 |
| Rừng dương Thuận An. Ảnh: Đức Quang - Thanh Tâm |
Trong bối cảnh nhiều đô thị ven biển đang chịu sức ép phát triển hạ tầng, du lịch và bất động sản, lựa chọn ưu tiên không gian xanh như tại Thuận An gợi mở một vấn đề đáng suy ngẫm. Đó là không phải khu đất nào có vị trí đẹp cũng cần xây dựng công trình thì mới phát huy được giá trị; cũng không thể xem mọi diện tích đất chưa được khai thác thương mại là nguồn lực đang bị lãng phí.
Rừng dương ven biển trước hết có giá trị sinh thái, góp phần chắn gió, hạn chế cát bay, bảo vệ môi trường và cảnh quan tự nhiên. Với một khu vực thường xuyên chịu tác động của thiên tai, xói lở như Thuận An, những dải rừng này còn góp phần tạo nên lá chắn bảo vệ vùng ven biển. Dĩ nhiên, giá trị của rừng dương ven biển Thuận An không chỉ nằm ở chức năng phòng hộ. Những hàng dương xanh, bãi cát, gió biển và không gian tự nhiên còn là tài sản cảnh quan, tạo nên bản sắc riêng của một vùng đất. Đó cũng là nơi người dân có thể nghỉ ngơi, vui chơi, tận hưởng môi trường sống trong lành mà không nhất thiết phải trả tiền cho những dịch vụ thương mại.
Một khu rừng dương có thể không tạo ra nguồn thu ngân sách trực tiếp như một dự án bất động sản, nhưng lợi ích mà nó mang lại cho cộng đồng có thể kéo dài qua nhiều thế hệ. Đặc biệt, trong phát triển du lịch, cảnh quan tự nhiên được bảo tồn tốt chính là một lợi thế cạnh tranh. Du khách đến Huế không chỉ để tham quan di tích, thưởng thức ẩm thực hay nghỉ dưỡng, mà còn để trải nghiệm những không gian thiên nhiên gắn với bản sắc văn hóa và đời sống địa phương. Vì vậy, giữ rừng dương ở cửa biển Thuận An không có nghĩa là hạn chế phát triển du lịch, mà giữ lại một trong những nguồn lực quan trọng để du lịch phát triển bền vững.
Tuy nhiên, từ định hướng bảo vệ đến việc giữ rừng trên thực tế là cả một quá trình cần có những giải pháp cụ thể. Trước hết, việc rà soát, khoanh vùng cần xác định rõ diện tích rừng dương phải bảo vệ, hiện trạng cây xanh và những khu vực có giá trị cảnh quan, sinh thái cần được giữ gìn lâu dài. Đây là cơ sở quan trọng để định hướng bảo vệ rừng được cụ thể hóa trong quy hoạch, đồng thời bảo đảm các hoạt động đầu tư, phát triển du lịch và chỉnh trang đô thị không làm ảnh hưởng đến những giá trị tự nhiên hiện có.
 |
| Rừng dương Thuận An. Ảnh: Đức Quang - Thanh Tâm |
Quan trọng hơn, việc phát triển công viên công cộng phải thực sự lấy bảo tồn cảnh quan tự nhiên làm nền tảng, hạn chế tối đa những tác động không cần thiết đến hệ sinh thái hiện hữu. Một công viên ven biển không nhất thiết phải có thật nhiều quảng trường lát đá, những công trình kiến trúc quy mô lớn hay các hạng mục bê tông hóa.
Đôi khi, giá trị lớn nhất của công viên nằm ở chính những hàng cây được giữ lại, những lối đi dưới tán rừng và không gian xanh dành cho tất cả mọi người. Một công trình có thể được xây dựng trong vài năm, nhưng việc hình thành một khu rừng có giá trị cảnh quan và sinh thái cần thời gian dài hơn nhiều. Một khi những không gian tự nhiên bị thay thế, việc khôi phục nguyên trạng không hề đơn giản, thậm chí có những giá trị không thể lấy lại.
Muốn làm được điều này, định hướng giữ rừng dương Thuận An cần được cụ thể hóa bằng quy hoạch, phương án bảo tồn và những cam kết rõ ràng để việc bảo vệ rừng trở thành hiện thực và được duy trì lâu dài.
Giữ được rừng dương Thuận An hôm nay cũng chính là giữ lại cho Huế một tài sản thiên nhiên mà các thế hệ tương lai có quyền được thụ hưởng.