 |
| Áo quần bị vứt bỏ tại một bãi rác. Ảnh minh họa: New York Times |
Phát biểu tại một sự kiện nhân Ngày quốc tế Không rác thải (30/3), Tổng Thư ký António Guterres lên tiếng kêu gọi hành động khẩn cấp để hạn chế tác động của ngành dệt may đối với hành tinh.
Ngành công nghiệp thời trang là một trong những ngành gây ô nhiễm nhất thế giới, chịu trách nhiệm cho tới 8% lượng khí thải nhà kính toàn cầu.
Ngành này tiêu thụ một lượng nước khổng lồ - 215 nghìn tỷ lít mỗi năm, tương đương với 86 triệu bể bơi kích thước Olympic - và phụ thuộc vào hàng nghìn loại hóa chất, nhiều loại trong số đó có hại cho sức khỏe con người và hệ sinh thái.
Bất chấp những con số đáng kinh ngạc này, quần áo vẫn đang được sản xuất và thải bỏ với tốc độ chưa từng có, được thúc đẩy bởi các mô hình kinh doanh ưu tiên tốc độ và khả năng xử lý, hơn là tính bền vững.
Ông António Guterres cảnh báo, cuộc khủng hoảng rác thải trong thời trang chỉ là dấu hiệu của một vấn đề lớn hơn nhiều trên toàn cầu. Con người trên toàn cầu tạo ra hơn 2 tỷ tấn rác thải mỗi năm, gây ô nhiễm đất, không khí và nước, ảnh hưởng không cân xứng đến các cộng đồng nghèo nhất.
Nhiều quốc gia thiếu cơ sở hạ tầng để xử lý ngay cả một phần nhỏ những gì được thải ra bờ biển của họ, dẫn đến ô nhiễm gia tăng và điều kiện làm việc nguy hiểm cho những người thu gom rác.
Trong Ngày quốc tế Không rác thải năm nay, thời trang sẽ là tâm điểm chú ý, nhấn mạnh mức tiêu thụ tài nguyên và mức độ ô nhiễm đáng kinh ngạc. Đây là một ngành công nghiệp mà xu hướng thay đổi nhanh chóng, quần áo thường bị vứt bỏ sau khi mặc được một vài lần.
Các chuyên gia ước tính, việc tăng gấp đôi tuổi thọ của quần áo có thể giúp giảm 44% lượng khí thải nhà kính.
Tuy nhiên, đây cũng là một ngành công nghiệp có nhiều cơ hội thú vị để cải thiện cuộc sống và sinh kế. “Các nhà thiết kế đang thử nghiệm những vật liệu tái chế. Người tiêu dùng ngày càng yêu cầu tính bền vững. Ở nhiều quốc gia, thị trường bán lại đang bùng nổ”, Tổng Thư ký LHQ cho biết; đồng thời kêu gọi mọi người chung tay vào cuộc chiến chống rác thải.
Theo đó, các chính phủ cần ban hành chính sách và quy định thúc đẩy tính bền vững và các sáng kiến không rác thải. Các doanh nghiệp cần bước qua tình trạng “tẩy xanh” (đưa ra tuyên bố không có cơ sở rằng sản phẩm của họ thân thiện với môi trường, hoặc có tác động tích cực đối với môi trường hơn so với thực tế), và thực hiện các bước đi thực sự để giảm chất thải, tăng tính tuần hoàn và cải thiện hiệu quả sử dụng tài nguyên trên toàn bộ chuỗi cung ứng.
Đổi lại, người tiêu dùng có thể đóng vai trò quan trọng bằng cách đưa ra những lựa chọn có trách nhiệm với môi trường, coi trọng các sản phẩm bền bỉ, giảm mức tiêu thụ quá mức và nắm bắt thị trường bán lại.
“Không có chỗ cho tình trạng tẩy xanh. Các doanh nghiệp cần tăng tính tuần hoàn, giảm chất thải và hiệu quả sử dụng tài nguyên trên toàn bộ chuỗi cung ứng của họ”, ông António Guterres nhấn mạnh.
Ngoài ngành thời trang, cuộc chiến chống rác thải rộng lớn hơn đòi hỏi sự phối hợp toàn cầu. Hơn 1 tỷ người đang sống trong các khu ổ chuột hoặc khu định cư không chính thức mà không có hệ thống quản lý chất thải phù hợp, dẫn đến những rủi ro nghiêm trọng về sức khỏe. Việc đổ rác không được kiểm soát và các phương thức xử lý chất thải kém đang làm trầm trọng thêm tình trạng ô nhiễm và mất đa dạng sinh học trên toàn thế giới. Hãy cam kết góp phần xây dựng một thế giới lành mạnh hơn, bền vững hơn cho tất cả chúng ta, Tổng Thư ký LHQ António Guterres kết luận.