Mới đây, trong chuyến công tác vùng ven biển huyện Phú Vang, tình cờ tôi được nghe ông Phạm Văn Lai, thôn Mai Vĩnh, Vinh Xuân bàn chuyện BHYT. Gia đình ông có 5 thành viên, trong đó có 3 người con đều làm kinh tế tư nhân. Khi được cán bộ thôn tuyên truyền lợi ích của việc mua BHYT để phòng thân lúc ốm đau nên mọi người trong nhà đều hưởng ứng vì số tiền bỏ ra không lớn. Thế nhưng mấy năm nay, không chỉ mấy người con mà bản thân ông chưa một lần dùng đến thẻ BHYT. Ông nói hễ nhức đầu, chảy nước mũi... là đến tiệm thuốc cạnh nhà, khi ốm đau đều đi khám dịch vụ tư ở TP. Huế. Tôi hỏi: "Tại sao có BHYT mà không đến cơ sở y tế để được khám, điều trị?”. Ông bảo: "Tôi ngại làm các thủ tục khi đi khám bệnh, với lại cảnh chờ đợi nên mất công bỏ việc ở nhà".
Tư vấn, khám bệnh BHYT ở tuyến cơ sở
Lối suy nghĩ của ông Lai cũng khá tương đồng như quan điểm bà Võ Thị Nở, 82 tuổi, trú tại Thủy Châu, Hương Thủy. Bà Nở được cấp thẻ BHYT theo chế độ người cao tuổi và cũng được tuyên truyền cho việc sử dụng thẻ BHYT của các ban, ngành chức năng địa phương. Song, mấy năm nay bà Nở không mặn mà với chuyện khám bệnh bằng thẻ BHYT mà hễ khi đau ốm, người nhà lại mời gọi "thầy thuốc" quen đến nhà khám, điều trị. Thắc mắc chuyện bà không mặn mà với thẻ BHYT, tôi nhận câu trả lời: "Mấy năm trước, tôi viêm phế quản mà đến khám BHYT họ cho thuốc uống không lành. Tuổi già, mỗi lần đi là mỗi lần khó mà thấy không hiệu quả nên thôi".
Ông Lai và bà Nở là hai trong rất nhiều trường hợp có thẻ BHYT nhưng không sử dụng mỗi khi ốm đau, bệnh tật. Họ luôn chủ quan về tình trạng sức khỏe của bản thân chỉ vì ngại khi làm các thủ tục khám, chữa bệnh hoặc nhập viện lúc cần thiết. Dù bản thân có thẻ BHYT nhưng khi đau ốm họ chỉ gắn bó với các thầy lang, hoặc phòng khám tư nhân để điều trị.
Mua BHYT để phòng thân khi ốm đau hiện được nhà nhà, người người quan tâm. Những trường hợp nghèo khó, đồng bào dân tộc thiểu số... hiện nay cũng được đảng, Nhà nước quan tâm, hỗ trợ để có BHYT làm "phao cứu sinh" cho họ lỡ không may gặp ốm đau bệnh tật.
Phẫu thuật, điều trị theo BHYT tại BV Phú Vang
Hiện tại ở Thừa Thiên Huế có gần 100% người dân có BHYT. Để đáp ứng yêu cầu khám chữa bệnh BHYT, các cơ sở y tế trên địa bàn đã nâng cấp hạ tầng, đầu tư trang bị máy móc, thiết bị hiện đại và hệ thống tiếp đón được sắp xếp hợp lý, nhanh gọn, quản lý bằng hệ thống phần mềm có thể theo dõi được quá trình khám, điều trị. Việc chi trả khi khám, chữa bệnh cho người có BHYT (nếu đúng tuyến) sẽ giảm chi phí lớn đến 80-90%; đặc biệt đối những trường hợp nghèo khó, gia đình chính sách, thương bệnh binh... thì không phải chi trả bất cứ chi phí nào.
Sức khỏe luôn là vốn quý. Song việc quan tâm đến sức khỏe vẫn còn nhiều người xem nhẹ. Không ai trong đời mà không đau ốm, bệnh tật. Mong rằng khi không may bị ốm đau, bệnh tật thì cứu cánh của mọi người không gì khác chính là thẻ BHYT
Bài, ảnh: Minh Trường