Nhiều chính sách mới áp dụng cho người lao động từ tháng 2/2023
Thông tư số 18/2022 đã sửa quy định về các trường hợp mắc bệnh được hưởng BHXH một lần.
Theo đó, từ ngày 15/2/2023, người lao động (NLĐ) gặp vấn đề về sức khỏe sẽ được lĩnh BHXH nếu thuộc một trong các trường hợp, như: người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS; người mắc các bệnh, tật có mức suy giảm lao động từ 81% trở lên và không tự kiểm soát hoặc không tự thực hiện được các hoạt động sinh hoạt cá nhân hằng ngày, mà cần có người theo dõi, trợ giúp, chăm sóc hoàn toàn.
Theo quy định này, NLĐ nếu không may mắc ung thư có thể lĩnh BHXH một lần ngay sau khi nghỉ việc mà không chờ sau một năm như quy định trước đây.
Một trong những chính sách mới được áp dụng từ tháng 2/2023 nữa đó là tăng hệ số trượt giá BHXH. Theo đó, mỗi năm, Bộ Lao động- Thương binh & Xã hội đều điều chỉnh lại mức điều chỉnh tiền lương, thu nhập đã đóng BHXH (hay còn gọi là hệ số trượt giá) để bù đắp sự mất giá của đồng tiền ở các thời điểm đóng BHXH trước đây.
Tại Thông tư số 01/2023 ban hành ngày 3/1/2023, hệ số trượt giá áp dụng cho năm 2023 đã được điều chỉnh tăng so với năm 2022, trong đó mức tăng dao động từ 0,03 cho đến 0,16 (trừ hệ số áp dụng cho năm 2021 và 2021 không tăng).
Thông tư số 01/2023 có hiệu lực từ ngày 20/2/2023, nhưng bảng hệ số trượt giá BHXH được tính cho các trường hợp hưởng BHXH từ ngày 1/1/2023. Trong đó, khoản tiền hưởng BHXH tăng do tăng hệ số trượt giá BHXH năm 2023 như sau: tiền lương tháng/thu nhập đóng BHXH sau điều chỉnh sẽ được dùng để tính mức bình quân tiền lương tháng/thu nhập đóng BHXH (gọi chung là MBQTL) của NLĐ: MBQTL = tổng số tiền lương tháng đóng BHXH sau điều chỉnh/tổng số tháng đóng BHXH.
Giao dịch tại Bảo hiểm xã hội tỉnh
Như vậy, khi tăng mức điều chỉnh tiền lương và thu nhập đã đóng BHXH năm 2023 (hệ số trượt giá BHXH năm 2023), thì mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của NLĐ cũng sẽ tăng. Do đó, những khoản tiền thưởng BHXH được tính dựa trên mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH cũng sẽ tăng theo, đồng thời tăng mức trợ cấp một lần khi về hưu nếu đóng BHXH vượt quá số năm được tính hưởng tỷ lệ 75%, gồm mức trợ cấp một lần được tính theo số năm đóng BHXH cao hơn số năm tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 75%, cứ mỗi năm đóng BHXH thì được tính bằng 0,5 tháng mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH…
Ngoài ra, cũng từ tháng 2/2023, sẽ triển khai giám định lại sức khỏe do tai nạn lao động mà không cần chờ đến 2 năm. Đây cũng là một trong những chính sách mới về BHXH được đề cập tại Thông tư số 18/2022 của Bộ Y tế.
Theo đó, NLĐ bị tai nạn lao động- bệnh nghề nghiệp đã thực hiện giám định sức khỏe để hưởng chế độ hoàn toàn có thể chủ động đi khám giám định lại mức suy giảm khả năng lao động nếu có nhu cầu. Trước đó, nếu muốn giám định lại NLĐ phải chờ ít nhất 2 năm (đủ 24 tháng) tính từ ngày NLĐ được Hội đồng Giám định y khoa kết luận tỷ lệ suy giảm khả năng lao động.
Bài, ảnh: Khánh Thư