 |
| Ông Trần Minh Đức, Giám đốc Trung tâm Đào tạo và Tư vấn Tài chính - Kế toán - Thuế Hồng Đức |
Theo ông Trần Minh Đức, thời gian gần đây, nhiều chính sách thuế mới được ban hành. Trong đó, các chính sách có tác động trực tiếp đến hộ và cá nhân kinh doanh có thể điểm qua như: Từ ngày 1/6/2025, hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên sẽ phải chuyển từ khoán thuế sang hình thức kê khai; đồng thời bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, kết nối với máy tính tiền. Bộ Tài chính đang soạn thảo Luật Quản lý thuế mới, theo đó sẽ bỏ hoàn toàn hình thức khoán thuế, áp dụng kê khai bắt buộc cho toàn bộ hộ và cá nhân kinh doanh, kể cả quy mô nhỏ.
Đây là những chính sách bước ngoặt, thể hiện xu hướng minh bạch hóa, hiện đại hóa quản lý thuế - bảo hiểm xã hội, gắn trách nhiệm pháp lý với quyền lợi lâu dài của người kinh doanh.
Những chính sách thuế này sẽ có tác động như thế nào đến hộ, cá nhân kinh doanh?
Các chính sách thuế này không chỉ góp phần tăng cường tính tự giác, trách nhiệm của người nộp thuế, mà còn tạo môi trường kinh doanh bình đẳng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp (DN). Việc bỏ hoàn toàn hình thức khoán thuế càng cho thấy quyết tâm đẩy mạnh cải cách, từng bước đưa toàn bộ hoạt động kinh doanh vào khuôn khổ chính sách thuế công khai, minh bạch, chống thất thu ngân sách và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực thuế. Với những chính sách này, hộ kinh doanh không còn “tự do” như trước, mà phải chuyển sang hoạt động bài bản hơn. Việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai thuế đồng nghĩa với việc phải mở sổ sách kế toán, lập báo cáo doanh thu - chi phí, lưu trữ hóa đơn và chấp hành nghĩa vụ thuế đúng kỳ.
 |
| Hỗ trợ hộ kinh doanh thực hiện kê khai thuế |
Việc áp dụng các chính sách thuế này sẽ làm tăng chi phí tuân thủ, nhất là với những hộ kinh doanh nhỏ chưa quen với quy trình kế toán, thuế. Tuy nhiên, về lâu dài, đây là cơ hội để hộ, cá nhân kinh doanh chuyển đổi lên mô hình DN với mô hình quản trị minh bạch và hưởng các quyền lợi đầy đủ hơn về pháp lý, cũng như các chính sách hỗ trợ.
Đâu là khó khăn lớn nhất mà các hộ, cá nhân kinh doanh đang gặp phải khi áp dụng các chính sách thuế mới này?
Như đã nói, những hộ kinh doanh nhỏ chưa quen với quy trình kế toán, thuế vì thế khó khăn lớn nhất mà họ đối mặt chính là thiếu kiến thức và công cụ thực hành kế toán, thuế. Nhiều hộ không biết bắt đầu mở sổ sách từ đâu, không biết cách kê khai thuế, không biết xử lý hóa đơn, càng không hiểu rõ các rủi ro về pháp lý khi sai sót. Một số hộ e ngại sử dụng công nghệ hoặc không có điều kiện thuê dịch vụ kế toán, nhất là các hộ quy mô nhỏ, người lớn tuổi.
Đa phần các hộ đều có tâm lý “ngại thay đổi”, “ngại bị kiểm tra” nên chậm thích ứng. Điều này nếu kéo dài sẽ dẫn đến bị xử phạt, truy thu thuế, hoặc gặp rủi ro pháp lý trong tương lai.
Hộ, cá nhân kinh doanh cần chuẩn bị và cần những điều chỉnh nào trong hoạt động kinh doanh để giảm thiểu tác động?
Trước tiên, hộ kinh doanh nên chủ động nâng cao hiểu biết về thuế, kế toán, thông qua các khóa học thực hành hoặc tư vấn chuyên môn. Sau đó, cần chuyển đổi dần sang mô hình quản lý có sổ sách, biết theo dõi chi phí, doanh thu, hóa đơn chứng từ. Để thuận tiện, hộ cần sớm lựa chọn công cụ hỗ trợ, ví dụ phần mềm hóa đơn điện tử, phần mềm kế toán đơn giản; xây dựng thói quen lưu trữ dữ liệu tài chính và sẵn sàng cho thanh tra, kiểm tra. Đồng thời, hộ kinh doanh cần tính toán lại các chi phí bắt buộc và đưa vào kế hoạch kinh doanh từ nay đến năm 2025.
Ông có hướng dẫn nào cho hộ, cá nhân kinh doanh trong thời điểm này?
Thay vì loay hoay tìm cách đối phó, hộ, cá nhân kinh doanh cần xem việc chuyển sang hình thức kê khai và coi đây như bước tiến tất yếu để phát triển bền vững, đừng đợi đến khi bị kiểm tra mới học cách kê khai.
Thay đổi nào cũng sẽ có những khó khăn bước đầu nên việc chủ động chuẩn bị từ bây giờ sẽ là cách giảm thiểu những thiệt hại về sau. Việc chọn đúng người hướng dẫn hay một khóa học thực hành về kế toán - thuế đúng trọng tâm, sẽ tiết kiệm hàng chục triệu đồng chi phí phạt và rủi ro. Nếu có thể, hộ cá nhân kinh doanh nên cân nhắc thành lập DN để tận dụng chính sách ưu đãi, khấu trừ thuế và khả năng mở rộng.
Cơ quan thuế và các đơn vị liên quan, kể cả bản thân trung tâm cần có những giải pháp nào để hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh hiện nay?
Thực tế, hộ, cá nhân kinh doanh đang không đơn độc trong “chặng đường” đổi mới này mà đang nhận được sự đồng hành rất lớn từ phía cơ quan thuế cũng như chính quyền và các đơn vị liên quan. Tuy nhiên, để đồng hành tốt nhất cùng hộ kinh doanh, giúp họ tiếp cận và áp dụng hiệu quả các chính sách thuế này cần có sự hỗ trợ ba bên nhằm tạo nên môi trường thuận lợi để hộ có thể tuân thủ chính sách.
Trong đó, cơ quan thuế ngoài đẩy mạnh tuyên truyền bằng các hình thức đơn giản, dễ hiểu; hỗ trợ hộ kinh doanh tiếp cận công cụ hóa đơn điện tử. Quá trình triển khai cần có lộ trình, hỗ trợ chuyển đổi tránh gây sốc. Về phía chính quyền các cấp cần có các chính sách hỗ trợ liên quan đến đào tạo, chi phí kế toán… cho hộ kinh doanh; hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi lên DN. Các hội, hiệp hội, trung tâm tư vấn, các đơn vị cung cấp dịch vụ hóa đơn cần hỗ trợ đào tạo thực hành kế toán thuế sát với thực tế hộ kinh doanh, hỗ trợ trực tiếp tại cơ sở, tổ chức các lớp huấn luyện ngắn ngày, dễ tiếp cận.
Xin cảm ơn ông!