Máy gặt liên hợp hoạt động hết công suất, đẩy nhanh tiến độ thu hoạch lúa.

Lúa chín đến đâu gặt đến đó

Ông Trần Đăng Năng trú thôn Đông Lâm cũ (nay là thôn Đông Vinh), xã Đan Điền chia sẻ: “Với người dân vùng hạ lưu sông Bồ, đây là thời điểm không thể thong thả chờ lúa chín vàng đồng. Mùa thu hoạch đã đến gần, nhưng phía trước cũng là mùa mưa bão, lũ lụt. Những ngày này, bà con tất tả vào vụ gặt trước khi những trận mưa lớn, lũ lụt có thể ập về bất cứ lúc nào”.

“Thường thì phải gặt xong trước Lễ Quốc khánh 2/9. Chứ để muộn, gặp mưa lũ là mất trắng. Năm nào mưa lớn, lụt to, nước về sớm thì càng phải tranh thủ”, ông Năng nói.

Người dân nơi đây cho biết, chỉ cần một đợt mưa lớn kéo dài, nước từ thượng nguồn đổ về, những cánh đồng thấp trũng có thể nhanh chóng chìm trong biển nước. “Ở đây, mùa gặt không đơn thuần là thời điểm thu về thành quả sau những tháng ngày gieo cấy, mà còn là cuộc chạy đua với thời tiết”, ông Trần Thận, trú tại xã Đan Điền nói.

Với những người trồng lúa ở vùng thấp trũng, kinh nghiệm được truyền từ đời này sang đời khác. Từ cuối tháng 7 đến đầu tháng 8 âm lịch phải thường xuyên “để mắt” đến ruộng. Lúa vừa chín tới là tranh thủ thu hoạch, bởi càng về cuối vụ, nguy cơ mưa lũ càng lớn.

“Thà thu hoạch sớm còn hơn để đến khi lúa chín hẳn mới gặt rồi gặp lũ thì coi như mất trắng. Lâu nay, người dân vùng trũng vẫn thuộc lòng câu “xanh nhà hơn già đồng”. Làm ruộng ở vùng này phải biết nhìn trời. Lúa chín mà gặp mưa lớn dài ngày thì hạt rụng, gặp lũ thì thiệt hại rất lớn”, ông Trần Văn Cư, trú tại xã Phú Hồ bộc bạch.

Với nhà nông, khi lúa bắt đầu ngả vàng, người dân bắt đầu tính chuyện gặt lúa “chạy lụt”. Thửa ruộng nào chín trước được ưu tiên gặt trước. Nhà có người thì tranh thủ ra đồng; nhà neo người thì nhờ thêm bà con hàng xóm. Ai cũng cố thu hoạch thật nhanh trước khi những cơn mưa lớn xuất hiện. “Xem ti vi thấy dự báo TP. Huế có mưa lớn, đề phòng dông lốc và sét cũng lo. Sáng ni trời có lất phất mưa, nhưng đến trưa thì hết, trời hửng nắng đẹp. Với nông dân trồng lúa vùng trũng, mỗi ngày nắng là một ngày quý giá”, ông Nguyễn Tiến, trú tại phường Phong Dinh trò chuyện.

Ngày nay, công việc thu hoạch đã nhẹ hơn trước rất nhiều nhờ máy gặt đập liên hợp. Ông Nguyễn Thịnh, Đội phó đội sản xuất lúa làng Đông Lâm, thuộc HTX Nông nghiệp Đông Vinh, xã Đan Điền, cho biết: “Máy móc đã giúp rút ngắn đáng kể thời gian thu hoạch. Đây là yếu tố quan trọng để người dân có thể chủ động hơn trong những ngày cuối vụ, nhất là khi thời tiết diễn biến bất thường như hiện nay”.

Những ngày này, trên khắp các cánh đồng lúa vùng trũng của TP. Huế, từ sáng sớm đến chiều muộn đã rộn tiếng người. Những bao lúa nối nhau được người dân đưa từ ruộng lên bờ, rồi vận chuyển về nhà. Lúa vừa gặt xong được tranh thủ phơi ngay để bảo quản tốt sau thu hoạch.

Phấn đấu hoàn thành thu hoạch lúa hè thu trước ngày 30/8

Vụ hè thu 2026, toàn TP. Huế gieo sạ khoảng 25.008ha. Ngay từ đầu vụ, ngành nông nghiệp và các địa phương đã định hướng sử dụng các giống ngắn ngày, cực ngắn ngày nhằm rút ngắn thời gian sinh trưởng, phấn đấu thu hoạch trước ngày 30/8 để phòng tránh mưa lũ cuối vụ.

 Những giống lúa ngắn ngày được đưa vào những chân ruộng trũng cho năng suất cao.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Huế, đến ngày 21/8, toàn thành phố đã thu hoạch hơn 7.000ha. Tiến độ thu hoạch cũng tăng lên từng ngày. Tại những vùng lúa chín sớm, nông dân không chờ đến khi toàn bộ diện tích cùng chín, mà chủ động thu hoạch cuốn chiếu, ưu tiên những chân ruộng thấp trũng, diện tích lúa đã chín từ 80% trở lên và những khu vực có nguy cơ ngập úng nếu mưa lớn xảy ra.

Các địa phương có diện tích trồng lúa lớn, nhất là những vùng thấp trũng, thu hoạch lúa hè thu trong thời điểm này được xác định là nhiệm vụ cấp thiết nhằm hạn chế thấp nhất nguy cơ thiệt hại do thời tiết bất lợi.

Cùng với việc vận động người dân xuống đồng sớm, các địa phương còn rà soát từng khu vực, từng trà lúa để xây dựng phương án thu hoạch phù hợp; điều phối máy gặt, chủ động phương tiện vận chuyển, sân phơi và nơi bảo quản. Những diện tích chưa đến thời điểm thu hoạch được chủ động tiêu thoát nước, gia cố bờ vùng, bờ thửa, sẵn sàng đưa máy xuống đồng ngay khi thời tiết thuận lợi để tiếp tục sớm thu hoạch lúa.

Hiện, toàn thành phố còn khoảng 18.000ha lúa trên đồng, trong đó, nhiều diện tích đang bước vào giai đoạn chín rộ. Vì vậy, cuộc chạy đua “đưa lúa về nhà” trong những ngày tới vẫn hết sức khẩn trương. Đó không chỉ là cuộc chạy đua của riêng người nông dân, mà còn là nhiệm vụ của chính quyền cơ sở và ngành nông nghiệp.

“Máy gặt phải được điều phối hợp lý; đường ra đồng phải thông suốt; nước trên ruộng phải được tiêu thoát; lúa thu hoạch phải có nơi tập kết, phơi sấy, bảo quản. Tất cả phải vận hành đồng bộ để từng ngày nắng được tận dụng tối đa, đưa lúa về nhà trước khi mùa mưa bão, lũ lụt về. Mục tiêu trước mắt của TP. Huế là phấn đấu cơ bản hoàn thành thu hoạch lúa hè thu trước ngày 30/8”, ông Lê Văn Cường, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường khẳng định.

Theo Đài Khí tượng thủy văn TP. Huế, từ nay đến cuối tháng 8, thời tiết trên địa bàn TP. Huế có xu hướng giảm mưa, nền nhiệt tăng, nắng nóng xuất hiện trở lại. Đây được xem là điều kiện thuận lợi để nông dân khẩn trương thu hoạch lúa, nhất là tại các vùng thấp trũng nhằm hạn chế nguy cơ thiệt hại do thời tiết bất lợi.


Bài, ảnh: ANH PHONG