Theo AFP, người Mỹ sẽ đi bầu toàn bộ 435 ghế Hạ viện, 35 trong số 100 ghế Thượng viện cùng thống đốc tại 36 bang và hàng nghìn vị trí cấp bang. Cán cân Quốc hội sau cuộc bầu cử sắp tới sẽ quyết định mức độ thuận lợi để Tổng thống Mỹ Donald Trump thực hiện các chương trình nghị sự của ông trong hai năm cuối nhiệm kỳ.
Tại Hạ viện, Đảng Cộng hòa hiện giữ thế đa số sít sao. Đảng Dân chủ chỉ cần giành thêm một số ghế cạnh tranh để đảo chiều cán cân, tăng sức ép giám sát lên chính quyền và cản trở một số chương trình nghị sự của Nhà Trắng. Ngày 4-10, lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cho biết Đảng Dân chủ đang nhắm tới cả những khu vực ông Donald Trump từng giành chiến thắng năm 2024.
 |
| Tổng thống Donald Trump và những người ủng hộ trong cuộc vận động tranh cử tại Trường Trung học Butler ở Vandalia, bang Ohio, ngày 3/10. Ảnh: Reuters |
Khảo sát của CBS News/YouGov công bố ngày 4-10 cho thấy Đảng Dân chủ tiếp tục dẫn trước trong cuộc đua Hạ viện. Mô hình Battleground Tracker của CBS News ước tính, nếu bầu cử diễn ra tại thời điểm khảo sát, Đảng Dân chủ có thể giành khoảng 229 ghế, so với 206 ghế của Đảng Cộng hòa. Ngưỡng để chiếm đa số là 218 ghế.
Chi phí sinh hoạt và giá cả tiếp tục đứng đầu mối quan tâm của cử tri Mỹ hiện nay. Những người cho rằng chính quyền Tổng thống Donald Trump chưa làm đủ để giảm vật giá leo thang, đang cho thấy có xu hướng ủng hộ ứng viên Đảng Dân chủ. Giá xăng dầu và hàng thiết yếu ở mức cao, cùng chiến sự Iran kéo dài, đang tạo thêm sức ép đối với phe Cộng hòa.
Sự dịch chuyển trong cộng đồng gốc Latin cũng là tín hiệu đáng lo ngại đối với Đảng Dân chủ. Kết quả khảo sát của NBC News/Telemundo công bố ngày 4-10 cho thấy 59% cử tri thuộc nhóm này muốn Đảng Dân chủ kiểm soát Quốc hội, trong khi 35% muốn Đảng Cộng hòa duy trì thế đa số ở cả hai viện. Khoảng cách 24 điểm phần trăm cao gấp đôi mức ghi nhận cùng thời điểm năm 2024. Trong đó, chỉ 27% cử tri gốc Latin tán thành cách ông Donald Trump điều hành trên cương vị tổng thống, còn tỷ lệ ủng hộ cách ông xử lý vấn đề giá cả là 20%.
Khảo sát CBS News/YouGov cũng ghi nhận 60% cử tri gốc Latin chọn ứng viên Dân chủ trong cuộc đua Hạ viện tại khu vực của họ, so với 39% chọn ứng viên Cộng hòa. Với khoảng 36 triệu người đủ điều kiện bỏ phiếu, đây là nhóm cử tri có ảnh hưởng đáng kể. Năm 2024, ông Donald Trump giành được khoảng 46% phiếu của nhóm cử tri này.
Ngoài vấn đề kinh tế, các trung tâm dữ liệu phục vụ AI đang trở thành vấn đề nhạy cảm. Các cử tri lo ngại việc xuất hiện các trung tâm dữ liệu phục vụ AI tại khu vực mình sinh sống sẽ tác động đến giá điện, đất nông nghiệp và nguồn nước. Khảo sát CBS News/YouGov cho thấy cử tri có xu hướng ủng hộ những ứng viên muốn hạn chế phát triển, sử dụng AI và phản đối xây thêm trung tâm dữ liệu tại cộng đồng của họ.
Tại bang Ohio, tranh cãi này gây bất lợi cho Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Jon Husted, người đối đầu với ứng viên Đảng Dân chủ Sherrod Brown. Hồi tháng 8, Ủy ban Thượng viện Quốc gia của Đảng Cộng hòa đã cảnh báo việc ông Husted nhiệt tình ủng hộ xây dựng trung tâm dữ liệu đang ảnh hưởng đến chiến dịch tranh cử.
Dù Đảng Dân chủ đang có lợi thế tại Hạ viện, Thượng viện vẫn là mặt trận khó khăn hơn khi Đảng Cộng hòa nắm 53/100 ghế. Trong khi đó, theo AFP, tổng chi quảng cáo cho chu kỳ bầu cử 2025-2026 được dự báo khoảng 12 tỷ USD, vượt kỷ lục bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2022.
Cuộc đua đang tăng nhiệt trước giờ G, nhưng ưu thế thăm dò cũng chưa thể bảo đảm cho chiến thắng. Kết quả ngày 3-11 sẽ cho thấy các cam kết của phe Cộng hòa có đủ sức giữ cử tri, đồng thời định hình dư địa hành động của Tổng thống Donald Trump trong nửa sau của nhiệm kỳ.