Thu hồi GCNQSDĐ vì cấp sai
Tháng 10/1992, gia đình bà Huệ bỏ ra số tiền 2 triệu đồng mua đất và rừng bạch đàn của Công đoàn Lâm nghiệp TP Huế với diện tích 3ha. Năm 1993, bà Huệ được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng rừng và đất rừng với diện tích 3,15 ha (trong đó: đất có rừng bạch đàn là 3ha và đất trồng rừng là 0,15ha) theo Quyết định số 143-QĐ/UB ngày 19/11/1993 của UBND huyện Hương Trà (nay là thị xã Hương Trà) để sử dụng vào mục đích lâm nghiệp. Quá trình sử dụng đất, bà Huệ đã cho 2 người một số diện tích; đồng thời, tự ý chuyển một số diện tích đất lâm nghiệp (trồng rừng) sang sử dụng vào mục đích thổ cư (xây dựng nhà), đất trồng cây lâu năm...
Năm 2007, bà Huệ lập hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ thửa đất trên. Ngày 25/5/2007, UBND thị xã Hương Trà ra Quyết định số 214/QĐ-UBND cấp GCNQSDĐ số AE 339253 cho bà Huệ với diện tích là 24.154 m2 (trong đó đất ở nông thôn 500m2, đất vườn 23.654 m2). Năm 2010, Đoàn thanh tra liên ngành của thị xã Hương Trà tổ chức kiểm tra GCNQSDĐ của bà Huệ phát hiện ra nhiều sai phạm. Trong đó, hành vi tự ý chuyển mục đích sử dụng đất của bà Huệ đã vi phạm quy định của pháp luật về đất đai. Ngoài ra, cán bộ UBND xã Bình Thành và Phòng Tài nguyên - Môi trường (TN-MT) thị xã Hương Trà đã “tiếp tay” để bà Huệ được cấp GCNQSDĐ.
Kết luận thanh tra nêu rõ: Cán bộ xã và thị xã đã không thẩm tra chặt chẽ đối với các nội dung mà bà Huệ đã kê khai tại đơn xin cấp GCNQSDĐ lập ngày 5/2/2007. Trong đó, hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ của bà Huệ không đúng loại đất, mục đích sử dụng đất, không đúng với giấy tờ về đất và hiện trạng sử dụng đất. Hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ của bà Huệ là trường hợp không đủ điều kiện để cấp GCNQSDĐ ở và đất vườn. Hơn nữa, thời điểm tháng 2/2007, tại địa bàn xã Bình Thành chưa được UBND thị xã Hương Trà phê duyệt quy hoạch sử dụng đất (tháng 10/2008 UBND thị xã Hương Trà mới phê duyệt quy hoạch sử dụng đất đến năm 2010 và kế hoạch sử dụng đất năm 2008-2010 của UBND xã Bình Thành, trong đó vị trí thửa đất bà Huệ đang sử dụng nằm trong diện tích đất quy hoạch là đất ở nông thôn). Tuy nhiên, trong hồ sơ xin cấp đất của bà Huệ, cán bộ UBND xã Bình Thành và Phòng TN-MT thị xã đã xác nhận là đất sử dụng ổn định từ ngày 27/10/1992, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất là không có căn cứ… Chính việc xác nhận của các cán bộ xã và thị xã đã làm sai lệch hồ sơ, vi phạm trình tự, thủ tục cấp GCNQSDĐ cho hộ gia đình, cá nhân được quy định tại điểm a, b, c, khoản 2, Điều 135 Nghị định 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai.
Căn cứ kết luận thanh tra, ngoài xử lý sai phạm các cá nhân liên quan, UBND thị xã Hương Trà đã ra Quyết định số 832/QĐ-UBND ngày 15/10/2012 thu hồi GCNQSDĐ số AE 339253 đã cấp cho bà Huệ; đồng thời yêu cầu Phòng TN-MT thị xã Hương Trà hướng dẫn bà Huệ lập lại hồ sơ cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.
Phải chuyển đổi mục đích sử dụng đất
Theo bà Huệ, tháng 9/2014, bà nộp hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất ở bộ phận “một cửa” thị xã Hương Trà và được hẹn trả kết quả vào ngày 3/10/2014. Đến nay đã hơn 7 tháng, bà vẫn chưa nhận được hồi âm từ các cơ quan chức năng của thị xã Hương Trà.
Theo tìm hiểu chúng tôi, bà Huệ lập hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ thửa đất số 24, tờ bản đồ số 13 tại thôn Thọ Bình, xã Bình Thành với diện tích 1.000m2. Sau khi hoàn tất các thủ tục như: Đơn xin cấp GCNQSDĐ, biên bản xác định ranh giới, phiếu lấy ý kiến ở khu dân cư, UBND xã Bình Thành đã công khai hồ sơ xin cấp đất của bà Huệ tại UBND xã và có Tờ trình số 62/TTr-UBND ngày 30/7/2014 đề nghị UBND thị xã Hương Trà cấp GCNQSDĐ cho bà Huệ với diện tích là 1.000m2. Trong đó, đất ở nông thôn là 500m2, đất vườn là 500m2.
Ông Nguyễn Hòa, Giám đốc Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất thị xã Hương Trà cho biết, nguồn gốc đất của bà Huệ là đất lâm nghiệp, không thể cấp GCNQSDĐ là đất ở. Song, tại Quyết định số 365/QĐ-UBND ngày 27/10/2008 của thị xã Hương Trà đã phê duyệt kế hoạch sử dụng đất của xã Bình Thành thì thửa đất bà Huệ nằm trong diện tích đất được quy hoạch là đất ở nông thôn. Vì vậy, bà Huệ phải chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ đất lâm nghiệp sang đất ở và phải đóng phí cho Nhà nước để được cấp GCNQSDĐ.