 |
| Trải nghiệm làm gốm cùng nghệ nhân - nơi những đôi bàn tay trẻ chạm vào giá trị của nghề truyền thống |
Nằm yên bình ở hạ lưu sông Hương, làng hoa giấy Thanh Tiên (phường Dương Nỗ) từng có giai đoạn tưởng chừng mai một khi thị trường hoa nhựa, hoa vải lên ngôi, nay lại sôi động. Không chỉ có những chuyến xe chở thương lái đến lấy hàng, Thanh Tiên giờ đây là nơi đón những đoàn học sinh, sinh viên tìm đến để trải nghiệm, học nghề từ những công đoạn sơ khởi.
Với nghệ nhân Nguyễn Hữu Hùng, người đã hơn 20 năm gắn bó với nghề, mỗi bông hoa giấy không chỉ đơn thuần để cúng kiếng hay trang trí, mà còn hàm chứa triết lý nhân sinh, tư duy thẩm mỹ và cốt cách của người xưa.
Theo ông Hùng, việc đón học sinh đến trải nghiệm trực tiếp tại nơi sản xuất chính là cách hiệu quả nhất để lan tỏa hồn cốt làng nghề. “Các em được trải nghiệm thực tế. Chúng tôi cầm tay chỉ việc để các em tự làm ra sản phẩm. Ai cũng thấy vui”, nghệ nhân Nguyễn Hữu Hùng chia sẻ. Trên đôi tay người nghệ nhân, những cánh giấy mỏng được cắt tỉa, uốn cong nhẹ nhàng, xếp lớp như cánh hoa thật, rung khẽ trong gió.
Không chỉ quan sát, các bạn trẻ còn được trực tiếp tham gia vào toàn bộ quy trình, từ cách chọn tre, chẻ lạt, nhuộm màu giấy bằng các loại nước lá cây cho đến kỹ thuật uốn cánh hoa sen sao cho tự nhiên, mềm mại. Việc chạm tay vào những chất liệu thô mộc, ngửi mùi giấy mới… tạo nên một sợi dây kết nối vô hình giữa người học và truyền thống văn hóa.
Sinh viên Đào Thị Ngọc Nhi, Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế chia sẻ: “Khi trực tiếp được các nghệ nhân lớn tuổi kiên nhẫn chỉ dẫn tỉ mỉ từng chi tiết nhỏ, em mới hiểu hết giá trị của một sản phẩm thủ công. Sự kiên nhẫn và ngọn lửa nhiệt huyết của các chú, các bác giúp thế hệ trẻ chúng em cảm nhận rõ, mình cần trân trọng và góp phần bảo tồn những giá trị này”.
Chứng kiến học sinh của mình mắt xoe tròn, chăm chú dõi theo từng nhịp tay chuốt tre thoăn thoắt của thợ làng nghề, cô Trần Thanh Quý, giáo viên Trường Mầm non Hương Sen không giấu được niềm vui. Cô nói: “Khi các cháu được trực tiếp làm, trực tiếp sờ vào thanh tre, sợi lạt và thấy được thành phẩm từ bàn tay mình, mới biết yêu quý sức lao động. Giúp trẻ hình thành tình yêu quê hương và lòng biết ơn đối với các thế hệ nghệ nhân đang giữ gìn bản sắc địa phương”.
Men theo dòng sông Bồ hiền hòa, làng nghề mây tre đan Bao La hiện lên bình dị, mang nét yên bình rất riêng của làng quê xứ Huế, nơi những người thợ cần mẫn ngồi bên từng nan tre, tỉ mỉ đan nên những chiếc rổ, rá, hay những món quà lưu niệm tinh xảo. Mỗi sản phẩm không chỉ là vật dụng quen thuộc mà còn chứa đựng sự khéo léo, sáng tạo và tình yêu nghề của người dân.
Ngày nay, Hợp tác xã Mây tre đan Bao La (xã Đan Điền) đang tạo nên một điểm sáng về mô hình thích ứng và phát triển. Nhà xưởng của hợp tác xã không còn đóng kín cửa để sản xuất đơn thuần, mà trở thành không gian mở, đón các đoàn khách học tập đến trải nghiệm. Dưới sự hướng dẫn tận tình của các nghệ nhân, học sinh, sinh viên lần lượt trải nghiệm từ chẻ tre, vót nan, đến đan những đường cơ bản đầu tiên để tạo hình sản phẩm.
Ông Võ Văn Dinh, Giám đốc Hợp tác xã Mây tre đan Bao La cho biết: “Hướng dẫn các em trải nghiệm để lan tỏa giá trị làng nghề và giúp các em hiểu rõ từng công đoạn, từng sản phẩm và thấy được toàn bộ hoạt động thực tế của hợp tác xã”. Theo ông Dinh, việc đưa không gian sản xuất thành nơi trải nghiệm không chỉ giúp quảng bá sản phẩm mà còn tạo cầu nối để thế hệ trẻ hiểu và yêu hơn nghề truyền thống.
Trong số các bạn trẻ trải nghiệm, Ngô Hồ Diễm Phương chia sẻ, đây là lần đầu tiên được trực tiếp tham gia đầy đủ các công đoạn làm nghề. Từ cưa tre, chẻ nan, vót cho đến đan tạo hình, mỗi bước đều đòi hỏi sự tập trung và kiên nhẫn. “Khi trực tiếp trải nghiệm, em mới cảm nhận được sự công phu và tỉ mỉ phía sau mỗi sản phẩm mây tre đan. Chính những trải nghiệm thực tế này đã gieo trong em tình yêu và sự trân trọng đối với nghề truyền thống của quê hương”, Phương chia sẻ.