Bà Văn Thị Lạng, thôn An Bằng, xã Phú Vinh đến giải quyết thủ tục hành chính tại nhà văn hóa số.

Tạo thuận lợi cho người dân

Tại thôn An Bằng, xã Phú Vinh, quãng đường khoảng 5km đến Trung tâm Phục vụ hành chính công xã từng là trở ngại, nhất là với người cao tuổi. Bà Văn Thị Lạng, ngoài 80 tuổi, đi lại khó khăn. Khi cần cấp lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bà được người thân dìu đến NVHS cách nhà vài trăm mét để được hỗ trợ. “Giờ tôi lớn tuổi, tay chân đã yếu, ngồi không vững. Có điểm hỗ trợ thủ tục cho người lớn tuổi như tôi ngay tại đây thì rất mừng”, bà Lạng chia sẻ.

Mô hình thôn số, với điểm nhấn là NVHS ở An Bằng triển khai từ ngày 15/8 nhằm đưa dịch vụ số đến gần người dân xa trung tâm. Mỗi tuần, NVHS đón hơn 100 lượt người tìm hiểu, thực hiện thủ tục hành chính và sử dụng tiện ích số. Người dân được hướng dẫn quy trình, giấy tờ, cách thao tác trên hệ thống, hạn chế đi lại nhiều lần. Ngoài ra, người dân được hướng dẫn sử dụng VNeID, nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán điện, nước qua ứng dụng.

Ông Lê Dân, người dân thôn An Bằng cho biết, trước đây, mỗi lần giải quyết giấy tờ, người dân phải đi xa. Nay, được hướng dẫn làm thủ tục ngay tại thôn, người dân tiết kiệm thời gian, công sức. Với người chưa quen điện thoại thông minh, việc được chỉ dẫn từng bước giúp họ bớt e ngại khi tiếp cận dịch vụ công trực tuyến.

Tại NVHS ở An Bằng, Tổ công nghệ số cộng đồng phối hợp với thanh niên, phụ nữ, nông dân và công an khu vực hỗ trợ cài đặt VNeID, sử dụng ứng dụng thiết yếu. Nhà văn hóa có internet, máy tính phục vụ dịch vụ công; kênh trực tuyến của thôn cập nhật tin tức, cảnh báo thiên tai, an ninh trật tự.

Đồng chí Nguyễn Văn Tân, Chủ tịch UBND xã Phú Vinh cho biết, mô hình giúp người dân xa trung tâm tiếp cận dịch vụ công trực tuyến. Thời gian tới, xã dự kiến triển khai thêm tại hai thôn Kế Sung và Hà Thanh Trung. Địa phương cũng hướng đến hỗ trợ thanh toán điện tử, bán hàng trực tuyến, quảng bá sản phẩm địa phương.

Để người dân tự tin sử dụng dịch vụ số

Trên địa bàn thành phố, hơn 70% xã, phường triển khai NVHS hoặc bố trí cán bộ về thôn, bản cuối tuần hỗ trợ người dân giải quyết thủ tục hành chính. Những điểm hỗ trợ giúp người cao tuổi, người ở xa trung tâm tiếp cận tiện ích số; đồng thời là nơi tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn kỹ năng.

Để NVHS hoạt động hiệu quả, không chỉ cần địa điểm mà còn phải bảo đảm hạ tầng công nghệ và điều kiện vận hành. Nhu cầu hỗ trợ giữa các địa bàn khác nhau; một bộ phận người dân vẫn cần hướng dẫn trực tiếp. Bên cạnh trang thiết bị, đường truyền, yếu tố quan trọng là lực lượng hỗ trợ có kỹ năng.

Tại Phú Vinh, việc triển khai thôn số còn khó khăn về hạ tầng và cơ sở vật chất. Một số nhà văn hóa chưa được đầu tư đồng bộ, không gian, trang thiết bị hạn chế. Máy tính, đường truyền internet, wifi và thiết bị hỗ trợ chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi nâng cấp cần kinh phí đáng kể. Ngân sách địa phương còn khó khăn, nguồn xã hội hóa chưa ổn định. Ngoài ra, không phải hộ dân nào cũng có điện thoại thông minh hoặc kết nối mạng ổn định. Người cao tuổi, người ít tiếp xúc công nghệ còn lúng túng, cần được hướng dẫn nhiều lần.

Đồng chí Nguyễn Văn Tân cho hay, xã Phú Vinh triển khai theo lộ trình, ưu tiên nâng cấp hạ tầng, trang thiết bị thiết yếu tại nhà văn hóa, bảo đảm kết nối internet, wifi. Cùng với ngân sách, xã lồng ghép chương trình, dự án, huy động xã hội hóa, tranh thủ hỗ trợ của doanh nghiệp viễn thông. Đồng thời, phát huy vai trò Tổ công nghệ số cộng đồng trong quản lý thiết bị, hướng dẫn người dân, tránh đầu tư dàn trải.

Tại Thuận An, triển khai NVHS còn khó khăn về hạ tầng công nghệ và khả năng tiếp cận. Địa bàn rộng, dân cư phân bố ở vùng ven biển, đầm phá nên kết nối internet chưa đồng đều. Một số nhà văn hóa thiếu máy tính, đường truyền, thiết bị hỗ trợ dịch vụ công trực tuyến. Người cao tuổi và người dân chưa thành thạo điện thoại thông minh, kỹ năng thao tác trên nền tảng số hạn chế, cần được hướng dẫn trực tiếp.

Trước thực tế đó, phường triển khai “Thuận An số” - cổng điều phối dịch vụ công, hỗ trợ tra cứu và thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường số. Mô hình tạo đầu mối tập trung, giúp người dân tìm thủ tục, biểu mẫu, nắm thành phần hồ sơ và truy cập hệ thống. Bước đầu, mô hình góp phần giảm lúng túng khi tiếp cận nhiều nền tảng, giúp cán bộ thống nhất cách hướng dẫn. Phường định hướng kết nối “Thuận An số” với NVHS, kết hợp hỗ trợ trực tuyến và trực tiếp tại khu dân cư, nâng kỹ năng số, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ công cho người dân.

Đồng chí Nguyễn Văn Mạnh, Phó Chủ tịch UBND thành phố cho rằng, chuyển đổi số quan trọng trong vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, góp phần đổi mới quản lý, điều hành, tăng kết nối giữa các cấp và rút ngắn quy trình giải quyết công việc. Đưa tiện ích số về khu dân cư qua NVHS thể hiện mục tiêu lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ, giúp tiếp cận dịch vụ công thuận tiện, minh bạch, giảm thời gian, chi phí đi lại.

Vì vậy, cần đầu tư hạ tầng số, kết nối dữ liệu, hoàn thiện phần mềm và quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Đồng thời, bảo đảm nhân lực, trang thiết bị, cơ chế phối hợp để điểm hỗ trợ hoạt động thực chất. Khi hạ tầng đồng bộ, nền tảng dễ sử dụng, người dân được hướng dẫn thường xuyên, NVHS phát huy vai trò cầu nối đưa chính quyền số đến gần cộng đồng.

Bài, ảnh: ĐỨC QUANG