Ký ức những ngày hoạt động cách mạng trong lòng địch

Bà Gái (phải) kể về về những ngày hoạt động cách mạng

Sinh năm 1948, trong một gia đình có truyền thống cách mạng, ba mẹ từng tham gia kháng chiến chống Pháp rồi nuôi giấu cán bộ trong kháng chiến chống Mỹ, có anh trai và chị gái từng hi sinh trong kháng chiến chống Mỹ, bởi vậy, tình yêu nước, lòng căm thù giặc hằn sâu trong con người bà từ nhỏ. Năm 16 tuổi, bà Gái đã làm nhiệm vụ liên lạc, đưa thư từ, nghe ngóng tình hình địch, kịp thời báo cho lực lượng cách mạng được ba mẹ nuôi giấu trong nhà. Bà kể, lúc đó dù đi làm, đi học hay đi chơi, bà đều ghé qua vùng căn cứ địch, quan sát nhất cử nhất động của chúng để kịp báo cáo. Một lần, đang dò la nghe ngóng tình hình địch, bà bị bắt, nhưng nhờ sự bình tĩnh, khôn khéo của bà, quân lính đành thả bà ra.

Vốn là người gan dạ, thông minh, bà luôn hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao. Năm 1966, bà Gái được bầu làm xã đội trưởng xã Thủy Châu rồi được cử đi học chiến tranh du kích Nhân dân ở Quân khu 4 ngay sau ngày bà được kết nạp Đảng. Lúc đó bà tròn 18 tuổi. Kết thúc khóa học, trở về đơn vị, bà làm trợ lý dân quân Huyện đội, tiếp tục huấn luyện dân quân tự vệ tham gia chiến dịch Xuân 1968.

Sau chiến dịch Xuân 1968, phong trào cách mạng bị phản kích mạnh, lực lượng vũ trang phải rút lui hậu cứ. Bà Gái được giữ lại bám trụ cơ sở, phát động phong trào xây dựng cơ sở, tiếp tục duy trì phong trào cách mạng vừa công khai vừa bí mật. Để hoàn thành nhiệm vụ, bà đã kiên trì vận động Nhân dân và xung phong đi đầu trong các cuộc đấu tranh trực diện với địch, khéo léo làm công tác binh, địch vận, tranh thủ người tốt, phân hóa, cô lập bọn ác ôn, ngoan cố, tích cực phát triển lực lượng nòng cốt trong hàng ngũ địch. Thường thì, ban ngày nằm hầm bí mật, đêm mới đi gặp dân để tuyên truyền chủ trương, đường lối đúng đắn của Đảng, nhưng vì muốn nhanh chóng xây dựng cơ sở cách mạng, sớm củng cố tinh thần kháng chiến chống Mỹ trong dân, nên ban ngày, bà Gái đóng làm nông dân ra tận đồng ruộng, khe suối gặp dân rỉ tai tuyên truyền. Để xây dựng cơ sở cách mạng trong vùng địch, bà giả ma ở ẩn một mình trong chùa vắng, đánh lạc hướng quân địch, đêm đêm xuất hiện rải truyền đơn tuyên truyền cách mạng. “Thời gian đầu, dân chưa biết tưởng có ma thật nhưng khi biết được họ luôn tìm cách che chở để tôi hoàn thành nhiệm vụ”, bà nói. Nhờ sự gan dạ, thông minh của mình, bà Gái đã len lỏi tiếp cận xây dựng cơ sở cách mạng ngay tại khu vực dân cư nằm sát vùng địch đóng căn cứ quân sự. “Thấy phong trào cách mạng cơ sở của ta ngày càng mạnh mẽ, Nhân dân tình nguyện tham gia kháng chiến ngày càng đông, bọn địch hoang mang, nao núng. Chúng điên cuồng truy quét ráo riết bắt cộng, diệt cộng. Năm 1972, ngụy quân quận Hương Thủy loan báo nếu ai bắt sống được tôi, chúng sẽ thưởng lớn”, bà kể.

Tuy nhà cũng ở Thủy Châu nhưng thỉnh thoảng bà mới về nhà một lần. Có lần về gặp địch truy lùng, người nhà đành phải khoét hầm trong đống rơm che dấu bà. “Lúc tôi đang nằm trong đống rơm, quân địch đi ngang thấy con gà bới rơm kiếm ăn, chúng bắn gà chết rồi hô lên: Chết rồi! Nghe vậy, mẹ tôi trong nhà như chết lặng, nghĩ lại mất thêm một đứa con nữa”, bà Gái nhớ lại.

Năm 1972, bà Gái được bầu làm Huyện ủy viên Hương Thủy, được điều động rút về vùng rừng núi tiếp tục hoạt động bí mật, tránh sự truy lùng của quân địch cho đến ngày giải phóng. Ông Lê Hữu Tòng, nguyên Huyện đội trưởng Huyện đội Hương Thủy giai đoạn 1972 -1975 nhận xét: “Đồng chí Dương Thị Gái là một trong những người được phân công hoạt động ở những địa bàn tương đối ác liệt, phức tạp như địa bàn xã Thủy Châu là vùng địch kìm kẹp, sát với đầu não của địch, nhưng bà luôn tìm cách vượt qua mọi hoàn cảnh, hoàn thành tốt nhiệm vụ”.

Đất nước giải phóng, bà Dương Thị Gái lập gia đình và được bầu làm Chủ tịch Hội LHPN huyện Hương Thủy, rồi chuyển qua hoạt động công đoàn cho đến ngày nghỉ hưu. Với bà, câu chuyện về những tháng ngày hoạt động bí mật cách mạng luôn gây xúc động cho bà cùng các con mỗi khi nhắc lại quãng thời gian hào hùng ngày trước. Trong những ngày cả nước kỷ niệm ngày đất nước hoàn toàn thống nhất, nỗi nhớ về những đồng đội đã hy sinh và sự đùm bọc của người dân như trỗi dậy trong bà. Bà Gái luôn nhắc nhở các con phải sống để xứng đáng với những hi sinh của các thế hệ đi trước.

Bài, ảnh: Hải Thuận