Theo cơ quan chức năng, nguyên nhân cá lồng bị chết cũng đã được nhận diện. Đó là do môi trường bị ô nhiễm bởi sự tích tụ chất thải trong quá trình nuôi; sự biến động thời tiết nắng nóng, hoặc mưa giông làm thay đổi đột ngột môi trường nước; dịch bệnh… Điều này không chỉ xảy ra với người nuôi cá trên sông Đại Giang mà từng xảy ra ở nhiều nơi khác trên địa bàn tỉnh, nhưng người nuôi cá hầu như vẫn chưa có cải tiến gì đáng kể từ việc thay đổi loại nuôi, đến đầu tư công nghệ nuôi hiệu quả. Cứ đà này, với sự biến đổi môi trường ngày càng theo xu hướng bất lợi thì việc tiếp tục đầu tư càng ẩn chứa rủi ro cao hơn.
Cũng giống việc nuôi cá lồng, nuôi tôm trên cát vụ hè cũng là một kiểu “đánh bạc” trong đầu tư. Tôm nuôi vụ hè rủi ro cao hơn nuôi chính vụ, nhưng thị trường tiêu thụ thuận lợi hơn và giá tôm cũng cao hơn. Tuy nhiên, thực tế nuôi tôm trên cát vụ hè ở vùng Ngũ Điền vừa qua, kể cả người có nhiều kinh nghiệm và tự tin cũng đã thất bát khi tôm chết hàng loạt. Rõ ràng, khi người nuôi chưa làm chủ được quy trình nuôi, con giống, kiểm soát dịch bệnh cũng như việc đầu tư hạ tầng chưa đáp ứng yêu cầu nuôi tôm bền vững thì sự “năng động, mạnh dạn” trong đầu tư lại trở thành sự phiêu lưu trong phát triển kinh tế.
Tương tự, hiện nay, giá thịt heo tăng cao gấp rưỡi, gấp đôi lúc bình thường là động lực thúc đẩy người chăn nuôi tái đàn. Tuy nhiên, để “chắc thắng” trong việc đầu tư chăn nuôi, người nuôi không thể lơ là chuyện phòng dịch, cũng như đẩy mạnh đầu tư cho hạ tầng chăn nuôi, con giống. Để làm được điều này, người chăn nuôi cũng cần phải thay đổi tư duy trong chăn nuôi, với việc áp dụng quy trình chăn nuôi heo an toàn sinh học. Trong đó, chú trọng vệ sinh chuồng trại, con giống, thức ăn, nước uống, quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và vệ sinh thú y. Cùng với đó, người chăn nuôi cần quan tâm xây dựng chuỗi liên kết để làm “bệ đỡ” cho phát triển bền vững, đảm bảo đầu ra ổn định phòng khi thị trường biến động theo chiều hướng ngược lại. Điều này đã từng xảy ra khi giá thịt heo xuống quá thấp, thị trường ngưng trệ khiến người chăn nuôi rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, bán không được mà càng nuôi càng lỗ…
Trong phát triển kinh tế nói chung, chăn nuôi nói riêng, bất cứ đầu tư vào lĩnh vực gì đều phải tính toán kỹ rất nhiều yếu tố: Điều kiện tự nhiên, nhu cầu thị trường, nhân công, vốn đầu tư, khả năng thu hồi vốn, lợi nhuận… Trong quá trình đầu tư này, tất nhiên không tránh khỏi các biến động bất thường từ môi trường, thị trường, dịch bệnh... với cả thuận lợi lẫn khó khăn. Tuy nhiên, trong làm ăn kinh tế thì không thể dựa vào may rủi hoặc phiêu lưu đầu tư khi nguy cơ thất bại cao hơn thành công. Vì vậy, nhà đầu tư càng tính toán kỹ được các yếu tố thuận lợi, cũng như nguy cơ có thể gặp phải thì khả năng thành công sẽ cao. Nếu gặp biến động bất lợi thì sẽ giảm thiểu nguy cơ rủi ro, mức độ thiệt hại. Khi gặp thời cơ thuận lợi thì thành công càng cao hơn, lợi nhuận thu được cũng lớn hơn.
Hoàng Minh