Kênh mương ở xã Quảng An bị bồi lấp chưa được nạo vét
Gia cố tạm thời
Ngước nhìn về việc các công trình kênh mương hư hỏng, đồng ruộng bị bồi lấp, ông Hồ Quang Ái ở xã Quảng Lợi tỏ ra lo lắng khi vụ đông-xuân đang cận kề, nhưng công tác nạo vét, khắc phục còn ngổn ngang. Nan giải nhất là hệ thống kênh mương, đê bao nội đồng bị hư hỏng nặng nằm ngoài khả năng khắc phục của chính quyền và người dân địa phương.
Trong điều kiện kinh tế, đời sống của người dân còn nhiều khó khăn, ông Ái cũng như người dân Quảng Lợi nói riêng, huyện Quảng Điền nói chung mong muốn, các cấp, ngành quan tâm hỗ trợ kinh phí, sớm sửa chữa, khắc phục các công trình phục vụ sản xuất lúa, rau màu vụ mùa sắp đến.
Ngoài nguyên nhân bão, lũ lớn, phần lớn công trình sử dụng nhiều năm, lại xây dựng bằng bờ lô chất lượng thấp nên dễ xuống cấp, hư hỏng. Qua khảo sát, nhiều tuyến kênh mương, đê bao trên địa bàn Quảng Lợi xuống cấp, sạt lở, nứt vỡ do các trận lũ kéo dài vừa qua. Đồng ruộng cũng bị bồi lấp nghiêm trọng, một lượng bèo lớn từ các kênh rạch, sông và đầm phá trôi dạt vào các xứ đồng gây nhiều khó khăn cho nông dân trong xử lý, canh tác.
Trong lúc chờ phương án đầu tư kiên cố bền vững các công trình, trước mắt, HTXNN Thắng Lợi (Quảng Lợi) chủ động trích kinh phí dự phòng ứng phó thiên tai, huy động Nhân dân gia cố, khắc phục tạm thời phục vụ sản xuất. Ông Hà Tân, Giám đốc HTX Thắng lợi khẳng định, đối với những công trình kênh mương, đê bao nội đồng bị hư hỏng nhẹ, HTX cố gắng sửa chữa, khắc phục hoàn thành sớm nhất, kịp thời gieo cấy vụ đông-xuân.Các công trình sạt lở nặng chỉ có thể gia cố tạm thời phục vụ tưới tiêu cho vụ mới.
Lâu dài, HTXNN Thắng Lợi tiến hành rà soát, lập phương án kiên cố hóa bền vững các công trình, đảm bảo phục vụ sản xuất và an toàn trong mùa bão, lũ. Với các công trình nhỏ, trong khả năng tài chính được HTX đầu tư xây dựng, còn những công trình vừa và lớn sẽ kiến nghị cấp trên đầu tư kinh phí.
Ông Nguyễn Lương Trí, Giám đốc HTXNN Quảng Thọ 2 chia sẻ, HTX đang gặp khó về kinh phí khắc phục các công trình hư hỏng do bão, lũ vừa qua. Đơn vị chỉ có thể trích kinh phí dự phòng, tập trung khắc phục, gia cố tạm thời hệ thống kênh mương, thủy lợi nhỏ trên địa bàn. HTX huy động hộ thành viên, nông dân ra quân nạo vét kênh mương, đồng ruộng bị bồi lấp, xử lý bèo trên các xứ đồng. Một số thiệt hại đến nay cơ bản khắc phục hoàn thành, có khả năng kịp thời phục vụ sản xuất vụ đông - xuân sắp đến.
Hướng đến công trình đa mục tiêu
Ông Trần Quốc Thắng, Chủ tịch UBND huyện Quảng Điền thông tin, các đợt bão, lũ lớn vừa qua làm hệ thống đê bao nội đồng, kênh mương thủy lợi trên địa bàn huyện bị hư hỏng nặng. Lãnh đạo huyện cùng các ban, ngành tiếp tục kiểm tra, khảo sát lại mức độ hư hỏng các công trình, có phương án gia cố, khắc phục kịp thời sản xuất vụ đông - xuân.
Một số tuyến đê kè quan trọng như đê kết hợp đường giao thông Nho Lâm - Nghĩa Lộ, đoạn qua xã Quảng Phú và Quảng Thọ; đê kênh Diên Hồng, xã Quảng Phước và thị trấn Sịa... bị sạt lở nặng nhiều đoạn đến nay chưa thể khắc phục do cần nguồn kinh phí khá lớn. Trên địa bàn có hàng ngàn mét kênh mương, một số hạng mục các trạm bơm...bị hư hỏng. Nhiều đồng ruộng, hệ thống kênh mương bị bồi lấp nghiêm trọng, bèo dạt vào phủ kín dày đặc.
Ông Thắng cho rằng, thiệt hại các công trình thủy lợi quá lớn, cần đến hơn 40 tỷ đồng khắc phục, trong khi ngân sách huyện có hạn, khó có khả năng đầu tư. Do đặc thù vùng thuần nông nên nguồn thu ngân sách hằng năm của huyện khá thấp; kinh tế, đời sống người dân còn nhiều khó khăn nên huyện, các địa phương đang gặp nhiều khó khăn trong huy động kinh phí sửa chữa, gia cố, kiên cố hóa các công trình.
Phương án cũng như khả năng của huyện Quảng Điền lúc này chỉ tập trung sửa chữa, gia cố tạm thời các công trình bị hư hỏng. Các địa phương, HTX huy động nguồn lực, triển khai khắc phục, nạo vét kênh mương, đồng ruộng kịp thời sản xuất lúa, rau màu vụ đông-xuân. Trước mắt, huyện Quảng Điền kiến nghị tỉnh hỗ trợ khoảng 40 tỷ đồng sửa chữa, khắc phục các công trình.
Lâu dài, huyện rà soát, nghiên cứu và đề xuất tỉnh đầu tư kinh phí xây dựng kiên cố hóa bền vững các công trình thủy lợi theo hướng đa mục tiêu. Các công trình sẽ được nâng cấp, xây dựng trong thời gian đến đảm bảo phục vụ sản xuất, cấp nước tưới lúa, hoa màu, nuôi trồng thủy sản và thoát lũ… trong điều kiện ứng phó biến đổi khí hậu, lũ lụt, hạn hán đang diễn biến bất thường.
Bài, ảnh: Hoàng Triều