước ngầm tại đây còn bị sụt giảm và đang trong quá trình nghiên cứu tìm nguyên nhân.

Trồng lúa có thể không phải là thế mạnh của dân vùng cao nhưng nguồn nước ngầm, giếng đào hay tự chảy từ khe suối vốn là nhu cầu sinh hoạt, chăn nuôi của nhiều người dân ở A Lưới. “Ngoài trồng lúa, tôi còn đào ao thả cá. Nhưng năm nay, nước không đủ để thả cá. Thời điểm này đang vào thời điểm làm đất, gieo sạ nhưng trời nắng chang chang, đất đai khô cằn”, ông Hồ Văn Lom (xã A Đớt, huyện A Lưới) chia sẻ.

Sản xuất nông nghiệp ở A Lưới khó chồng thêm khó khi lãnh đạo Phòng Nông nghiệp & Phát triển nông thôn huyện này thừa nhận, hệ thống thủy lợi tưới tiêu ở nhiều địa phương ở A Lưới đã xuống cấp, chưa được nâng cấp sửa chữa, khó đáp ứng nhu cầu của nông dân. Vụ đông xuân này, huyện A Lưới đưa vào gieo trồng hơn 1.000 ha lúa.

Trong cuộc khảo sát về tình hình chuẩn bị cho vụ mùa mới ở A Lưới mới đây, ông Hồ Đắc Thọ, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh thông tin: “Năm 2020 sẽ là năm rất khó khăn đối với nông dân hai huyện vùng cao A Lưới và Nam Đông. Hai địa phương này chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của hạn hán. Tình trạng thiếu nước khiến những cây trồng ở vùng cao sẽ chậm phát triển trong mùa vụ sắp tới”.

Không chỉ vùng cao, tại các địa phương vùng đồng bằng, nông dân cũng đang thấp thỏm lo âu. Hiện, người trồng lúa đang trong giai đoạn làm đất, một số diện tích đã gieo sạ nhưng thiếu nước vẫn đang là vấn đề nan giải. Vụ đông xuân 2018-2019, tình trạng thiếu nước cũng đã diễn ra ở nhiều địa phương, khiến nhiều diện tích lúa bị cháy, năng suất giảm đáng kể. Vụ mùa này thời tiết còn khắc nghiệt hơn nên nông dân chuẩn bị tâm thế đối diện với khả năng mất mùa. “Với nông dân, không xuất hiện lũ nghĩa là vụ mùa năm sau khó khăn. Vụ này ngoài thiếu nước, nhiều khả năng sẽ xuất hiện sâu bệnh dẫn đến năng suất sẽ không bằng với những năm trước”, ông Nguyễn Văn Quang (xã Thủy Tân, thị xã Hương Thủy) chia sẻ.

Nông dân toàn tỉnh đang tất bật cho vụ mùa mới

Tiết kiệm nước, phòng ngừa sâu bệnh

Dự kiến, gần 29.000 ha lúa toàn tỉnh sẽ được đưa vào gieo trồng trong vụ đông xuân 2019 – 2020. Để chủ động ứng phó với hạn hán, chính quyền các địa phương đang tập trung tuyên truyền, áp dụng các biện pháp kỹ thuật để nông dân tích nước. Ông Nguyễn Văn Thông, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Phú Lộc cho biết, ngoài thông tin rộng rãi về tình hình thời tiết trên các phương tiện truyền thông, địa phương này còn cắt cử các cán bộ kỹ thuật về cơ sở nắm tình hình, hướng dẫn các phương pháp ứng phó hạn hán. “Nông dân ở các địa phương đang chuẩn bị cho vụ đông xuân 2019-2020. Chúng tôi xác định vấn đề nước tưới là quan trọng trong vụ mùa này, do vậy đã chỉ đạo các địa phương hướng dẫn người dân các phương pháp tưới tiết kiệm, đắp đập, be bờ để tích nước. Đồng thời, áp dụng các biện pháp kỹ thuật vào sản xuất, ông Thông nói.

Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh, với diễn biến thời tiết như hiện nay, ngoài hai huyện vùng cao A Lưới, Nam Đông, nông dân các địa phương vùng gò đồi như Hương Bình, Hương Thọ, Hồng Tiến (Hương Trà), Dương Hòa, Phú Sơn (Hương Thủy) sẽ bị ảnh hưởng nặng nề. “Hiện nay vẫn chưa có giống lúa chịu hạn nên chúng tôi đã khuyến cáo người dân chuẩn bị tâm thế đối mặt với thiếu nước tưới trong vụ đông xuân và hè thu sắp tới. Trong quá trình làm đất cần tích trữ nguồn nước. Ngoài ra cần tận dụng tất cả các nguồn nước sẵn có”, ông Hồ Đắc Thọ, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh nói.

Ngoài thiếu nước, ông Thọ cho rằng, trong vụ mùa này nông dân phải đối mặt với nhiều loại sâu bệnh và sự phá hoại của chuột, ốc bưu vàng, cá rô phi. “Theo dự báo, đầu năm 2020 sẽ có một đợt rét, kèm theo mưa  và có thể xuất hiện lũ muộn. Mặc dù điều này giúp nông dân có thêm nguồn nước nhưng việc mưa xuất hiện trong giai đoạn lúa làm đòng sẽ gây ra ngập úng, thiệt hại cho nông dân. Đồng thời, ốc bưu vàng và cá rô phi sẽ tận dụng nguồn nước sinh sôi, gây hại lúa. Đối với những diện tích ở vùng ven biển, nguy cơ xâm nhập mặn sẽ rất cao”, ông Thọ cho biết.

Bài, ảnh: L.Thọ