 |
| Cảnh đổ nát sau các cuộc không kích của Israel xuống Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN) |
Tại Diễn đàn Hòa bình Paris lần thứ 9 vừa diễn ra tại Pháp, các đại biểu kêu gọi cộng đồng quốc tế vượt qua chia rẽ, giải quyết các thách thức toàn cầu, chung tay hiện thực hóa khát vọng hòa bình cho toàn nhân loại.
Bất chấp nỗ lực ngoại giao của các nước, nhiều đốm lửa căng thẳng đã lan rộng thành những đám cháy lớn và dai dẳng, đẩy quy mô cũng như tần suất các cuộc xung đột tăng lên mức đáng báo động. Theo thống kê của tổ chức giám sát xung đột toàn cầu ACLED, năm 2025, thế giới ghi nhận hơn 185.000 sự kiện bạo lực, gần gấp đôi so với mức năm 2021. Từ ngọn lửa chiến sự dai dẳng tại Trung Đông, căng thẳng sắc tộc ở miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo, sự bành trướng của các nhóm vũ trang tại khu vực Sahel và Sừng châu Phi, cho đến những vết thương chưa lành ở Nam Sudan…, xung đột khiến “hòa bình bền vững” dần trở thành một mục tiêu xa xỉ.
Đáng lo ngại, đối tượng phải gánh chịu thiệt hại từ các cuộc chiến không chỉ là những lực lượng giao tranh. Theo Liên hợp quốc, hạ tầng dân sự bị san phẳng, lạm phát tăng cao do đứt gãy chuỗi cung ứng đẩy hàng triệu gia đình nghèo vào bước đường cùng, hàng chục nghìn người tị nạn tháo chạy khỏi giao tranh, thậm chí thiệt mạng do xung đột tại Trung Đông và nhiều nước châu Phi. Thực tế thảm khốc nêu trên cho thấy, sức nóng của xung đột không được đo lường bằng số lượng bom đạn hay các vụ tấn công, mà cả sinh mạng và cuộc sống yên bình của người dân.
Bên cạnh đó, chi phí cho xung đột cũng làm ảnh hưởng các nguồn lực đầu tư cho phát triển. Thế giới đang đối mặt một nghịch lý nhức nhối: Ngân sách quân sự toàn cầu tăng 11 năm liên tiếp, chạm mốc gần 2.900 tỷ USD vào năm 2025, trong khi tiến trình thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững (SDG) lại đứng trước nguy cơ bị đình trệ do thiếu hụt tài chính.
Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh, xung đột chính là một trong những trở ngại hàng đầu trên con đường hiện thực hóa mục tiêu chấm dứt nghèo đói và xây dựng một tương lai thịnh vượng. Việc chuyển hướng một phần chi tiêu cho xung đột sang đầu tư cho phát triển có thể giúp giải quyết nhiều bài toán nan giải về đói nghèo, giáo dục…, qua đó đưa thế giới tiến gần hơn đến các SDG.
Dù đối mặt nhiều thách thức song trong nhiều năm qua, nỗ lực xây dựng một thế giới hòa bình không ngừng được tiếp nối bằng sự chung tay của cộng đồng quốc tế. Khoảng 60.000 chiến sĩ thuộc lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc đang bền bỉ duy trì sự hiện diện tại hàng loạt điểm nóng, trở thành điểm tựa vững chắc cho người dân, góp phần kiến tạo không gian cho các tiến trình đối thoại và xây dựng nền tảng cho ổn định lâu dài. Theo Liên hợp quốc, dưới lá cờ của tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh, kể từ năm 1948 đến nay, các chiến sĩ “mũ nồi xanh” đến từ hơn 120 quốc gia đã tham gia 71 nhiệm vụ gìn giữ hòa bình trên khắp thế giới.
Bên cạnh khuôn khổ đa phương truyền thống, một “điểm sáng” trong nỗ lực hòa giải xung đột hiện nay chính là vai trò của các “sứ giả hòa bình”, như Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ, Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) hay Thụy Sĩ. Với sứ mệnh nhà trung gian hòa giải, họ âm thầm thúc đẩy tiến trình thương lượng, giúp các bên từng bước xây dựng lại lòng tin, tìm được tiếng nói chung và ngăn ngừa xung đột leo thang. Vòng đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran đang được tiến hành với sự hỗ trợ của Qatar là một minh chứng cho thấy vai trò không thể thiếu của các nước trung gian hòa giải, nhất là trong bối cảnh môi trường quốc tế ngày càng phân mảnh hiện nay.
Trong thông điệp gửi đến Diễn đàn Hòa bình, ông Guterres nhấn mạnh, không quốc gia nào có thể tránh được những cú sốc do xung đột gây ra. Hành trình hướng tới một nền hòa bình toàn diện và bền vững không phải một con đường bằng phẳng hay có thể chạm tay vào vạch đích trong “một sớm một chiều”. Chỉ khi các nước đặt lợi ích chung của nhân loại lên trên những tính toán địa chính trị, chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán dựa trên tinh thần thượng tôn pháp luật, thì ngọn lửa xung đột mới có thể được dập tắt, nhường chỗ cho một trật tự thế giới hòa bình, ổn định và phát triển thịnh vượng.
https://nhandan.vn/hanh-trinh-khong-bang-phang-giua-xung-dot-va-bao-luc-post1002320.html