Người anh họ tôi theo gia đình vào làm ăn, sinh sống tại TP. Hồ Chí Minh tính đến nay đã hơn nửa thế kỷ. Người đi, nhưng mồ mả gia tiên đều nằm lại ở Huế. Thân ruột ở Huế không còn ai, trong kia cũng chỉ còn mỗi mình anh là con trai trong nhà, sau khi suy tính, anh cố gắng tập trung nguồn lực, quy tập về nghĩa trang thành phố, xây và dựng bia tất cả các ngôi mộ để tránh bị lụi tàn, thất tán. Một hoặc vài năm một lần, có dịp về Huế, việc không bao giờ anh bỏ qua là lên nghĩa trang viếng thăm, chăm sóc mộ phần của gia tộc.
Năm nay anh về Huế đúng vào những ngày trời nắng nóng gay gắt nhất. Do quỹ thời gian hết sức eo hẹp nên dù trời đã đứng bóng anh cũng nhất quyết phải lên nghĩa trang cho bằng được. Không đành lòng, tôi thu xếp công việc tranh thủ đánh xe chở anh đi cho đỡ nắng. Hương khói xong, trở ra đã thấy 2 cậu thanh niên choai choai, xăm trổ đầy mình đứng chặn đường, cất giọng đâu ở miền trong: “Mấy chú cho xin ít đồng uống nước. Công coi ngó, chăm sóc lăng mộ…”. Nhìn bộ dạng chúng rất mất an toàn. Anh mở ví, biếu ít tiền rồi bấm tôi lên xe. Trên đường đi, anh phàn nàn, năm nào về cũng gặp cảnh này. Thôi, để mồ yên mả đẹp, chịu khó vỗ về chúng nó chút cho rồi. Không, nhỡ ra nhân lúc vắng mình, nó mang búa, mang xà beng phang cho mấy nhát, tiền tu sửa, công coi ngó có khi còn đắt hơn…
Khổ thế, chính vì nắm bắt cái tâm lý như của anh mà ở các khu nghĩa trang mãi cứ tồn tại tình trạng “trấn lột” rất khó chịu kia. Chưa kể nạn cát cứ trong xây lăng đắp mộ, trong giành đất bán huyệt, trong dùng xe vận chuyển vật liệu (để xây lăng) một cách vô tội vạ bất chấp đâm, va, cày xéo gây hư hỏng lăng mộ của bá tánh; thậm chí có người còn không từ cả việc sẵn sàng phá lăng, lấn mộ người khác để “phục vụ” nhu cầu âm phần cho “khách hàng” của mình…
Chốn yên nghỉ hóa ra có khi chẳng yên ổn nếu chính quyền các địa phương không chịu để mắt, ra tay.
Thượng Bích