 |
| Đá xây dựng cung ứng cho các dự án trọng điểm trên địa bàn thành phố. |
Gia hạn, nâng công suất
Tại Hợp tác xã (HTX) Xuân Long (phường Kim Long) hoạt động khai thác mỏ đá phải dừng từ giữa tháng 11/2025 do giấy phép khai thác hết hạn.
Mặc dù hệ thống máy móc, dây chuyền nghiền sàng vẫn hoạt động tốt và trữ lượng chưa khai thác còn lại khoảng 117.815m3, đơn vị vẫn buộc phải ngưng hoạt động, gây áp lực lớn cho đời sống của gần 100 lao động.
Số liệu thống kê của HTX này cho thấy, doanh thu năm 2025 đạt hơn 76 tỷ đồng và 6 tháng đầu năm 2026 đạt hơn 37,36 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt hơn 3,55 tỷ đồng. Tuy nhiên, để duy trì việc làm, HTX phải nỗ lực xoay xở thu mua nguyên liệu từ nơi khác về gia công, chế biến nhưng thị trường tiêu thụ rất khó khăn.
Ông Võ Văn Thắng, Giám đốc HTX Xuân Long cho biết: Ngay sau thời điểm hết hạn vào tháng 11/2025, HTX đã thực hiện các thủ tục cần thiết để xin gia hạn giấy phép khai thác phần trữ lượng còn lại. Song, đến nay đơn vị vẫn chưa được cấp phép khai thác trở lại. HTX mong muốn các cơ quan, ban ngành quan tâm, tạo điều kiện tháo gỡ để duy trì sự ổn định và phát triển của đơn vị.
Tương tự, Công ty cổ phần Đầu tư thương mại phát triển Trường Sơn cũng đang gấp rút hoàn thiện thủ tục pháp lý để nâng công suất mỏ đá Khe Đáy (phường Hương Trà). Với công suất hiện tại là 400.000m3 mỗi năm, khối lượng đá còn được phép tiêu thụ của công ty tính đến tháng 9/2026 chỉ còn khoảng 81.700m3 nguyên khai và dự kiến cạn kiệt nguồn rất sớm.
Thời gian qua, doanh nghiệp buộc phải tạm dừng sản xuất một số chủng loại như đá 1x2 để tập trung nguồn lực cung cấp đá cho các công trình trọng điểm theo yêu cầu của thành phố như dự án mở rộng cao tốc Cam Lộ - La Sơn, nâng cấp đập Thảo Long hay các khu tái định cư dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Do đó, doanh nghiệp đang đề nghị nâng công suất lên 600.000m3 mỗi năm để giải quyết bài toán thiếu hụt nguồn cung.
Tháo gỡ khó khăn
Đầu tháng 9 này, UVTV Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Hoàng Hải Minh đã chủ trì cuộc họp với các sở, ban, ngành, ban quản lý dự án và các doanh nghiệp nhằm đánh giá nhu cầu cũng như khả năng cung ứng VLXD cho các công trình, dự án đến năm 2027 và giai đoạn 2028 - 2030.
Theo báo cáo của Sở Xây dựng, nhu cầu VLXD trên địa bàn thành phố dự kiến sẽ tăng cao trong những năm tới, đặc biệt từ năm 2027 và giai đoạn 2028 - 2030, trong khi năng lực cung ứng hiện tại còn nhiều hạn chế, tập trung chủ yếu ở các nhóm đất san lấp, đá và cát xây dựng.
Cụ thể, nhu cầu đất san lấp sẽ tăng mạnh từ mức khoảng 12,07 triệu m3 vào năm 2026 lên khoảng 25,66 triệu m3 vào năm 2027 và đạt khoảng 76,83 triệu m3 trong giai đoạn 2028 - 2030, vượt xa năng lực cung cấp thực tế hiện nay.
Bên cạnh đó, nhu cầu đá xây dựng, cấp phối đá dăm và cát xây dựng cũng duy trì ở mức cao qua các năm, trong đó đất san lấp là nhóm có nhu cầu lớn nhất, đá xây dựng là vật liệu cung ứng trực tiếp đối với sản xuất bê tông thương phẩm cùng các dự án trọng điểm, còn cát xây dựng đòi hỏi phải được theo dõi để chủ động bổ sung nguồn cung.
Mặc dù chuỗi liên kết cung - cầu bước đầu đã hình thành, nhưng khả năng cung ứng thực tế vẫn chưa đồng đều và nguồn đá đầu vào cho sản xuất bê tông vẫn còn gặp khó khăn.
Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp vừa nêu, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Hoàng Hải Minh yêu cầu các sở, ngành và địa phương tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để bảo đảm tiến độ các dự án. Đồng chí yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường cần hướng dẫn thủ tục nâng công suất mỏ, khẩn trương thẩm định và tham mưu UBND thành phố xem xét nhằm rút ngắn thời gian giải quyết. Các doanh nghiệp khai thác và sản xuất vật liệu cần chủ động đầu tư công nghệ, mở rộng quy mô để nâng cao năng lực cung ứng, trong khi thành phố sẽ luôn đồng hành và hỗ trợ theo đúng quy định.
Lãnh đạo thành phố cũng giao Sở Xây dựng tiếp tục rà soát kỹ nhu cầu vật liệu, nghiên cứu mở rộng bãi chứa và đánh giá khả năng bổ sung các nguồn cung mới; đồng thời đề xuất các tuyến đường giao thông mới theo quy hoạch để kết nối thuận lợi giữa khu vực khai thác và các công trình. Ngoài ra, chủ các mỏ đá, nhà thầu và các ban quản lý dự án cần liên kết chặt chẽ để hình thành chuỗi cung ứng ổn định, bình ổn giá thị trường.
Lãnh đạo thành phố cũng yêu cầu các đơn vị liên quan đẩy mạnh nghiên cứu, sử dụng cát nghiền cùng các vật liệu thay thế phù hợp nhằm giảm áp lực lên tài nguyên tự nhiên, qua đó bảo đảm nguồn cung lâu dài cho các công trình trọng điểm và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.